چنگری ای پارسا در عاشق مسکین به کین
تا ز بد فعلی چه داری بر مسلمانان یقین
من گنه کارم تو طاعت کن چه جویی جرم من
زان که من گویم بتر از من نیاید بر زمین
باز خواهد دست شاه و شیر جوید بیشه را
بوم را ویرانه سازد همچو سگ را پارگین
آنکه نشنیدست عدل عمر عبدالعزیز
لاجرم حجاج را خواند امیرالمومنین
مصطفا را یار بوبکرست اندر غار و بس
بولهب را باز بوجهلست یار و همنشین
«الخبیثات» و «خبیثین» گفت ایزد در نبی
تا بپرهیزند اهل «طیبات» و «طیبین»
عاجز آمد از مشیت زلت و عصیان تو
دفترت در دوده میمالد کرامالکاتبین
کس ز صوف و فوطه بیطاعت نیابد پایگاه
کی بجایی میرسد مردم ز ریش و پوستین
گوی برد از جمله مردم فوطه باف و نیل گر
عالمی را موی تابی گرددت زیر نگین
روی بنماید عروس دین ترا گر هیچ تو
با قناعت چون سنایی غزنوی گردی قرین
ای به دعوی بر شده بر آسمان هفتمین
وز ره معنی بمانده تا به حلق اندر زمین
آنکه را همت ز اجزای زمین بر نگذرد
چون سخن گوید ز کل آسمان هفتمین
چند از این دعوی درویشی و لاف عاشقی
ناچشیده شربت آن نازموده درد این
با هوای جسم رفتن در ره روحانیان
در لباس دیو جستن رتبت روحالامین
سر قلاشی ندانی راه قلاشان مرو
دیدهٔ بینا نداری راه درویشان مبین
کم سگال ار نیستی عاشق کزان در آز تن
مانده معنی را بجای و کرده صورت را گزین
ای برادر قصد ضحاک جفا پیشه مکن
تا نبینی خویشتن همبر به پور آبتین
جنت باقی کجا یابی و راه بیهوان
تا تو باشی در هوای جوی شیر و انگبین
باز ماندن بهتر آمد در سعیر سفلی آنک
جنت اعلا نخواهد جز برای حور عین
تا نگردی فانی از اوصاف این فانی صفت
بی نیازی را نبینی در بهشت راستین
پایت اندر طین دل بر نار باشد تا ترا
دیو نخوت گفت خواهد نار به باشد ز طین



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به نقد درونمایههای دینی و اخلاقی میپردازد و به پارسایی و عشق واقعی اشاره میکند. او بر این باور است که صرف ادعای عشق و دیانت بدون عمل و پاکدلی، هیچ ارزشی ندارد و انسان باید در رفتار خود صداقت داشته باشد. او با تأکید بر اهمیت قناعت و دوری از خودبینی، به خواننده یادآوری میکند که برای دستیابی به سعادت، باید از اوصاف دنیوی و فانی فاصله بگیرد و به حقیقت و معنویت بپردازد. در نهایت، به گمراهی کسانی که در سطح ظاهری باقی ماندهاند، انتقاد میکند و آنها را به درک عمیقتری از دین و حقیقت دعوت میکند.
هوش مصنوعی: ای پارسا، بر عاشق بیچارهای که به عشق تو گرفتار است، سخت بگیر تا این که از بدکرداریام، بر مسلمانان نیکو کاران اطمینان پیدا کنی.
هوش مصنوعی: من انسان گناهکاری هستم، ولی تو به بندگی و اطاعت خود ادامه بده. چه نیاز به جستجوی گناه من داری؟ زیرا من میگویم کسی بدتر از من در این دنیا وجود ندارد.
هوش مصنوعی: با دوباره به سلطنت و قدرت بازخواهند گشت و مانند سگی که در پی شکار است، در جستجوی شکارگاه و ویران کردن زیستگاه خواهند بود.
هوش مصنوعی: کسی که عدل عمر بن عبدالعزیز را نشنیده، به ناچار حجاج بن یوسف را امیرالمؤمنین میخواند، در حالی که او شایسته این مقام نیست.
هوش مصنوعی: حضرت مصطفی (پیامبر اسلام) در غار با ابوبکر (دوست نزدیک و یار او) است، و در عوض بولاهب (دشمن پیامبر) همنشین پسرش (ابوجهل) است. این بیت به مقایسه یاران و دشمنان پیامبر اشاره دارد.
هوش مصنوعی: خداوند در قرآن به هنجارهای خوب و بد اشاره کرده و به پیامبر (نبی) گفته است که مردم باید از کارهای زشت و بد اجتناب کنند تا به کارهای نیک و افراد نیکوکار برسند.
هوش مصنوعی: قلمهای نویسندگان خوب، در دفتر کردار تو بیعمل مانده و از ناتوانی در اجرای امور خوب و نیکو، ذلت و نافرمانیات را به ثبت میرسانند.
