آه از این زشتان که مهرو مینمایند از نقاب
از درونسو کاهتاب و از برونسو ماهتاب
چنگ دجال از درون و رنگ ابدال از برون
دام دزدان در ضمیر و رمز شاهان در خطاب
عاشق چادر مباش و خر مران در آب و گل
تا نمانی ز آب و گل مانند خر اندر خلاب
چون به سگ نان افکنی، سگ بو کند آنگه خورد
سگ نهای، شیری، چه باشد بهر نان چندین شتاب؟
در هر آن مردار بینی رنگکی گویی که جان
جان کجا رنگ از کجا؟ جان را بجو، جان را بیاب
تو سؤال و حاجتی، دلبر جواب هر سؤال
چون جواب آید فنا گردد سؤال اندر جواب
از خطابش هست گشتی چون شراب از سعی آب
وز شرابش نیست گشتی همچو آب اندر شراب
او ز نازش سر کشیده همچو آتش در فروغ
تو ز خجلت سر فکنده چون خطا پیش صواب
گر خزان غارتی مر باغ را بیبرگ کرد
عدل سلطان بهار آمد برای فتح باب
برگها چون نامهها بر وی نبشته خط سبز
شرح آن خطها بجو از عندهُ امالکتاب



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: غزل با نکوهش ظاهرسازانی آغاز میشود که بیرونشان چون ماه و درونشان پلید و فریبکار است، و خواننده را از دل بستن به ظاهر و آب و گل دنیا و حرص بر نان بازمیدارد. سپس به جستوجوی جان حقیقی فرامیخواند و رابطهٔ عاشق و معشوق را چون پرسش و پاسخ میداند که پرسش در پاسخ فانی میشود. در پایان با تصویر خزان و بهار، از زنده شدن دوباره سخن میگوید و خط سبز برگها را نشانهای میداند که معنایش در امّالکتاب نزد خداست.
هوش مصنوعی: افسوس از این زشتسیرتانی که از پشت نقاب خود را ماهرو نشان میدهند؛ درونشان بیفروغ و بیارزش مانند کاه است و ظاهرشان مانند مهتاب درخشان.
هوش مصنوعی: در باطن چنگال دجال را دارند و در ظاهر رنگ و سیمای اولیا و ابدال را؛ در دلشان دام دزدان پنهان است و در سخنشان رمز و اشارهٔ شاهان.
هوش مصنوعی: دل به پوشش و ظاهر مبند و مرکب نفس را در آب و گل دنیا و تن مران، تا مانند خری که در گلولای گیر میکند، در این جهان خاکی گرفتار نمانی.
هوش مصنوعی: وقتی برای سگ نان میاندازی، او نخست آن را بو میکند و سپس میخورد؛ تو که سگ نیستی و شیری، چرا برای نان اینقدر شتاب میکنی؟ یعنی انسان باید بلندهمتتر و سنجیدهتر از این باشد.
هوش مصنوعی: در هر مردارِ دنیایی که اندکی رنگ و جلوه میبینی، گمان میکنی جان است؛ اما جان کجا و رنگ کجا؟ جان حقیقی را بجوی و بیاب.
هوش مصنوعی: تو سراسر پرسش و نیازی و معشوق پاسخ هر پرسش است؛ هنگامی که پاسخ برسد، پرسش در آن محو و نابود میشود.
هوش مصنوعی: با خطاب و فرمان او به هستی آمدی، چنانکه آب با کوشش و گذر از تاک به شراب بدل میشود؛ و با شرابِ عشق او از خود نیست شدی، مانند آبی که در شراب حل میشود و دیگر پیدا نیست.
هوش مصنوعی: معشوق از ناز سر برافراشته است، مانند آتش که شعلهاش بالا میرود؛ و تو از شرمساری سر به زیر افکندهای، مانند خطا که در برابر درستی سرافکنده است.
هوش مصنوعی: اگر پاییزِ غارتگر باغ را بیبرگ کرد، عدل پادشاهِ بهار آمد تا در گشایش و رویش را باز کند.
هوش مصنوعی: برگها مانند نامههایی هستند که بر آنها خطی سبز نوشته شده است؛ شرح و معنای این خطها را از «امّالکتاب» که نزد خداست بجوی، یعنی سرّ آفرینش در علم الهی است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
شهریار دادگستر خسرو مالکرقاب
آنکه دریا هست پیش دست احسانش سراب
آسمان جود گشت و جود ماه آسمان
آفتاب ملک گشت و ملک چرخ آفتاب
بنگر اکنون با خداوند جهان شاه زمین
[...]
تا ببردی از دل و از چشم من آرام و خواب
گه ز دل در آتش تیزم گه از چشم اندر آب
عشق تو باچار چیزم یار دارد هشت چیز
مرمرا هر ساعتی زین غم جگر گردد کباب
با رخم زر و زریر و با دلم گرم و زحیر
[...]
مهترا ، هر چند شعرم زان هر شاعر بهست
تا توانستم نکردم من ز شعری اکتساب
قصد آن دارم که دامن در چنم زین روز بد
روز خوب خویش جویم بر ستوری چون عقاب
تا همی خوانم کتاب و تا همی جویم شراب
[...]
سر و بالایی که دارد بر سر گل مشک ناب
آفت دلهاست و اندر دیدهام چون آفتاب
روی رنگینش چو ماه تافته بالای سرو
زلف مشکینش چو مشک تافته بر ماهتاب
صبر از آن خواهم همی تا عشق او پوشم به صبر
[...]
ای بیان جود تو بر کاغذ روز سپید
نقش کرده خامه قدرت به زر آفتاب
هر کجا کلک تو شد بر صفحه کاغذ روان
تیغ هندی را نماند با نفاذش هیچ تاب
در هوایت هر که چون کاغذ دوروئی پیشه کرد
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۵ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.