ظلمی که انگلیس در این خاک و آب کرد
نه بیوراسب کرد و نه افراسیاب کرد
از جور و ظلم تازی و تاتار درگذشت
ظلمی که انگلیس در این خاک و آب کرد
ضحاک خود ز قتل جوانان علاج خواست
وان دیگری به کشتن نوذر شتاب کرد
تازی گرفت کشور و آیین نو نهاد
چنگیز گشت خلق و خراسان خراب کرد
کرد انگلیس آنهمه بیداد و بر سری
اخلاق ما تباه و جگرها کباب کرد
بشنو حدیث آنچه درین ملک بیگناه
از دیرباز تا به کنون آن جناب کرد
اندر هزار و نهصد و هفت آنزمان که روس
با ژرمن افتتاح سئوال و جواب کرد
آلمان بدید روضهٔ هندوستان به خواب
تُرکش ز راهآهن تعبیر خواب کرد
واندر فضای شهر پتسدام، ویلهلم
با نیکلا به گفت و شنو فتح باب کرد
روباه پیر یافت که آلمان به قصد شرق
دندان و پنجه تیزتر از شیر غاب کرد
با روس عهد بست و شمال و جنوب را
اندر دو خط مقاسمتی ناصواب کرد
از غرب تا به مرکز و از شرق تا شمال
تسلیم خصم چیرهٔ وحشیمآب کرد
بیمار گشت شاه و ولیعهد نوجوان
روسی نمود لهجه و لگزی ثیاب کرد
روباه پیر گشت ز دربار ناامید
تدبیر شاه پیر و ولیعهد شاب کرد
افکند انقلابی و مشروطه را به ملک
درمان ناتوانی و داروی خواب کرد
وانگه چو دید مجلس ملی است مرد کار
با روس در خرابی مجلس شتاب کرد
از بیم هند کشور ما را کشید پیش
واو را فدای منفعت بیحساب کرد
مجلس بر اوفتاد و محمدعلی به روس
نزدیک گشت و بس عمل ناصواب کرد
زان روی در حمایت ما، مجلس عوام
برضدکار شاه به دولت عتاب کرد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: بهار در این قصیده ستم انگلیس بر ایران را از ستم ضحاک و افراسیاب و عرب و مغول بدتر میداند، زیرا انگلیس افزون بر ویرانی، اخلاق مردم را هم تباه کرده است. سپس گزارشی تاریخی میآورد: انگلیس از ترس پیشروی آلمان به سوی هند، در قرارداد ۱۹۰۷ با روسیه ایران را به دو منطقه تقسیم کرد. به گفتهٔ شاعر، انگلیس نخست مشروطه را پشتیبانی کرد و چون مجلس را توانا دید، همراه روسیه به برانداختن آن کوشید و سپس حمایتی ظاهری از ملت ایران نشان داد.
هوش مصنوعی: ستمی که انگلیس در این سرزمین روا داشت، نه ضحاک (بیوراسب) کرد و نه افراسیاب.
هوش مصنوعی: ستمی که انگلیس در این سرزمین کرد، از ظلم و ستم عربها و مغولان هم فراتر رفت.
هوش مصنوعی: ضحاک برای درمان خود با کشتن جوانان چاره جست و آن دیگری، یعنی افراسیاب، در کشتن نوذر شتاب کرد؛ ستم آنان محدود و آشکار بود.
هوش مصنوعی: عرب کشور را گرفت و آیین تازهای آورد و چنگیز مردم را کشت و خراسان را ویران کرد.
هوش مصنوعی: انگلیس همهٔ آن ستمها را کرد و افزون بر آن، اخلاق ما را تباه کرد و دلهایمان را سوزاند.
هوش مصنوعی: داستان کارهایی را که «آن جناب»، یعنی انگلیس، از دیرباز تاکنون در این کشور بیگناه کرده است بشنو؛ لقب «جناب» به طعنه آمده است.
هوش مصنوعی: در سال ۱۹۰۷ میلادی، هنگامی که روسیه با آلمان گفتوگو و مذاکره را آغاز کرد.
هوش مصنوعی: آلمان باغ هندوستان را به خواب دید و آرزوی آن را کرد، و عثمانی با ساختن راهآهن این خواب را تعبیر کرد و راه رسیدن به آن را هموار ساخت.
هوش مصنوعی: و در شهر پتسدام، ویلهلم امپراتور آلمان با نیکلا تزار روس باب گفتوگو را گشود.
هوش مصنوعی: روباه پیر، یعنی انگلیس، دریافت که آلمان به قصد شرق دندان و چنگال خود را از شیر بیشه هم تیزتر کرده است.
هوش مصنوعی: پس انگلیس با روسیه پیمان بست و شمال و جنوب ایران را با دو خط، به شکلی نادرست میان خود تقسیم کرد.
هوش مصنوعی: و بخش بزرگی از کشور را، از غرب تا مرکز و از شرق تا شمال، به دشمن زورمند و وحشیخو، یعنی روسیه، واگذار کرد.
هوش مصنوعی: شاه بیمار شد و ولیعهد جوان به روسها گرایید، چنانکه به لهجهٔ روسی سخن میگفت و جامهٔ لزگی میپوشید.
هوش مصنوعی: انگلیس از دربار ناامید شد و برای شاه پیر و ولیعهد جوان نقشه کشید.
هوش مصنوعی: انقلابی به راه انداخت و مشروطه را به کشور آورد و آن را درمان ناتوانی و خوابزدگی ملت جلوه داد؛ این سخن طعنهآمیز است.
هوش مصنوعی: اما چون دید مجلس ملی کاردان و توانا است، همراه روسیه در نابودی مجلس شتاب کرد.
هوش مصنوعی: از ترس از دست دادن هند، کشور ما را سپر کرد و آن را فدای سود بیحساب خود ساخت.
هوش مصنوعی: مجلس برافتاد و محمدعلیشاه به روسیه نزدیک شد و کارهای نادرست بسیار کرد.
هوش مصنوعی: از این رو مجلس عوام انگلیس، به ظاهر در حمایت از ما، دولت خود را به سبب کارهای شاه سرزنش کرد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
یک قطعه سوی بنده فرستاد مجددین
کان را بصد قصیده نشاید جواب کرد
معنی روشن وی و الفاظ عذب وی
آنکرده با سخن که بسنگ آفتاب کرد
خط شریف او بنکوئی چوآن نگار
[...]
آبم ببرد دلبر و چشمم پر آب کرد
جان مرا بر آتش هجران کباب کرد
تا در نقاب هجر نهان گشت روی او
بر روی من زخون دل من خضاب کرد
از رحمت آفرید جمال تو را خدای
[...]
ای خسروی که آتش تیغ تو روز کن
در قلب چرخ زهرۀ مرّیخ آب کرد
دارای ملک، شاه مظّفر پناه دین
کت چرخ نام خسرو مالک رقاب کرد
طبعت بر شحه یی سر خورشید غوطه داد
[...]
صاحبقران و صاحب دیوان عمید ملک
ای آنکه هرچه کرد ضمیرت صواب کرد
ای خواجه ای که نافذ تقدیر در ازل
ذات ترا ز جمله جهان احتساب کرد
وی سروری که هر نفس از خاک درگهت
[...]
لعل لب تو اشک مرا خون ناب کرد
زان شیشه های سبز فلک پر شراب کرد
عکس رخت نمود در آیینه سپهر
نامش خرد به شب مه و روز آفتاب کرد
مشتاق تو به چشمه خور می کند نظر
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.