هوش مصنوعی: هیچکس از جماعت صوفیان و فوطه (مناطق معروف در آن زمان) بدون طاعت و اطاعت به مقام و منزلت نخواهد رسید؛ بنابراین، مردم تنها با ظواهر همچون ریش و پوستین (جامهی صوفیانه) به مراحل بالا نمیرسند.
هوش مصنوعی: از تمام مردم، کسی که فوطه میبافد و نیل را به کار میبرد، اگر عالمی را به زیبایی موی او زینت بدهی، تو در نظر دیگران مورد توجه و admiration قرار میگیری.
هوش مصنوعی: اگر تو به قناعت و رضایت مانند سنایی غزنوی (شاعر معروف) رفتار کنی، آنگاه دین به تو همچون یک عروس زیبایی خود را نشان میدهد.
هوش مصنوعی: ای کسی که به واسطهٔ ادعایت به آسمان هفتم رسیدهای، اما هنوز در دنیای واقعی و در معنای حقیقی خودت درگیر هستی و نتوانستهای به درک عمیقتری از زندگی و معنایش دست یابی.
هوش مصنوعی: کسی که توانایی او از اجزای زمین فراتر نمیرود، چگونه میتواند دربارهٔ معانی بلند و والای آسمان هفتم سخن بگوید؟
هوش مصنوعی: چه مدت میتوان این ادعاهای بیپایه درویشی و لافهای عاشقی را مطرح کرد در حالی که هنوز طعم واقعی محبت و درد را نچشیدهای؟
هوش مصنوعی: رفتن در مسیر روحانیان با خواستهها و تمایلات دنیوی، مانند پوشاندن خود در قالب یک دیو، نمیتواند به مقام روحالامین (فرشتهای که کارهای بزرگ را انجام میدهد) منجر شود.
هوش مصنوعی: اگر نمیدانی سر قلاشی (دربارهٔ فن قلاشی و دغلبازی) چه معنایی دارد، به راه قلاشان (دغلکاران) مرو و اگر چشم بینا (فهم درست) نداری، به سوی درویشان (سادهدلان و زاهدان) ننگر.
هوش مصنوعی: اگر عاشق کسانی نیستی که از عشق آنها جان میکَنی، بهتر است که از دنیای مادی دوری کنی و تنها به ظواهر نپردازی، زیرا این کار به معنای واقعی عشق تبدیل نمیشود.
هوش مصنوعی: ای برادر، به دنبال خیانت و ستمگری مانند ضحاک مباش، چرا که سرنوشت تو نیز همانند پسر آبتین (که ضحاک او را کشت) رقم خواهد خورد.
هوش مصنوعی: به کجا میتوانی بهشت جاودانی را بیابی و در حالتی آزاد و بیهوا باشی، در حالی که تو همچنان در آرزوی آب شیرین و عسل هستی؟
هوش مصنوعی: سخن از این است که ماندن در دنیای پایین تر از جهنم (سعیر سفلی) بهتر از رفتن به بهشت بالاست؛ زیرا بهشت عالی (جنت اعلا) فقط برای حور عین، یعنی آن زنان زیبای بهشتی، مناسب است.
هوش مصنوعی: تا زمانی که از ویژگیهای این دنیا فانی جدا نشوی، هرگز بینیازی واقعی را در بهشت حقیقی نخواهی دید.
هوش مصنوعی: پایت را در گل نهادن، به معنای این است که باید در معصیت و گناه بمانی تا اینکه آتش خودبزرگبینی و تکبر تو را سوزاند. وقتی که در حالت فروتنانه در خاک (ضعف و ذلت) باشی، آتش این خودبزرگبینی از تو دور خواهد شد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
فهم کن گر مؤمنی فضل امیرالمؤمنین
فضل حیدر ، شیر یزدان ، مرتضای پاکدین
فضل آن کس کز پیمبر بگذری فاضل تر اوست
فضل آن رکن مسلمانی ، امام المتّقین
فضل زین الاصفیا ، داماد فخر انبیا
[...]
ای برید شاه ایران از کجا رفتی چنین
نامه ها نزد که داری؟ بار کن! بگذار! هین
کی جدا گشتی ز شاه و چندگه بودی براه
چند گون دیدی زمان و چند پیمودی زمین
سست گشتی تو همانا کز ره دور آمدی
[...]
حاسدان بر من حسد کردند و من فردم چنین
داد مظلومان بده ای عز میر مؤمنین
شیر نر تنها بود هرجا و خوکان جفتجفت
ما همه جفتیم و فردست ایزد دادآفرین
حاسدم بر من همی پیشی کند، این زو خطاست
[...]
گشت گیتی چون بهشت از فر ماه فرودین
بوستان را کرد پر پیرایه های حور عین
بر بهشت بوستان مگزین بهشت آسمان
کان بهشت بر گمانست این بهشت بر یقین
ابر گوئی کرده غارت تخت بزازان هند
[...]
آفرین بر دولت محمودیان باد آفرین
کافریدش زآفرین خویشتن جان آفرین
آفرین بر دولتی کش هر زمان گوید خدا
آفرین باد آفرین بر چون تو دولت آفرین
چون نباشد آفرین ایزدی بر دولتی
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.