ای جلالت فرش عزت جاودان انداخته
گوی در میدان وحدت کامران انداخته
رایت مهر جمالت لایزال افروخته
سایهٔ چتر جلالت جاودان انداخته
تاب انوار جمالت بهر اظهار کمال
پرتوی بر ظلمتآباد جهان انداخته
نور خود را جلوه داده در لباس این و آن
در جهان آوازهٔ کون و مکان انداخته
روی خود را گفته: ظاهر شو بهر صورت که هست
پس به عالم در، ندای کن فکان انداخته
از فروغ روی خود روی زمین افروخته
پس بهانه بر چراغ آسمان انداخته
خود همه هستی شده وانگه برای روی پوش
نام هستی گه برین و گه بر آن انداخته
چیست عالم بیفروغ آفتاب روی تو؟
کمتر از هیچ است در کنج هوان انداخته
پیش ازین بیتو جهان چون بود در کتم عدم؟
هم بر آن حال است حالی همچنان انداخته
در بیابان عدم عالم سرابی بیش نیست
تشنگان را بهر سود اندر زیان انداخته
ظاهر و باطن تویی و طالب و مطلوب تو
و آن دگر نامی است اندر هر زبان انداخته
در محیط هستیت عالم به جز یک موج نیست
باد تقدیرت به هر جانب روان انداخته
صد هزاران گوهر معنی و صورت هر نفس
موج این دریا به پیدا و نهان انداخته
باز دریای جلالت ناگهان موجی زده
جمله را در قعر بحر بیکران انداخته
جمله یک چیز است موج و گوهر و دریا ولیک
صورت هریک خلافی در میان انداخته
روی خود بنموده هر دم در هزاران آینه
در هر آیینه رخت دیگر نشان انداخته
آفتابی در هزاران آبگینه تافته
پس به رنگ هریکی تابی عیان انداخته
در همه صورت تویی و نیست خود صورت تو را
وین حقیقت حیرتی در رهروان انداخته
جمله یک نور است، لیکن رنگهای مختلف
اختلافی در میان انس و جان انداخته
تا جمال تو نبینند بینقاب انقلاب
بر رخ از غیرت ردای جاودان انداخته
یک کرشمه کرده با خود جنبشی عشق قدیم
در دو عالم اینهمه شور و فغان انداخته
در گلستان روی خود دیده به چشم بلبلان
غلغلی از بلبلان در گلستان انداخته
جنبش عشق قدیم از خود به خود دیده مقیم
در میانه تهمتی بر بلبلان انداخته
یک سخن با خویشتن گفته و زان هر ذره را
در زبان صد گونه تقدیر و بیان انداخته
آشکارا کرده اسرار تو هم گفتار تو
پس بهانه بر زبان ترجمان انداخته
گشتهام سرگشته از وصف کمال کبریات
ای کمال تو یقین را در گمان انداخته
گرچه از دریای توحید آب حیوان میکشم
ماندهام از تشنگی بر لب زبان انداخته
تهمت دریا کشم خواهم که دریایی شوم
کاندرو موجی نباشد هر زمان انداخته
تا عراقی لنگر من شد در این دریای ژرف
کشتی سیر مرا شد بادبان انداخته



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این قصیدهٔ عرفانی ستایش خداوند بر پایهٔ اندیشهٔ وحدت وجود است: هستی حقیقی تنها اوست و جهان پرتو، موج، سراب یا آینهای از جمال اوست. شاعر با تمثیلهای دریا و موج، خورشید و شیشههای رنگین، و آینههای بسیار نشان میدهد که کثرت تنها در صورت است و عشق و سخن نیز در اصل از خود حق است که به بلبلان و زبانها نسبت داده شده. در پایان، شاعر از حیرت و تشنگی خود در دریای توحید میگوید و آرزو دارد در دریا فانی شود، اما هستی «عراقی» را لنگری میبیند که کشتی سیرش را از حرکت بازداشته است.
هوش مصنوعی: ای خدایی که شکوه تو بساط عزتی همیشگی گسترده است و در میدان یگانگی، پیروزمندانه گوی برتری را بردهای.
هوش مصنوعی: پرچم خورشید زیبایی تو برای همیشه روشن است و سایهٔ چتر شکوه تو تا ابد گسترده است.
هوش مصنوعی: درخشش نورهای جمال تو، برای آشکار کردن کمال خود، پرتوی بر این جهان تاریک افکنده است.
هوش مصنوعی: تو نور خود را در جامهٔ این و آن، یعنی در صورت آفریدگان، جلوه دادهای و آوازهٔ هستی و مکان را در جهان افکندهای.
هوش مصنوعی: به جمال خود فرمان دادهای که در هر صورتی که هست آشکار شود و سپس ندای «کن فیکون»، یعنی فرمان آفرینش، را در عالم سر دادهای.
هوش مصنوعی: روی زمین را با فروغ چهرهٔ خود روشن کردهای و آنگاه این روشنی را بهانهوار به چراغ آسمان، یعنی خورشید، نسبت دادهای.
هوش مصنوعی: خود تو همهٔ هستی هستی، ولی برای پنهان کردن چهرهات نام هستی را گاه بر این چیز و گاه بر آن چیز نهادهای.
