گنجور

حکمت شمارهٔ ۳۰

 
سعدی
سعدی » گلستان » باب هشتم در آداب صحبت
 

همه کس را عقل خود بکمال نماید و فرزند خود بجمال.

یکی یهود و مسلمان نزاع می‌کردند

چنان که خنده گرفت از حدیث ایشانم

به طیره گفت مسلمان: گر این قبالهٔ من

درست نیست خدایا یهود میرانم

یهود گفت: به تورات می‌خورم سوگند!

وگر خلاف کنم همچو تو مسلمانم

گر از بسیط زمین عقل منعدم گردد

به خود گمان نبرد هیچکس که نادانم

 


🖰 با دو بار کلیک روی واژه‌ها یا انتخاب متن و کلیک روی آنها می‌توانید آنها را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

🖐 شماره‌گذاری ابیات | منبع اولیه: ویکی‌نبشه | ارسال به فیس‌بوک

این شعر را چه کسی در کدام آهنگ خوانده است؟

🎜 معرفی آهنگهایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است ...

تصاویر مرتبط در گنجینهٔ گنجور

گلستان سعدی نسخهٔ کتابخانهٔ دیجیتال دانشگاه کمبریج » تصویر ۲۳۲ گلستان سعدی به خط میرزا محمد حسین شیرازی سال ۱۲۷۱ هجری قمری » تصویر ۲۷۰ گلستان به خط شکستهٔ خوانا و زیبا تحریر شده در دارالخلافهٔ طهران » تصویر ۱۱۲ کلیات شیخ سعدی علیه الرحمه » تصویر ۱۲۰ گلستان سعدی به خط کاتب سلطانی میر علی حسینی » تصویر ۲۳۷ گلستان سعدی به خط کاتب سلطانی میر علی حسینی » تصویر ۲۳۸ کلیات سعدی نسخهٔ ۱۰۳۴ هجری قمری » تصویر ۱۸۱ گلستان به همراه بوستان در حاشیه » تصویر ۲۱۰ گلستان سعدی خوشنویسی شده و مذهب مورخ بیستم شوال ۱۱۳۵ هجری قمری » تصویر ۲۹۹ گلستان به خط توسط عبداللطیف شروانى سال ۹۷۱ هجری قمری » تصویر ۲۵۱ گلستان با بوستان در حاشیهٔ به خط محمدرضا تبریزی سنهٔ ۹۸۰ هجری قمری » تصویر ۲۸۱ کلیات سعدی مذهب و مصور نسخه‌برداری شده توسط عبدالله بن شیخ مرشد الکاتب در قرن دهم هجری » تصویر ۲۳۰ گلستان بایسنقری موزهٔ چستر بیتی کتابت به سال ۸۳۰ هجری قمری » تصویر ۹۱ کلیات سعدی به تصحیح محمدعلی فروغی، چاپخانهٔ بروخیم، ۱۳۲۰، تهران » تصویر ۲۹۹

📷 پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی، 📖 راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور

حاشیه‌ها

تا به حال ۱۹ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 شما حاشیه بگذارید ...

ناشناس نوشته:

فعل “می رانم” با توجه به نوع فعل و اینکه “می” برای استمرار استفاده نشده و جزئی از خود فعل است، جدا نوشتن آن صحیح نیست

👆⚐

مجتبی نوشته:

همان “می رانم” صحیح است که مضارع استمراری اول شخص مفرد از مصدر “راندن” است

👆⚐

ناشناس نوشته:

جای بیت سوم و چهارم باید عوض شود. بیت “گر از بسیط …” بیت پایانی است

👆⚐

ناشناس نوشته:

لطفا یا سعدی رو از رو گنجور ورش دارید. یا درستش کنید چون پر از غلط و اشکاله

👆⚐

ناشناس نوشته:

یکى یهود و مسلمان نزاع مى کردند/ چنانکه خنده گرفت از حدیث ایشانم
به طیره گفت مسلمان گرین قباله من/ درست نیست خدایا یهود میرانم
یهود گفت به تورات مى خورم سوگند/ وگر خلاف کنم همچو تو مسلمانم
گر از بسیط زمین عقل منعدم گردد/ به خود گمان نبرد هیچکس که نادانم
«میرانم» یعنی مردن یعنی خدایا مرا یهود بمیران (از دنیا ببر). بنابراین جدا نوشتنش صحیح نیست

👆⚐

ناشناس نوشته:

یهود میرانم: یعنی خدایا! من را یهود بمیران. در روز مرگ چون یهودی من را در شمار آور. “می‌‌رانم” از ریشەی “میراندن” است و نە “راندن”. خداون مردم را می میراند اما نمی راند.

