گنجور

حاشیه‌ها

صادق در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۱۸:۴۳ در پاسخ به کامران دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۳۶۴:

با سلام، جناب آقای دکتر سروش هم در یکی از سلسه گفتارهای راجع به مثنوی بیت دوم را به صورت "بر چنان چشم نهان، چشم عیان بگریسته"  گفته اند.

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۱۵:۴۳ دربارهٔ آشفتهٔ شیرازی » غزلیات » شمارهٔ ۱۵:

من اندر آن چاهِ ذقن ، افتاده‌ام ای سیم‌تن،

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۱۵:۴۱ دربارهٔ آشفتهٔ شیرازی » غزلیات » شمارهٔ ۱۵:

آبی که اسکندر نخورد ، چندان کِش از پی دست برد،

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۱۵:۴۰ دربارهٔ آشفتهٔ شیرازی » غزلیات » شمارهٔ ۱۵:

زلفت به هر جا می کشد ، دل در هوایش می‌رود،

سیدمحمد جهانشاهی در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۱۵:۳۸ دربارهٔ حاجب شیرازی » گزیدهٔ اشعار » غزلیات » شمارهٔ ۱۰:

پرداختی از جنسِ خود ، ای شیر شکّر ، قاب را

احمدرضا ضیایی در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۱۳:۳۸ دربارهٔ رودکی » مثنوی‌ها » ابیات به جا مانده از کلیله و دمنه و سندبادنامه » بخش ۴۴:

در لغت نامه دهخدا این بیت این گونه آمده است:

گفت دینی را که این دینار بود

کاین فژاکن موش را پروار بود.

ومعنای بیت این است که : به شخص دیندار گفت که این دینار سبب غرور و جسارت این موش پلید شده بود.

حسام الدین سالکی در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۱۳:۱۲ دربارهٔ نظامی » خمسه » خسرو و شیرین » بخش ۲۳ - پیدا شدن شاپور:

قدم‌گاهش زمین را خسته دارد شتابش چرخ را آهسته دارد

آهسته دارد

نازنین مریم حسینی در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۱۲:۴۵ در پاسخ به نگین دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۸۳:

درود 

در گذشته دخالت ذوق و سلیقه عمومی در تغییر کلمات به کلمات دیگر در ایجاد ضرب المثل موثر و معمول  بوده وگرنه این همان ضرب المثل است.

برگ بی برگی در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۱۱:۲۴ در پاسخ به .فصیحی دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۵:

سلام بر شما، موجبِ امیدواری ست به درستی و مشوقِ ادامهٔ راه، سپاس

نازنین مریم حسینی در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۱۰:۲۱ در پاسخ به محسن خانی دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۲۸۳:

جسارتا خانگی و ترس محتسب خورده  هر دو صفت شراب است 

عین جیم در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۰۹:۰۰ دربارهٔ جامی » دیوان اشعار » فاتحة الشباب » غزلیات » شمارهٔ ۹۲۰:

درود، گویی مصراع دومِ بیت اول، باید این چنین باشد (برای درستی وزن): 

ز شیشهٔ حلبی و ز بادهٔ عنبی

جانعلی سوادکوهی در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۰۴:۵۱ دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۳۸۴:



"نوشته‌ بد" (در بیتی از حافظ)

دوران همی نویسد بر عارض‌اش خطی خوش
یا رب نوشته‌ی بد از یارِ ما بگردان!

خط برآوردن یا سبزشدنِ موی پشتِ لب و چهره‌ی محبوب (مذّکر) در شعرِ فارسی مضمون مکرری است. شاعران آن‌قدر در این‌باره تصویر و مضمون و حکایت پرداخته‌اند که گمان‌می‌کنم مثال‌زدن و شاهدآوردن کار بیهوده‌ای است. سعدی به‌خصوص در گلستان و عبید زاکانی در حکایاتش از این مضمون ماجراها پرداخته‌اند. عبید حتی "ریش‌نامه‌"ای مستقل نیز ترتیب‌داده. از پربسامدترین مضامین در این زمینه نیز تهدیدِ معشوق ازسوی عاشق است؛ این‌که اگر تو امروز به من بی‌توجه باشی فرداروز که آفتابِ چهره‌ات غبارآلود شود، این شیفتگی و سرسپردگیِ من هم‌چنان برقرار نخواهد‌بود. 

حافظ نیز بارها از این موضوع مضمون پرداخته. سبزه‌ی بوستانِ بهشت و موران گردِ سلسبیل در شعرِ او همین حسنِ وصف‌ناپذیرِ روی امردان است. جدا‌از رواجِ غلام‌بارگی و گرایش به عشقِ مذکر در فرهنگِ گذشته، گویا اوصافِ غلمانِ بهشتی (به‌عنوان سرنمونی مذهبی) نیز در این توجه به "ساده"رویان (دست‌کم به‌عنوانِ سنتی زبانی و ادبی) تاحدی موثر بوده‌است. 

در این بیت شاعر چه می‌گوید؟ می‌گوید: اکنون که محبوب نوجوان است، موی نورُسته‌ (هم‌چون خطی خوش) بر گردِ لبانش او را دل‌ربا و زیباتر نیز ساخته؛ اما خدایا مباد این موی نورُسته را به ریش و سبیلی نازیبا بدل فرمایی!
درحقیقت شاعر، درحالی‌که خود یقین‌دارد این حسنِ محبوب هم‌چنان برقرار نخواهدماند، عاجزانه از خدای خویش می‌خواهد این آینده‌ی محتوم اما شوم (ریش و سبیل) را هم‌چون سوء‌القضایی از وجودِ نازکِ محبوبش دور کند.

