تا واله نظاره آن ماهپاره ایم
از خود پیاده ایم و به گردون سواره ایم
سیر وجود ما نتوان کرد سالها
هر چند قطره ایم ولی بیکناره ایم
هستی ما و نیستی ما برابرست
محو فروغ مهر چو نور ستاره ایم
در محفلی که شعله ندارد زبان لاف
ماگرم خودنمایی خود چون شراره ایم
نتوان به ریگ بادیه ما را شمار کرد
چون درد و داغ اهل هنر بی شماره ایم
خاک اوفتاده نیست اگر ما فتاده ایم
گردون پیاده است اگر ما سواره ایم
آسیب ما به سوخته جانان نمی رسد
هر چند آتشیم ولی بی شراره ایم
هشیار از تپانچه محشر نمی شویم
ما این چنین که از می غفلت گذاره ایم
تا کی ز جوی شیر و ز جنت سخن کنی؟
ای واعظ فسرده، نه ما شیر خواره ایم!
از چاره بی نیاز بود درد و داغ عشق
ما بهر چشم زخم، طلبکار چاره ایم
ماند چسان درست دل چون کتان ما؟
آیینه دان جلوه آن ماهپاره ایم
هرگز ز کار خود گرهی وا نکرده ایم
با آن که دستگیرتر از استخاره ایم
روز جزا که پرده بر افتد ز کار ما
روشن شود به بی بصران ما چه کاره ایم
این آن غزل که مولوی روم گفته است
در شکر همچو چشمه و در صبر خاره ایم



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: صائب در این غزل حال عاشقی را وصف میکند که در تماشای معشوق از خود بیخود شده است. او با تصویرهای متضاد، مانند قطره و دریای بیکران یا خاک و آسمان، از بیکرانگی و افتادگی عاشق سخن میگوید. در میانهٔ غزل، واعظ را که با وعدهٔ بهشت میخواهد او را بفریبد به طعنه میگیرد. در پایان میگوید حقیقت حال عاشقان در قیامت آشکار میشود و یادآور میشود که این غزل به استقبال غزلی از مولوی سروده شده است.
هوش مصنوعی: تا وقتی محو و حیران تماشای آن معشوقِ ماهرو هستیم، از خود بیخود شدهایم و گویی بر آسمان سوار و از جهان فراتر رفتهایم.
هوش مصنوعی: سالها هم نمیتوان وجود ما را پیمود و به پایانش رسید. هرچند در ظاهر قطرهای بیش نیستیم، اما دریایی بیکرانیم.
هوش مصنوعی: بودن و نبودن ما یکسان است، چون ما در پرتو خورشیدِ معشوق مانند نور ستارهایم که در روشنایی روز ناپدید میشود.
هوش مصنوعی: در مجلسی که حتی شعله زبانِ لافزدن ندارد، ما مانند جرقهای کوچک سرگرم خودنمایی هستیم. شاعر با این سخن خودنمایی بیجای خود را به طعنه نکوهش میکند.
هوش مصنوعی: شمار ما را حتی با ریگهای بیابان نمیتوان سنجید. ما مانند درد و رنج هنرمندان بیشماریم.
هوش مصنوعی: اگر ما افتاده و فروتن باشیم، خاک در برابر ما افتاده به شمار نمیآید. اگر سوار و سربلند باشیم، آسمان در برابر ما پیاده است. یعنی فروتنی و بلندی ما از هر چیزی بیشتر است.
هوش مصنوعی: هرچند آتشیم، آسیبی به دلسوختگان نمیرسانیم، چون آتشی بیجرقهایم.
هوش مصنوعی: ما چنان در شراب غفلت غرق و سرمست شدهایم که حتی سیلیِ روز قیامت هم ما را هشیار نمیکند.
هوش مصنوعی: ای واعظِ دلسرد، تا کی از جوی شیر و بهشت سخن میگویی؟ ما کودکِ شیرخوار نیستیم که با وعدهٔ شیر فریب بخوریم.
هوش مصنوعی: درد و داغ عشق به درمان نیازی ندارد. اگر ما درمان میجوییم، فقط برای دور کردن چشمزخم و پوشاندن حال خود است.
هوش مصنوعی: دل ما که مانند کتان است چگونه سالم بماند، وقتی جلوهگاه آن ماهرو شدهایم؟ در باور قدیم، کتان در برابر مهتاب پاره میشد.
هوش مصنوعی: با آنکه از استخاره هم برای دیگران گرهگشاتریم، هرگز گرهی از کار خودمان باز نکردهایم.
هوش مصنوعی: در روز قیامت که پرده از کار ما کنار برود، بر بیبصیرتان آشکار میشود که ما چه کسانی هستیم و چه مقامی داریم.
هوش مصنوعی: این غزل به استقبال غزلی از مولوی سروده شده که در آن گفته است: ما در شکرگزاری مانند چشمه جوشانیم و در صبر مانند سنگ خارا استواریم.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
در بزم چون عقار و گه رزم ذوالفقار
در شکر همچو چشمه و در صبر خارهایم
همین شعر » بیت ۱۴
این آن غزل که مولوی روم گفته است
در شکر همچو چشمه و در صبر خاره ایم
ما قحطیان تشنه و بسیارخوارهایم
بیچاره نیستیم که درمان و چارهایم
در بزم چون عقار و گه رزم ذوالفقار
در شکر همچو چشمه و در صبر خارهایم
ما پادشاه رشوت باره نبودهایم
[...]
خاکیم و تند سیر مثال ستارهایم
در نیلگون یمی به تلاش کنارهایم
بود و نبود ماست ز یک شعلهٔ حیات
از لذت خودی چو شرر پارهپارهایم
با نوریان بگو که ز عقل بلند دست
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.