خود هم ز ظلم خانه خرابند ظالمان
دیوار و در ندارد، از آن خانه کمان
مالی گرفته اند و، عوض عمر داده اند
دنیا گران برآمده بهر ستمگران
دنیا بود چو مزبله یی پر ز بوی گند
ز آن روی نیست پاک دلان را، دماغ آن
خواهی اگر ز پای نیفتی، خموش باش
بر نخل عمر، اره بود شمع را زبان
پا بسته جهانی و، دلخوش که سالکی
پا در گلی چو سرو و، کنی نام خود روان؟!
دست ستم به گوشه نشینان نمیرسد
تا حلقه بود زور ندید از کسی کمان
یک حرف نشنویم که باشد شنیدنی
محفل پر از زبان و، سخن نیست در میان
خود ناگرفته پند، مده پند دیگری
پیکان به تیر جا کند، آنگاه بر نشان
واعظ چو گوش حق شنوی نیست، خود چو گل
هم گوش گشته ایم درین بزم و، هم زبان!
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به ظالمانی اشاره میکند که خود را در ظلم خانهاشان غرق کردهاند. آنها با گرفتن مال از دیگران، عمر خود را تباه کرده و دنیا را به مکانی پر از ستم تبدیل کردهاند. شاعر میگوید که این دنیا مانند زبالهای است که بوی بدی دارد و پاکدلان در آن نمیتوانند آرامش یابند. او به خواننده توصیه میکند که اگر نمیخواهد به دام بیفتد، باید ساکت باشد. همچنین، او به بیفایده بودن سخن گفتن در محافل و نادیده گرفتن پند دیگران اشاره میکند. در نهایت، بر این نکته تأکید میکند که اگر حقیقت را گوش کنیم، باید خودمان هم حقیقت را بشنویم و در عمل همدل باشیم.
هوش مصنوعی: ظالمان چنان به ظلم و ستم خود میپردازند که خودشان نیز در نهایت به ویرانی میافتند، زیرا خانهای که بر پایه ظلم بنا شده، دیگر نه دیوار و نه در دارد و به سادگی نابود میشود.
هوش مصنوعی: افرادی به خاطر به دست آوردن ثروت، عمر خود را هزینه کردهاند و در این دنیا، کسانی که ظلم میکنند، به راحتی بهرهمند میشوند.
هوش مصنوعی: دنیا مانند فضایی ناگوار است که پر از بوی بد است و از آنجا دلهای پاک نمیتوانند هوای آن را تحمل کنند.
هوش مصنوعی: اگر میخواهی در زندگی دچار مشکل و لغزش نشوی، بهتر است سکوت کنی. زیرا وقتی در مورد چیزهایی صحبت میکنی که نمیدانی، ممکن است به خود آسیب برسانی.
هوش مصنوعی: به دنیا و مشکلات آن وابستهای و خوشحالی که همچون یک مسافر با پای در گل، خود را مانند سرو با نام نیکی معرفی کنی؟!
هوش مصنوعی: دست ستمگران به کسانی که گوشهنشین و بیخبر هستند نمیرسد، زیرا تا زمانی که حلقهای از قدرت وجود دارد، کسی از زور و ظلم آسیب نمیبیند.
هوش مصنوعی: در اینجا میگوید که اگر در جمعی صحبت نکنیم و تنها به حرفهای دیگران گوش بدهیم، هیچ چیز قابل توجهی برای شنیدن وجود نخواهد داشت. در واقع، وقتی که در یک محفل پر از گفت و گو هستیم، بهتر است خودمان نیز نظری داشته باشیم و مشارکت کنیم تا فضای آن جمع زنده و پرمحتوا شود.
هوش مصنوعی: اگر کسی خود را نصیحت نمیکند، نباید به او نصیحت دیگری بدهی، زیرا مثل این است که تیر را در کمان گذاشته و آن را به هدف نشان میزنی.
هوش مصنوعی: وقتی که واعظ را بشنوی که حق را گوشزد میکند، خودت هم مانند گلی که در این مهمانی خوشبو شده، فقط گوش و زبان هستیم و در این فضا حرفی برای گفتن نداریم.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
هان! صائم نوالهٔ این سفله میزبان
زین بی نمک ابا منه انگشت در دهان
لب تر مکن به آب، که طلقست در قدح
دست از کباب دار، که زهرست توامان
با کام خشک و با جگر تفته درگذر
[...]
گفتم نشان ده از دهن ای ترک دلستان
گفتا ز نیست ، نیست نشان اندرین جهان
گفتم که ساعتی ببر من فرونشین
گفتا که باد سرد زمانی فرو نشان
گفتم که باد سرد زیان داردت همی
[...]
بگشاد مهرگان در اقبال بر جهان
فرخنده باد بر ملک شرق مهرگان
سلطان یمین دولت میر ملوک بند
محمود امین ملت شاه جهان ستان
شاهی که پشت صد ملک کامران بدید
[...]
بنگر بدین رباط و بدین صعب کاروان
تا چونکه سال و ماه دوانند هردوان
من مر تو را نمودم اگرچه ندیده بود
با کاروان رباط کسی هر دوان دوان
از رفتن رباط نه نیز از شتاب خود
[...]
گویی که ماه و مشتری از جرم آسمان
تحویل کرده اند بباغ خدایگان
وز ماه و مشتری شده آن خاک پرنگار
نوری عجیب صورت و شکلی بدیع سان
نی نی ، که ماه و مشتری از وی ربوده اند
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.