نه یار هرکسی را رخسار می‌نماید
نه هر حقیر دل را دیدار می‌نماید
در آرزوی رویش در خاک خفت و خون خور
کان ماه‌روی رخ را دشوار می‌نماید
بر چار سوی دعوی از بی‌نیازی خود
سرهای سرکشان بین کز دار می‌نماید
سلطان غیرت او خون همه عزیزان
بر خاک اگر بریزد بس خوار می‌نماید
گر مرد ره نه‌ای تو بر بوی گل چه پویی
رو باز گرد کین ره پر خار می‌نماید
زنهار تا بپویی بی رهبری درین ره
زیرا که این بیابان خون‌خوار می‌نماید
گر مردیی نداری پرهیز کن که چون تو
سرگشتگان گمره بسیار می‌نماید
در راه کفر و ایمان مرد آن بود که خود را
دایم چنانکه باشد در کار می‌نماید
در کار اگر تمامی در نه قدم درین ره
کاحوال ناتمامان بس زار می‌نماید
کو آتشی که بر وی این خرقه را بسوزم
کین خرقه در بر من زنار می‌نماید
اندر میان غفلت در خواب شد دل من
کو هیچ دل که یک دم بیدار می‌نماید
جمله ز خود نمایی اندر نفاق مستند
کو عاشقی که در دین هشیار می‌نماید
در بند دین و دنیی لیکن نه دین و دنیی
سرگشته روزگاری عطار می‌نماید
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به بررسی حال و هوای انسان‌ها در جستجوی حقیقت و عشق می‌پردازد. او تأکید می‌کند که نه همه افراد به ظهور حقیقی و زیبایی می‌رسند و نه هر کسی قادر به دیدن جلوه‌های واقعی درونی خود است. در ادامه، شاعر به خطرات و چالش‌های مسیر عشق و حقیقت اشاره می‌کند و می‌گوید که انسان باید با رهبری درست در این مسیر گام بردارد. او به سرگشتگی و غفلت از خداوند و دینی که ممکن است به ظاهر رعایت شود، اشاره می‌کند و در نهایت ناامیدی خود را از وضعیت خود و دیگران بیان می‌کند. غزل بر لزوم بیداری و هوشیاری در زندگی روحانی تأکید دارد.
هوش مصنوعی: هر کسی به یار خود نمی‌تواند نزدیک شود و هر کسی نمی‌تواند جمال محبوب را ببیند؛ این نشان‌دهندهٔ کم ارزشی کسانی است که در دل خود عشق و محبت دارند اما لیاقت دیدن محبوب را ندارند.
هوش مصنوعی: کسی در آرزوی دیدن چهرهٔ محبوبش، با درد و رنج از دنیا می‌رود و به خاک می‌سپارد؛ اما یادآور می‌شود که دیدن این چهرهٔ ماه‌رو برای او بسیار دشوار است.
هوش مصنوعی: سرکشان (بدخواهانی) که به ادعای بی‌نیازی خود می‌بالند، در هر طرفی که نگاه کنی، به‌وضوح می‌توان آنها را دید که خود را بر دار (دار مجازات) قرار داده‌اند.
هوش مصنوعی: سلطان غیرت، که می‌تواند به خدا یا پیامبر اشاره داشته باشد، اگر خون همه عزیزان را به زمین بریزد، در نظر مردم بی‌ارزش و خوار خواهد شد.
هوش مصنوعی: اگر مرد راه نیستی و نمی‌توانی در این مسیر پیشروی کنی، چرا به بوی گل دلخوش می‌شوی؟ بهتر است برگردی چون این مسیر پر از ناامیدی و مشکلات است.
هوش مصنوعی: احتیاط کن که در این راه بدون رهبر نروی، زیرا این بیابان پر از خطر و ویرانی است.
هوش مصنوعی: اگر مردی را در این راه نداری که تو را هدایت کند، از آن پرهیز کن؛ زیرا مانند تو، سرگردانانی که گم شده‌اند، بسیار هستند.
هوش مصنوعی: در مسیر کفر و ایمان، انسان واقعی کسی است که همیشه خود را به همان صورتی که هست، نشان می‌دهد و در عمل (و نه فقط در حرف) ثابت‌قدم است.
هوش مصنوعی: اگر در مسیر کفر و ایمان تمام تلاش خود را به کار ببندم، باز هم حال کسانی که در این راه ناتمام و زار به سر می‌برند، نمایان است.
هوش مصنوعی: کجاست آتشی که بتوانم این عبا (خرقه) را بسوزم؟ زیرا این عبا برای من مانند زنجیری است که مرا به خود بسته است.
هوش مصنوعی: دل من در یک غفلت و خواب عمیق به سر می‌برد و هیچ دلی وجود ندارد که یک لحظه نیز بیدار و هوشیار باشد.
هوش مصنوعی: دلایل خودشیفتگی و نفاق، هیچکدام برای اظهار عشق واقعی کافی نیست. عاشق حقیقی در دین باید هشیار و آگاه باشد، نه غافل و فریبکار.
هوش مصنوعی: عطار در این بیت می‌گوید که او در اسارت به‌ظاهر دین و دنیای خود است، ولی در واقع نه به دین پایبند است و نه دنیای به‌ظاهر بی‌سر و سامان خود را درک می‌کند. در حقیقت، او در روزگار خود گم شده است.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
می‌خواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
نی دیده هر دلی را دیدار می‌نماید
نی هر خسیس را شه رخسار می‌نماید
الا حقیر ما را الا خسیس ما را
کز خار می‌رهاند گلزار می‌نماید
دود سیاه ما را در نور می‌کشاند
[...]
هردم به صورتی یار دیدار می‌نماید
گه نور می‌فروزد گه نار می‌نماید
آیینه صدهزار است لیکن جمال جانان
در هر یکی به نوعی دیدار می‌نماید
با وعده‌ای ز وصلش قانع مباش هرچند
[...]
آن چشم اگرچه خود را بیمار می‌نماید
غافل مشو ز مکرش عیّار می‌نماید
دزدیدن تبسم پیداست از لب او
آبی که در عقیق است ناچار می‌نماید
دشواریی ندارد راه فنا ولیکن
[...]
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.