آدینه و صبح و عید قربان
فرخنده گشاد هر سه یزدان
بر ناصر دین و تاج ملت
شاه عجم و پناه ایران
سنجر که نهیب خنجر او
در کاشغرست و زابلستان
شیری که به نوک نیزه خارد
پیشانی شیر در بیابان
شاهی که بدو رسیده میراث
شاهی و ولایت از سه سلطان
با دولت او زمانه کردست
با فتح و ظفر وفا و پیمان
زان است که تیر دولتش را
فتح و ظفرست پر و پیکان
هرگه که شود به طلعت او
آراسته بارگاه و ایوان
گوید ملک از فلک که یارب
چشم بد ازین ملک بگردان
باریدن ابر در دو فصل است
در فصل بهار و در زمستان
ابری است سخای او که بر خلق
بارد به چهار فصل باران
هرکس که به جود او بنالد
از رنج نیاز و درد حرمان
آن رنج بدل سود به راحت
و آن درد بدل شود به درمان
زان سان که خدای کالبد را
زندان دارد به قهر بر جان
دارد سر تیغ او جهان را
بر کالبد عدو چو زندان
هر خصم که خواست تا نماید
با دولت او فریب و دستان
شد کشته به دست بندگانش
چو پور به دست پور دستان
قومی که عنان اسب طاعت
تابند همی به راه عصیان
از خنجر سنجر ملکشاه
بیقدر شوند چون قَدَر خان
هرگز نبود چنین جهاندار
هرگز نبود چنین جهانبان
کز بعد چهار سال تازه است
آثار مصاف او بهتوران
از کفر بشست عالم آنگاه
کامد به دعای نوح طوفان
نگذاشت به شرق و غرب دیار
از اهل ضلال و اهل خِذلان
طوفان که ز تیغ شاه بارید
از شرّ و بلا بِشُست کیهان
بر روی زمین ز دشمنانش
دیار رها نکرد و دیان
چون گوی زند ملک به صحرا
خوشید شود بهگَرد پنهان
ترسد که ملک بگیرد او را
گردون کندش به زخم چوگان
یک قطره ز جرعهٔ شرابش
گر برچکد از قدم به سندان
سندان به مثال چشمهٔ خضر
زآن قطره شود پرآب حیوان
ای شاه ز بهر نصرت دین
گر روی نهی به کافرستان
گردد به سعادت تو پیدا
از ظلمت کفر نور ایمان
قیصر بَدَل بت و چلیپا
سی پاره دهد به دست رهبان
در خدمت تو به جای زنار
بندد کمر و شود مسلمان
ور تاختنی کنی فلکوار
تا گرگان از حدود جرجان
از جنگ به آشتیگرایند
گرگ و بره بر زمین گرگان
مرغ است خدنگ تو به هیجا
بادست سمند تو به میدان
چون معجزهٔ تو مرغ و بادست
گویم که مگر تویی سلیمان
بر ملک همه جهان ز عدلت
بفزود مفاخر خراسان
کز عدل تو دارد این ولایت
آرایش روضههای رضوان
کیوان چو به طالع تو آمد
دارندهٔ عرش داد فرمان
تا آمد مشتری به خدمت
از خانهٔ خویش پیش کیوان
چون بحر شدست جایگوهر
در مدح تو خاطر ثناخوان
در مجلس تو زبان و کلکش
ز آب است چو ابر گوهرافشان
تا باشد بر سپهر هر ماه
نقصان و محاق ماه یکسان
نام و لقب تو باد جاوید
بر نامهٔ دین و ملک عنوان
روزت همه عید باد و نوروز
ماهت همه فرودین و نیسان
قربان شده همچو اشتر و گاو
پیش تو عدو به عید قربان



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر به ستایش شاه سنجر و ویژگیهای او میپردازد. در این متن، آورده شده است که سنجر به عنوان پادشاهی فاضل و نیکوکار دارای قدرت و عظمت است که در زمان او، کشور در آرامش و خوشبختی به سر میبرد. او با قدرت و بصیرت، دشمنان را شکست میدهد و عدالت را در سرزمینش برقرار میکند. شاعر از صفات نیک وی، از جمله جود و کرم او به مردم سخن میگوید و در نهایت، برای سنجر آرزوی موفقیت و سعادت در راه نیکوکاری و رهایی کفر دارد.