نکته این‌جا است که "نوشته" در بیت ایهام‌آمیز به‌کار رفته: 
۱_ خطّ پشت لب
۲_ سرنوشت

حافظ که می‌دانیم اشعری‌مذهب نیز بوده حسرت‌مندانه از خدای خود می‌خواهد آن‌چه را که بر "قلمِ صُنع" رانده و در "لوح محفوظ" ثبت‌کرده تغییردهد تا حُسنِ یارش هم‌چنان پایدار و برقرار بمانَد. 

برگرفته از کانال تلگرامی «از گذشته و اکنون»
@azgozashtevaaknoon

کوروش در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۰۲:۵۲ در پاسخ به مهدی بهامین پور دربارهٔ مولانا » مثنوی معنوی » دفتر چهارم » بخش ۵۳ - بیان آنک حصول علم و مال و جاه بدگوهران را فضیحت اوست و چون شمشیریست کی افتادست به دست راه‌زن:

هوش و ذکاوت و تحریف رو از کجا در آوردید معنی آیه رو بنا به سلیقه خودت گفتی

امیرمعصوم میرهاشم در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۰۲:۲۸ دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » رباعیات » رباعی شمارهٔ ۱۸۱۵:

من این شعرو خیلی دوست دارم و خیلی کامل به فراز و فرود زندگی اشاره میکنه و در جمله کوتاه میشه اینجوری تعبیر کرد که هرچی ذهن و افکارت دنبالش باشه همون میشه سرانجام زندگیت.

این جمله دقیقا شبیه جمله حضرت علی (ع)

قیمت هرکس در زندگی به اندازه بزرگترین چیزیه که آرزوی رسیدن به اونو داره.

من کار کدنویسی و سئو سایت انجام میدم و فراز و نشیب زندگی انسان دقیقا شبیه الگوریتم گوگل هست.

نمودار گوگل از قانون ریاضی و زندگی یک انسان پیروی میکنه و اگه چند وقت حال حوصله نداشته باشی مطلب نذاری تو سایت افت میکنه عین زندگی واقعی که بی حوصله باشی فقط بی حالی ، حس بد و ناراحتی میاد سراغت.

 

مجید کاظم زاده در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، چهارشنبه ۱۰ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۲۳:۱۱ دربارهٔ نظامی » خمسه » خسرو و شیرین » بخش ۱۱۵ - در نصیحت فرزند خود محمد گوید:

ببین ای هفت ساله قره‌العین

مقام خویشتن در قاب قوسین

آقا پویای ما هم داره تولد هفت سالگیش میرسه 

رحمت خدا بر نظامی 

 

 

ابوالقاسم افشاری در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، چهارشنبه ۱۰ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۲۳:۰۵ در پاسخ به برگ بی برگی دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۹۳:

درود و صد درود ، بسیارعالی بود ، فیض بردم از تفسیر دلنشین و دقیق  جنابعالی، وهمچنین لذت  بردم از خوانش جناب  محمد رضا مومن نژاد ودیگر استادان. ان شاء الله همواره سلامت باشید و پاینده،  باسپاس             

.فصیحی در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، چهارشنبه ۱۰ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۲۰:۳۲ در پاسخ به برگ بی برگی دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۵:

سلام به برگ بی برگی عزیز

همیشه برای خواندن شرح غزل  مستقیما میام سراغ شرح شما ❤🌹

خیلی عالی بود 

سپاسگزارم

.فصیحی در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، چهارشنبه ۱۰ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۲۰:۰۸ در پاسخ به برگ بی برگی دربارهٔ حافظ » غزلیات » غزل شمارهٔ ۱۴:

برگ‌بی‌برگی عزیز بسیار سپاسگزارم🌹❤

vafa در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، چهارشنبه ۱۰ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۱۸:۱۱ دربارهٔ فردوسی » شاهنامه » سهراب » بخش ۴:

متاسفانه، سایت گنجور تمامی اصلاحاتی که من برای این شعر نوشتم رو بی‌دلیل رد کرد. خواهش می‌کنم اگر شما درحال مطالعه‌ی این بخش هستید، بیت ۲۹ تا ۳۵ رو حذف کنید چون پشتوانه‌ی تاریخی ندارن و کاملاً الحاقی‌ هستن.

vafa در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، چهارشنبه ۱۰ مرداد ۱۴۰۳، ساعت ۱۸:۰۳ در پاسخ به برگ بی برگی دربارهٔ مولانا » دیوان شمس » غزلیات » غزل شمارهٔ ۵۷۸:

البته که مولانا "چو او دستان من باشد" رو سروده پس شایسته‌ست این تفاسیر رو کنار بذاریم. هرچند که ایهام نقش زیادی در اشعار داره، اما نباید باعث گستردگی تفکرات ذهنی ما و بعد هم تعمیم دادن‌شون به باقی اشعار بشه.

۱
۶۱۹
۶۲۰
۶۲۱
۶۲۲
۶۲۳
۵۷۲۸