چه دعوی میکنی ای غنچه با لعل گهربارش
چه می گویی اگر خواهند از تو لطف گفتارش
مکن تصویر آن قامت مصور می شوی رسوا
چه می آید ز دستت از تو گر خواهند رفتارش
ز رشک او کدورتهاست ای آیینه در طبعت
دل خود صاف کن تا بهره یابی ز دیدارش
چه قدرست این که از هر جا قدم برداشته آن مه
فتاده آفتاب و بر زمین مالیده رخسارش
چو طبع نازکش آزار من خواهد منال ای دل
مکن کاری که آزاری رسد از منع آزارش
نجات دل ز دام غم خط او می دهد زانرو
خط آزادیش خوانند دلهای گرفتارش
نهفتم پیش یار از طعنه اغیار درد دل
عجب درد دلی دارم که ممکن نیست اظهارش
ز بهبود فضولی گر کنم قطع نظر شاید
که میبینم نخواهد برد جان از چشم بیمارش



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل در وصف زیبایی بیهمتای یار است. شاعر غنچه و نقاش و آینه را خطاب میکند و نشان میدهد که هیچکدام به لب سخنگو و قامت خرامان و دیدار او نمیرسند، و خورشید را خاکسار قدم او میداند. سپس به حال عاشق میپردازد: تسلیم آزار یار است، درد دلش را از بیم طعنهٔ رقیبان نهان میکند و در پایان از رهایی خود از چشم بیمار یار نومید است.
هوش مصنوعی: ای غنچه، چه ادعایی در برابر لب سرخ و گوهرافشان یار داری؟ اگر از تو سخن گفتنِ شیرین و لطیف او را بخواهند، چه میتوانی بگویی؟ غنچه شکلی همانند لب دارد ولی سخن نمیگوید.
هوش مصنوعی: ای نقاش، تصویر قامت یار را نکش که رسوا میشوی؛ اگر از تو بخواهند راه رفتنِ خرامان او را هم نشان دهی، از دستت چه برمیآید؟ تصویر بیحرکت است.
هوش مصنوعی: ای آینه، از حسادت به او در درونت تیرگیها هست؛ دلت را پاک و صاف کن تا بتوانی از دیدار او بهره ببری. آینهٔ زنگارگرفته تصویر را نشان نمیدهد.
هوش مصنوعی: این چه مقام و منزلتی است که آن یار ماهرو از هر جا قدم برداشته، خورشید بر خاک افتاده و چهرهاش را بر جای پای او ساییده است؟ یعنی خورشید هم در برابرش خاکسار است.
هوش مصنوعی: ای دل، چون طبع نازک یار آزار مرا میخواهد، ناله نکن؛ کاری نکن که اگر از آزار رساندن بازش داری، خودِ او آزرده شود.
هوش مصنوعی: خطِ چهرهٔ یار (موی تازهرسته) دل را از دام غم نجات میدهد؛ برای همین دلهای گرفتارش آن خط را «خط آزادی» یعنی آزادنامه مینامند.
هوش مصنوعی: از ترس طعنهٔ بیگانگان و رقیبان، درد دلم را حتی پیش یار پنهان کردم؛ عجب درد دلی دارم که آشکار کردنش ممکن نیست.
هوش مصنوعی: شاید بهتر باشد که از بهبودی فضولی چشم بپوشم و امیدی نداشته باشم، چون میبینم که از دست چشم بیمار و خمار یار جان سالم به در نخواهد برد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
جهانداری که پیروزی است در تیغ جهاندارش
همه آفاق را روزی است از دست گهربارش
همانا اخترِ سَعدست دیدار همایونش
که روز و روزگار ما همایون شد به دیدارش
به طلعت هست خورشیدی که برگیتی همی تابد
[...]
ستم کردست بر جانم سر زلف ستمکارش
نبینم جز جفا شغلش ندانم جز جفا کارش
اگرچه با ستمکاران نیامیزند جان و دل
مرا آرام جان آمد سر زلف ستمکارش
نخرد کس بلای جان و زلفین بلا جویش
[...]
تماشا میکند هر دم دلم در باغ رخسارش
به کام دل همی نوشد می لعل شکر بارش
دلی دارم، مسلمانان، چو زلف یار سودایی
همه در بند آن باشد که گردد گرد رخسارش
چه خوش باشد دل آن لحظه! که در باغ جمال او
[...]
چه دارد در دل آن خواجه که میتابد ز رخسارش
چه خوردست او که میپیچد دو نرگسدان خمارش
چه باشد در چنان دریا به غیر گوهر گویا
چه باتابست آن گردون ز عکس بحر دربارش
به کار خویش میرفتم به درویشی خود ناگه
[...]
فکن ای بخت یک ره استخوانم زیرِ دیوارش
که غوغایِ سگان از حال من سازد خبردارش
به سینه داغِ بالایِ الف سوزم که پیشِ او
چو سر پیش افکنم بینم در آن آیینه رخ سارش
به عالم می فروشد هر دمم سودایِ زلفِ او
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.