هوش مصنوعی: روز جمعه و بامداد و عید قربان، هر سه را خداوند فرخنده و مبارک گشود.
هوش مصنوعی: این سه روز مبارک را بر یاریدهندهٔ دین و تاج ملت، پادشاه عجم و پناه ایران فرخنده ساخت.
هوش مصنوعی: آن پادشاه سنجر است که هیبت و ترس خنجرش تا کاشغر و زابلستان رسیده است.
هوش مصنوعی: او شیری است که در بیابان با نوک نیزهاش پیشانی شیر را میخاراند؛ یعنی شیران را به آسانی رام و مغلوب میکند.
هوش مصنوعی: پادشاهی است که پادشاهی و فرمانروایی از سه سلطان پیشین به او به میراث رسیده است.
هوش مصنوعی: روزگار با دولت او عهد و پیمان بسته که همیشه پیروزی و ظفر همراهش باشد.
هوش مصنوعی: از همین روست که تیر دولت او پر و پیکانش از پیروزی و ظفر ساخته شده است.
هوش مصنوعی: هرگاه بارگاه و ایوان با دیدار و چهرهٔ او آراسته شود،
هوش مصنوعی: فرشته از آسمان دعا میکند که خدایا چشم بد را از این پادشاه دور کن.
هوش مصنوعی: ابر معمولاً فقط در دو فصل میبارد: بهار و زمستان.
هوش مصنوعی: اما بخشش او ابری است که در هر چهار فصل بر مردم باران عطا میبارد.
هوش مصنوعی: هر کس از رنج نیازمندی و درد محرومی به بخشش او پناه آورد و نالهٔ خود را به او برساند،
هوش مصنوعی: رنجش به آسایش و دردش به درمان تبدیل میشود.
هوش مصنوعی: همانگونه که خداوند تن را به ناچار زندانِ جان قرار داده است،
هوش مصنوعی: لبهٔ شمشیر او نیز جهان را برای تن دشمن مانند زندانی تنگ کرده است.
هوش مصنوعی: هر دشمنی که خواست با دولت او نیرنگ و حیله به کار برد،
هوش مصنوعی: به دست غلامان و بندگانش کشته شد، همانگونه که پسری به دست رستم، پسر دستان، کشته شد.
هوش مصنوعی: گروهی که لگام اسب فرمانبرداری را به سوی راه نافرمانی و سرکشی بپیچانند،
هوش مصنوعی: از خنجر سنجر پسر ملکشاه خوار و بیارزش میشوند، چنانکه قدرخان خوار شد.
هوش مصنوعی: هرگز چنین فرمانروا و نگهبان جهانی وجود نداشته است،
هوش مصنوعی: که پس از چهار سال هنوز نشانههای جنگ او در توران تازه و آشکار است.
هوش مصنوعی: زمانی جهان از کفر پاک شد که به دعای نوح طوفان آمد.
هوش مصنوعی: آن طوفان در شرق و غرب هیچ کس از گمراهان و خوارشدگان را باقی نگذاشت.
هوش مصنوعی: طوفانی هم که از شمشیر شاه بارید، جهان را از بدی و بلا پاک کرد.
هوش مصنوعی: شمشیر شاه از دشمنانش بر روی زمین هیچکس را زنده نگذاشت؛ «دیّار و دیّان» یعنی هیچ جنبنده و هیچ کسی.
هوش مصنوعی: وقتی شاه در دشت چوگانبازی میکند، از گرد و غبار اسبان خورشید پنهان میشود.
هوش مصنوعی: گویی خورشید میترسد که شاه او را به جای گوی بگیرد و آسمان آن را آماج ضربهٔ چوگان شاه کند؛ از این رو در گرد پنهان میشود.
