ز عشق نگاری شدم مست و مجنون
که باشد سر زلف زنجیر میگون
بزنجیر میگون او بسته گشتم
چو مست از می و چون بزنجیر مجنون
نگاری که . . . بر قد و خدش
یکی سرو بستان دگر ماه گردون
چو با سرو و با مه قیاس آرم او را
یکی خار ماهی نماید . . . دگردون
الف قامتش کز الف قامت من
بنون خم زلف سازد خم نون
دلم خسته و بسته زلف او شد
چو نون از سر شست و چون یونس از نون
طبر خون رخائی که خون ریز چشمش
رخانم بشوید بآب طبر خون
ز خون دل خویش من دست شستم
چو او دست بگشاد بر ریزش خون
ستمکاره یار است و من مانده عاجز
که با یار و بیداد او چون کنم چون
تظلم کنم تا ستم باز دارد
ملک خان عادل علی بن هارون
اجل نصرت الدین که هست از بزرگی
بدانائی و داد هارون و مأمون
فریدون نسب پادشاهی که از وی
جهانداری آید چنان کز فریدون
جگر گوشه ارسلان خان غازی
دل و پشت خاقان منصور میمون
ایا پادشاهی که در ملک توران
نیارد زمانه قرین تو بیرون
سخاوت شجاعت سیاست کیاست
بذات تو در هست مجموع مقرون
بدین هر چهار ای شه هفت کشور
نیابد کس از هفت و چار از تو بیرون
چو حاتم کنی از سخاوت زرافشان
چو رستم بری از شجاعت شبیخون
چو کاوسی اندر سیاست نمودن
بگاه کیاست نمودن فلاطون
ز خشم تو وارون شود خصم والا
ز عفو تو والا شود بخت وارون
ز مهر تو محزون شود شادمانه
شود شادمانه ز کین تو محزون
غباریست از خاک حلم تو جودی
بخاریست از آب دست تو جیحون
چو موسی ترا ید بیضاست در جود
که از نسل هارونی ای خسرو ایدون
شود زآب جودت چو فرعون غرقه
برآید گر از خاک مخزون قارون
خزانه مدیح ترا در گشادم
بصحرا نهادم بسی در مکتون
گرت مدح بنده پسند آید ایشه
کنم در مکتون مقفی و موزون
. . . تا حد شعر نزدیک شاعر
مقفا و موزون بود ز اصل و قانون
هرآن شعر کز طبع شاعر برآید
در آن شعر بادا مدیح تو مشحون
الا تا خوهد بود از اینسان بگیتی
مدار فلک از بر خاک مسکون
مدار فلک بر مراد تو بادا
تو برگاه و بدخواه جاه تو مسجون
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این شعر بیانگر عشق و دلبستگی شاعر به معشوقش است. شاعر خود را مست و مجنون عشق میداند و معشوقش را با زیباییهای خاصی توصیف میکند که او را مجذوب کرده است. همچنین در ادامه به احساسات خود و ناتوانیاش در مقابل یار اشاره میکند و از ظلم و بیعدالتی معشوق شکایت میکند.
شاعر در بخشهایی از شعر به بزرگان تاریخ مانند هارون و فریدون اشاره میکند و ویژگیهای خوبی چون شجاعت، سیاست و سخاوت را به آنها نسبت میدهد. در نهایت، او از برکات عشق و جود یار صحبت کرده و آرزو میکند که محفل عشق او همواره برقرار باشد. شعر در کل نمایانگر دلدادگی، ناامیدی و مهر عمیق به معشوق است.
هوش مصنوعی: از عشق دختری به شدت شیدا و دیوانه شدم، که او با زلفهایش همچون زنجیری زیبا و جذاب، مرا اسیر کرده است.
هوش مصنوعی: من به خاطر عشق او به زنجیر کشیده شدهام، مانند فردی که از نوشیدن شراب مست شده باشد و همچون مجنون که به خاطر عشق دیوانهوارش گرفتار زنجیر است.
هوش مصنوعی: یک دختری است که زیبایی و قامت او به مانند سرو در باغ و چهرهاش به مانند ماه در آسمان است.
هوش مصنوعی: وقتی که او را با زیبایی سرو و چهره دلنشین ماه مقایسه میکنم، فقط به چشم یک خار کوچک در مقابل آنها به نظر میرسد.
هوش مصنوعی: دخترک با قامتش، چون الف، مرا به یاد خم زلفش میاندازد که مانند خم نون است.
هوش مصنوعی: دل من از عشق او خسته و پریشان شده است، مانند نانی که در آب خیس و بیمزه میشود و همچنین مانند یونس که از نان درون شکم ماهی رنج میبرد.