هوش مصنوعی: جهان بیفروغ خورشید روی تو چیست؟ کمتر از هیچ است و در گوشهٔ خواری افتاده است.
هوش مصنوعی: پیش از این، جهان بیتو در پنهانگاه نیستی چگونه بود؟ اکنون نیز به همان حال و همچنان در نیستی افتاده است.
هوش مصنوعی: عالم در بیابان نیستی جز سرابی نیست که تشنگان را به امید سود به زیان انداخته است.
هوش مصنوعی: ظاهر و باطن و جوینده و جسته همه تویی و آنچه جز تو گفته میشود، تنها نامی است که بر زبانها افتاده است.
هوش مصنوعی: در دریای هستی تو، عالم جز یک موج نیست که باد تقدیر تو آن را به هر سو روان کرده است.
هوش مصنوعی: موج این دریا هر لحظه صدها هزار گوهر معنا و صورت را به عالم آشکار و پنهان بیرون افکنده است.
هوش مصنوعی: باز دریای شکوه تو ناگهان موجی زده و همهٔ آنها را به ژرفای دریای بیکران بازگردانده است؛ یعنی همه به اصل خود فانی و بازگشتهاند.
هوش مصنوعی: موج و گوهر و دریا در حقیقت یک چیزند، اما صورت جداگانهٔ هر یک میانشان دوگانگی و اختلاف نشان داده است.
هوش مصنوعی: هر لحظه چهرهٔ خود را در هزاران آینه نمایاندهای و در هر آینه چهرهات نشانی دیگر یافته است.
هوش مصنوعی: مانند خورشیدی هستی که در هزاران شیشه تابیده و به رنگ هر شیشه، پرتوی جداگانه و آشکار پدید آورده است.
هوش مصنوعی: در همهٔ صورتها تو هستی، اما خود تو صورتی نداری و همین حقیقت، سالکان راه را به حیرت انداخته است.
هوش مصنوعی: همه یک نورند، ولی رنگهای گوناگون میان آدمیان و پریان اختلاف پدید آورده است.
هوش مصنوعی: تا دیگران جمال تو را بیپرده نبینند، از سر غیرت ردایی همیشگی بر چهرهات افکندهای.
هوش مصنوعی: عشق ازلی با خود یک کرشمه و جنبشی کرده و از همین، این همه شور و ناله در دو جهان افکنده است.
هوش مصنوعی: تو در گلستان روی خود با چشم بلبلان نگریستهای و از همین، بانگ و غوغای بلبلان را در گلستان انداختهای.
هوش مصنوعی: جنبش عشق ازلی همواره خود را به خود دیده است و در این میان، تهمت عاشقی را بر بلبلان نهاده است؛ یعنی عاشق حقیقی خود اوست.
هوش مصنوعی: یک سخن با خود گفته و از آن، در زبان هر ذره صدگونه گفتار و بیان نهاده است.
هوش مصنوعی: اسرار تو را خود گفتار تو آشکار کرده، آنگاه آن را بهانهوار به زبان مترجم و گوینده نسبت داده است.
هوش مصنوعی: از وصف کمال بزرگی تو سرگشته شدهام؛ ای خدایی که کمال تو یقین را هم به گمان کشانده است.
هوش مصنوعی: با آنکه از دریای یگانگی آب زندگی مینوشم، از تشنگی بر لب دریا زبان از دهان بیرون افتاده ماندهام.
هوش مصنوعی: تهمت دریانوشی را به جان میخرم، چون میخواهم خود دریایی شوم که دیگر هیچ موجی، یعنی هیچ کثرت و جدایی، در آن پدید نیاید.
هوش مصنوعی: از وقتی «عراقی»، یعنی خود و هستی من، لنگر من در این دریای ژرف شده، بادبان کشتی سفرم فرو افتاده و از رفتن بازماندهام؛ یعنی خودبینی مانع رسیدن است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ای جلال تو بیانها را زبان انداخته
عزت ذاتت یقین را در گمان انداخته
عقل راادراک صنعت دیده هابردوخته
نطق راوصف تو قفلی بر دهان انداخته
هرچه آنرا برنهاده دست حس و وهم وعقل
[...]
ای جمالت برقع از رخ ناگهان انداخته
عالمی در شور و شوری در جهان انداخته
عشق رویت رستخیزی از زمین انگیخته
آرزویت غلغلی در آسمان انداخته
چشم بد از تاب رویت آتشی افروخته
[...]
آتش عشق تو شوری در جهان انداخته
رهروان را جمله از کام و زبان انداخته
در میان عاشقان لاابالی آمده
عشق تو رمزی بطرزی در میان انداخته
تیغ زهرآلود قهرت عالمی برهم زده
[...]
ای ز هستی غلغلی در ملک جان انداخته
عکس نور ذات خود بر انس و جان انداخته
آتشی از مهر در میدان دل افروخته
پرتوی از ذات در صحرای جان انداخته
نه تتق در عالم کون و فساد افراشته
[...]
ای متاع درد در بازار جان انداخته
گوهر هر سود در جیب زیان انداخته
نور حیرت در شب اندیشهٔ اوصاف تو
بس همایون مرغ عقل از آشیان انداخته
از کمان تا جسته در چشم تحیر کرده جا
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.