هوش مصنوعی: اگر یک قطره از جرعهٔ شراب شاه از جامش بر سندان آهنین بچکد،
هوش مصنوعی: سندان مانند چشمهٔ خضر از آن یک قطره پر از آب زندگانی میشود؛ یعنی شراب او به سختترین چیزها جان میبخشد.
هوش مصنوعی: ای شاه، اگر برای یاری دین اسلام رو به سرزمین کافران بیاوری،
هوش مصنوعی: به برکت بخت نیک تو، از دل تاریکی کفر روشنی ایمان آشکار میشود.
هوش مصنوعی: قیصر روم به جای بت و صلیب، قرآن سیجزئی را به دست راهبان میدهد.
هوش مصنوعی: و به جای زنار، کمر خدمت تو را میبندد و مسلمان میشود.
هوش مصنوعی: و اگر مانند گردش تند آسمان تاختی کنی و از مرزهای جرجان تا گرگان پیش بروی،
هوش مصنوعی: در سرزمین گرگان حتی گرگ و بره از جنگ دست میکشند و با هم آشتی میکنند؛ یعنی عدل تو چنان است که دشمنان دیرینه نیز در صلح زندگی میکنند، با بازی لفظی میان «گرگ» و «گرگان».
هوش مصنوعی: تیر تو در جنگ مانند پرنده تیز پرواز است و اسب تو در میدان مانند باد.
هوش مصنوعی: چون معجزهٔ تو پرنده و باد است، میگویم شاید تو سلیمانی؛ اشاره به سلیمان که پرندگان و باد فرمانبر او بودند.
هوش مصنوعی: به سبب عدل تو، افتخارات خراسان بر همهٔ کشورهای جهان افزون شد.
هوش مصنوعی: زیرا این سرزمین از عدل تو آراستگی باغهای بهشت را یافته است.
هوش مصنوعی: هنگامی که کیوان (زحل) در طالع تو قرار گرفت، خداوند صاحب عرش فرمان داد،
هوش مصنوعی: که مشتری از خانهٔ خود بیرون بیاید و برای خدمت تو پیش کیوان برود؛ یعنی ستارگان سعد و نحس همه در خدمت طالع تو گرد آمدند.
هوش مصنوعی: ذهن ستایشگر تو در مدح تو مانند دریا جایگاه گوهرهای سخن شده است.
هوش مصنوعی: در مجلس تو زبان و قلم این مدحگو مانند ابر، از آب، گوهر میبارد و سخن نغز میافشاند.
هوش مصنوعی: تا زمانی که در آسمان هر ماه کاستی و تاریکی پایان ماه به یکسان تکرار میشود،
هوش مصنوعی: نام و لقب تو همیشه عنوان سرآغاز نامهٔ دین و پادشاهی باشد.
هوش مصنوعی: همهٔ روزهایت عید و نوروز و همهٔ ماههایت چون فروردین و نیسان بهاری و خرم باشد.
هوش مصنوعی: دشمنت در عید قربان مانند شتر و گاو پیش پای تو قربانی شود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
بر جانور و نبات و ارکان
سالار که کردت ای سخندان؟
وز خاک سیه برون که آورد
این نعمت بیکران و الوان؟
خوانی است زمین پر ز نعمت
[...]
آبان روز است روز آبان
خرم گردان به آب رز جان
بنشین به نشاط و دوستان را
ای دوست به عز و ناز بنشان
تا باده خوریم و شاد باشیم
[...]
دین را حرمیست در خراسان
دشوار ترا به محشر آسان
از معجزههای شرع احمد
از حجتهای دین یزدان
همواره رهش مسیر حاجت
[...]
ای روی تو آفتاب تابان
بردی دل و نیست بر تو تاوان
تو آفت جانی و جهانی
نام تو نهادهاند جانان
چون عهد تو پشت من شکسته
[...]
ای کافر عشق تو مسلمان
وای دیو هوای تو سلیمان
ای قصر سعادت و سلامت
بر دست غم تو گشته ویران
لعل تو چو کوه سخت کیسه
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.