خاک را دامان پر زر می کند فصل خزان
بادها را کیمیاگر می کند فصل خزان
شاخساران را به رنگ عود برمی آورد
برگها را صندل تر می کند فصل خزان
طوطیان سبزپوش عالم ایجاد را
حله طاوس در بر می کند فصل خزان
از رخ زرین، بساط خاک را در یک نفس
آسمان پر ز اختر می کند فصل خزان
می پرد چون نامه اعمال، برگ از شاخسار
باغ را صحرای محشر می کند فصل خزان
رتبه ریزش بود بالاتر از اندوختن
از بهاران جلوه خوشتر می کند فصل خزان
برگ را چون میوه های پخته می ریزد به خاک
پای خواب آلود را پر می کند فصل خزان
بوسه بر دستش، که از نقش و نگار دلفریب
برگها را دست دلبر می کند فصل خزان
گرچه از دست زر افشانش زمین کان طلاست
خرقه صد پاره در بر می کند فصل خزان
از رخ چون زعفران، چین جبین خاک را
خنده رو چون سکه زر می کند فصل خزان
در کهنسالی عیار فکرها روشنترست
آبها را پاک گوهر می کند فصل خزان
شوق آتش را هوای سرد، دامان صباست
رغبت می را فزونتر می کند فصل خزان
می کند از پیکر بستان لباس عاریت
برگ پوشان را قلندر می کند فصل خزان
بر امید خط پاکی از جهان رنگ و بو
هر چه دارد خرج دفتر می کند فصل خزان
می زند بتخانه گلزار را بر یکدگر
کار ابراهیم آزر می کند فصل خزان
برگها را می کند در کف زدن بی اختیار
چون سماع بیخودی سر می کند فصل خزان
گر چنین از آه سرد آتش زند در بوستان
عندلیبان را سمندر می کند فصل خزان
از برات عیش، صائب دامن آفاق را
با پریشانی توانگر می کند فصل خزان



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل سراسر وصف پاییز است و برخلاف سنت که خزان را نشان زوال میداند، آن را فصلی بخشنده و زرافشان میستاید. صائب برگریزان را به زرافشانی، نامهٔ اعمال در محشر، خرقهٔ درویشان، شکستن بتها به دست ابراهیم و سماع صوفیان مانند میکند. نکتهٔ اصلی آن است که بخشیدن برتر از اندوختن است و از این رو جلوهٔ پاییز از بهار خوشتر است؛ برهنگی درختان نیز وارستگی قلندرانه و رهایی از جهان رنگ و بو دانسته میشود.
هوش مصنوعی: فصل پاییز با ریختن برگهای زرد، دامن خاک را پر از زر میکند و بادها را مانند کیمیاگرانی میسازد که برگ سبز را به طلا بدل میکنند.
هوش مصنوعی: پاییز شاخهها را به رنگ تیرهٔ چوب عود درمیآورد و برگها را به رنگ زرد صندل تازه میکند.
هوش مصنوعی: پاییز بر تن درختان و گیاهانِ سبزپوش که مانند طوطیان سبزند، جامهٔ رنگارنگ طاووس میپوشاند.
هوش مصنوعی: پاییز با برگهای زردِ درخشان در یک لحظه زمین را مانند آسمانی پر از ستاره میکند.
هوش مصنوعی: برگها مانند نامهٔ اعمال در روز قیامت از شاخهها پرواز میکنند و پاییز باغ را به صحرای محشر بدل میکند.
هوش مصنوعی: بخشیدن و ریختن مقامی برتر از اندوختن دارد؛ از این رو پاییز که میبخشد، از بهار که میاندوزد جلوهای زیباتر دارد.
هوش مصنوعی: پاییز برگها را مانند میوههای رسیده بر زمین میریزد و حتی آدمِ تنبل و خوابآلود را که در پی میوه نرفته، بیزحمت بهرهمند میکند.
هوش مصنوعی: باید بر دست پاییز بوسه زد که برگها را با نقش و رنگهای دلفریب مانند دستِ حنابستهٔ معشوق میآراید.
هوش مصنوعی: با آنکه پاییز با دست زرافشانش زمین را معدن طلا کرده، خود مانند درویشان خرقهٔ پارهپاره میپوشد؛ یعنی بخشنده است و خود بینیاز و درویشوار.
هوش مصنوعی: پاییز با برگهای زعفرانیرنگ، چینوچروکِ چهرهٔ خاک را مانند سکهٔ زر خندان و درخشان میکند.
هوش مصنوعی: همانگونه که در پیری اندیشهها پختهتر و سنجیدهتر است، پاییز نیز آبها را زلال و پاک میکند.
هوش مصنوعی: هوای سرد میل به آتش را برمیانگیزد چنانکه باد صبا آتش را دامن میزند؛ پاییز نیز رغبت به شراب را بیشتر میکند.
هوش مصنوعی: پاییز لباس عاریتیِ برگ را از تن باغ درمیآورد و درختانِ برگپوش را مانند قلندران برهنه و وارسته میکند.
هوش مصنوعی: پاییز به امید گرفتن خط آزادی و رهایی از جهان رنگ و بو، هرچه دارد یعنی برگهایش را خرج دفتر میکند و میبخشد.
هوش مصنوعی: پاییز بتخانهٔ گلزار را درهم میشکند و همان کاری را میکند که ابراهیم با بتهای آزر کرد.
هوش مصنوعی: پاییز مانند اهل سماعی که از خود بیخود شدهاند، سماع آغاز میکند و برگها را بیاختیار به دستافشانی و کفزدن وامیدارد.
هوش مصنوعی: اگر پاییز اینگونه با آه سرد خود در باغ آتش بزند، بلبلان را مانند سمندر به زیستن در آتش عادت میدهد.
هوش مصنوعی: صائب، پاییز با پراکندن برگها که مانند حوالهها و براتِ عیش است، دامن جهان را در عین پریشانی توانگر میکند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۳ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.