هوش مصنوعی: به خاطر زیبایی و لطافت افرادی که در زندگیام هستند، چشمانم به اشک میافتد و گویی که خون عشق آنها در رگانم جاری است. این احساسات قوی آنقدر عمیقاند که دوست دارم با آب، غم و خون دل خود را بشویم و پاک کنم.
هوش مصنوعی: من از خون دل خود اقدام به شستن دستهایم کردهام، همانطور که او دستش را باز کرد و خون ریخت.
هوش مصنوعی: دوست من به روش ظالمانهای رفتار میکند و من در عجز و ناتوانی به سر میبرم که چگونه با او و ظلمش برخورد کنم.
هوش مصنوعی: من به ظلم و ستم اعتراض میکنم تا این که حکومت عادل علی بن هارون از ادامه ستمگری خود دست بردارد.
هوش مصنوعی: اجل، که یاریگر دین است، به خاطر بزرگی علم و عدالت هارون و مأمون است.
هوش مصنوعی: فریدون، که نسبش به پادشاهی میرسد، باعث میشود که فرمانروایی در جهان به وجود آید، مانند همانطور که خود فریدون در زمانش چنین کرد.
هوش مصنوعی: عزیز دل ارسلان خان غازی، به قلب و پشتیبانی خاقان منصور میمون است.
هوش مصنوعی: آیا پادشاهی هست که در سرزمین توران مانند تو وجود نداشته باشد؟
هوش مصنوعی: سخاوت و شجاعت، و همچنین سیاست و تدبیر، همگی در ذات تو جمع شدهاند.
هوش مصنوعی: در این بیت به قدرت و عظمت پادشاهی اشاره شده که هیچکس نمیتواند از قدرت او فراتر رود یا به اندازه او تاثیرگذار باشد. پادشاهی او آنقدر بزرگ و استثنائی است که هیچ کسی در هیچ کجای دنیا نمیتواند به او نزدیک شود.
هوش مصنوعی: ریا و جوانمردی تو باید مانند حاتم طایی باشد که در بذل و بخشش معروف است و شجاعت تو باید همچون رستم باشد که در جنگها و نبردها دلیر و نترس است.
هوش مصنوعی: اگر کسی مانند کاووس در سیاست رفتار کند، آن زمان به مانند فلسفههای فلاطون باید بر اساس حکمت و درایت عمل کند.
هوش مصنوعی: اگر از خشم تو خصم و دشمن به زانو درآید، به واسطهی عفو و بخشش تو نیز سرنوشت به نیکی تغییر خواهد کرد.
هوش مصنوعی: از عشق تو، کسی که شاد است غمگین میشود و کسی که از دشمنی تو خشمگین است، با شادی مواجه میشود.
هوش مصنوعی: خاکی که حاصل صبر و تحمل توست، مانند غباری است. و آبی که از دستان تو جاری میشود، همچون جیحون است که سرشار از زندگی و برکت است.
هوش مصنوعی: همانطور که موسی عصای خود را به آیات بزرگ تبدیل کرد، تو نیز دارای بخشش و کرم زیادی هستی. تو از نسل هارون و خاندان اویی، ای پادشاه بزرگ.
هوش مصنوعی: اگر بخشش و generosity تو مانند فرعون باشد، به زودی کسی که از ثروت خود به طور پنهانی نگهداری میکند، مانند قارون، از خاک برخواهد خاست و درخشان خواهد شد.
هوش مصنوعی: من گنجینه ستایش و مدح تو را میگشایم و در مکان وسیعی قرار میدهم، جایی که بسیار از این مدحها را میتوان در آن نگهداری کرد.
هوش مصنوعی: اگر مدح من برای تو خوشایند باشد، آن را به شکل موزون و دارای قافیه در نوشتهام بیان میکنم.
هوش مصنوعی: تا جایی که شعر به وزن و قافیه نزدیک است، به اصول و قوانین ادبی نیز پایبند است.
هوش مصنوعی: هر شعری که از ذوق و خلاقیت شاعر بیرون بیاید، در واقع ستایش تو را در خود دارد.
هوش مصنوعی: به زودی خواهد آمد روزی که از این دنیای فانی خبری نیست و فلک دور خواهد شد و زمین به حالت خود بازمیگردد.
هوش مصنوعی: آسمان به خواسته تو بچرخد، تو در مقام و منزلت خود باشی و دشمنان تو در بند و گرفتار.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
سپاس از خداوند بیمثل و بیچون
که با طالع سعد و با بخت میمون
خداوند را دیدم و روز بر من
بدیدار میمون او شد همایون
اجل فخر دین احمد آن صدر دنیا
[...]
شبی نگذرد بر دوچشم اشک گلگون
که از دل بروما نیارده شبیخون
گر آن مه پذیرد ز من ناله و آه
از اینان متاعش فرستم بگردون
خیالت چون بر آب چشمم نشیند
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.