هان وامگیر رخش طلب یکزمان ز تک
تا بگذری ز دانش اسما تو از ملک
گر ترک نفس گیری و فرمان حق بری
فرمانبرت شود ز سما جمله تا سمک
دُر گران عشق بدست آر ار کسی
ورنه چه سود خرقه و دستار با حنک
در این مس بدن زر خالص نهاده حق
آنکس شناسد آنکه کند قلب خود محک
دادت چهار دور چو اندر گلت سرشت
یکقبضه از عناصر و نه قبضه از فلک
چون خاک و جان پاک قرین میشود به هم
بر نه رواق گام نهد بلکه بر ترک
آنموزجی که هفت کست در وی اندرست
خواند آنکسی که حرف خودی را نمود حک
کوشش نمای تا نگری از همه جهان
وجه نگار باقی و باقی و ماهلک
در جملهٔ مراتب اعداد لایقف
نبود به پیش دیدهٔ اسرار غیریک



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر سالک را به طلب بیوقفه، ترک نفس و به دست آوردن گوهر عشق فرامیخواند و ظاهرِ خرقه و دستار را بیارزش میشمارد. او انسان را زرِ پنهان در مسِ تن و نمونهای از کل جهان میداند که با پیوند تن و جان پاک از افلاک برمیگذرد. در پایان نتیجه میگیرد که باید در همهٔ جهان تنها روی باقی حق را دید، و در چشم «اسرار» همهٔ کثرتها جز یک نیست.
هوش مصنوعی: هشدار که اسبِ جستوجو و طلب را لحظهای از تاختن باز مدار، تا مانند آدم که اسماء را آموخت و بر فرشتگان برتری یافت، تو نیز با دانستن اسماء از فرشتگان فراتر روی.
هوش مصنوعی: اگر نفس خود را رها کنی و از فرمان خدا پیروی کنی، همهٔ هستی از آسمان تا ماهیِ زیر زمین فرمانبر تو میشود.
هوش مصنوعی: اگر مرد راهی، مروارید گرانبهای عشق را به دست آور؛ وگرنه خرقه و دستار و تحتالحنک، که نشانههای ظاهری زهد و دانشاند، سودی ندارد.
هوش مصنوعی: خداوند در این کالبدِ مسگونه گوهر زرِ ناب نهاده است. این را تنها کسی درمییابد که دل خود را بر سنگ محک بزند. «قلب» در اینجا به معنای سکهٔ ناسره نیز ایهام دارد.
هوش مصنوعی: هنگامی که خدا گِل وجود تو را سرشت، از چهار عنصر و گردش افلاک بهرهات داد؛ یک مشت از عناصر خاکی و نُه مشت از نُه فلک. یعنی بیشترِ وجود انسان آسمانی است.
هوش مصنوعی: وقتی خاکِ تن با جان پاک همراه شود، انسان از نُه رواقِ آسمان میگذرد و حتی برتر از آن گام مینهد.
هوش مصنوعی: انسان نمونهای کوچک از جهان است که مراتب هفتگانهٔ هستی را در خود دارد. این نسخه را تنها کسی میتواند بخواند که حرفِ خودی و خودبینی را از آن پاک کرده باشد.
هوش مصنوعی: بکوش تا در سراسر جهان تنها روی یار را پایدار ببینی و جز او همه را نابودشدنی بدانی. این بیت به آیهٔ «کل شیء هالک الا وجهه» اشاره دارد.
هوش مصنوعی: در همهٔ مراتب بیپایان شمارها، در چشم «اسرار» (تخلص شاعر) چیزی جز یک دیده نمیشود. یعنی در پسِ همهٔ کثرتها تنها وحدت حق را میبیند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
مفکن به غمزه بر دل مجروح من نمک
وز من به قله سر مکش ای قبلهٔ نمک
دانم کز آب گرم دو چشمم به یک زمان
بگدازی از همه شکری یا همه نمک
ای ترک ماهچهره چه باشد اگر شبی
[...]
والا یمین ملت و اسلام بار یک
آن در صفات آدمی و در صفا ملک
آن حاتم زمانه که دست سخاش کرد
آثار حاتم از ورق روزگار حک
وان چرخ کامکار که خورشید تیغ او
[...]
ای پیکر خجسته، چه نامی؟ فدیت لک
دیگر سیاه چرده ندیدم بدین نمک
خوبان سزد که بر درت آیند سر به سر
وانگاه خاک پای تو بوسند یک به یک
هم ظاهر از دو چشم تو گردیده مردمی
[...]
ای شرمسار روی تو خورشید بر فلک
وای خیره در فروغ جمال تو مردمک
در آسمان حسن برافکن نقاب را
تا در کمال حسن تو حیران شود فلک
ای باد اگر به سوی نگارم گذر کنی
[...]
ای پیکر خجسته چه نامی فدیت لک
دیگر سیاه چرده ندیدم بدین نمک
دیدم کتان کهنه و گفتم فدیت لک
ارزد برم هنوز وصالت هزار لک
زان خار سوزنم عجب آمد که دوختند
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.