👆⚐

بهزاد پاکروح نوشته:

لطفا واژه ی پایانی بیت دوم را به صورت “میرانم” اصلاح کنید.
منطور فعلِ راندن نیست، منظور “میراندن” است و “میرانم” در این جا به معنی “مرا بمیران” است.

👆⚐

سید نوشته:

آیا در متن اصلی «جهود» آمده است یا «یهود»؟

👆⚐

روح اله نوشته:

در تایید نظر حضرات آیات خواستم اضافه کنم که «میرانم» مخفف فعل «بمیرانم» به معنای «مرا بمیران» است.

👆⚐

دکتر حسین نوشته:

در بیت دوم “به طیره” به معنای “با خشم” است
جای بیت سوم و چهارم در نسخه ی ذکاءالملک فروعی اینچنین است:
جهود گفت به تورات میخورم سوگند/ وگر خلاف کنم همچو تو مسلمانم.
گر از بسیط زمین عقل منعدم گردد/ به خود گمان نبرد هیچکس که نادانم
لطفا اضلاح فرمایید.
در ضمن بر اساس نسخه ی یاد شده به جای یهود در هر دو مورد باید نوشت: جهود
با سپاس

👆⚐

دکتر حسین نوشته:

واژه ی “میرانم” همانگونه که دوستان اشاره کرده اند از مصدر میراندن است.
طبق نسخه ی فروغی

👆⚐

دکتر حسین نوشته:

در هر سه مورد به جای “یهود” باید نوشت “جهود”.
طبق نسخه فروغی

👆⚐

دکتر حسین نوشته:

جای ابیات سوم و چهارم در نسخه ی فروغی برخلاف ضبط شماست

👆⚐

سید عامر هاشمی نوشته:

نظر بنده اینچنین است:

همه کس را عقل خود به کمال نماید و فرزند خود به جمال

یکى جهود و مسلمان نزاع مى کردند/ چنانکه خنده گرفت از حدیث ایشانم
به طیره گفت مسلمان گرین قباله من/ درست نیست خدایا جهود میرانم
جهود گفت به تورات مى خورم سوگند/ وگر خلاف کنم همچو تو مسلمانم
گر از بسیط زمین عقل منعدم گردد/ به خود گمان نبرد هیچکس که نادانم

«میرانم» یعنی خدایا مرا یهود بمیران. بنابراین جدا نوشتنش درست نیست.
با احترام عرض ارادت ـ هاشمی

👆⚐

محسن ، ۲ نوشته:

هر کس خویشتن به کمال بیند و فرزند خویش به جمال

👆⚐

عاصمه شعبانی نوشته:

بیت سوم و چهارم جابجا نوشته شدند. و در بیت دوم فعل میرانم صحیح می باشد چون معنی فعل من را بمیران است و می نشانه ماضی استمراری نیست و نباید جدا نوشته شود.

👆⚐

شرافت نوشته:

اینهمه بی‌اعتنایی سایت گنجور به حاشیه‌های خوانندگانش جالب است.
یعنی واقعا درک و تایید تفاوت فعل‌های می‌رانم و بمیرانم این‌قدر سخت است یا این که اصلا نوشته‌های ما مطالعه نمی‌شود؟

👆⚐

حسین قدسی نوشته:

با درود و سپاس از گردانندگان این سایت پربار، لطفاً موارد زیر را تصحیح فرمایید:
۱- …یهود میرانم (یعنی خداوندا، مرا یهودی بمیران، یا به قول خودمانی‌تر، اگر دروغ گفته باشم از یهودی بدترم، و دیگری نیز در پاسخ می‌گوید اگر من دروغ گفته باشم از مسلمان بدترم)
۲- جای بیت سوم و چهارم عوض شود. بیت “گر از بسیط زمین…” بیت آخر است، و پند خردمندانه‌ی حضرت سعدی است که در پایان حکایت مسلمان و یهود می‌فرماید: “حتا اگر روزی عقل از روی زمین ناپدید گردد و همه نادان باشند، باز هم هیچ کس حاضر نیست حتا با خود فکر کند که شاید من اشتباه می‌کنم”

👆⚐

مهناز نوشته:

متکلم را تا کسی عیب نگیرد سخنش صلاح نپذیرد
مشو غره بر حسن گفتار خویش
بتحسین نادان و پندار خویش
همه کس را عقل خود بکمال نماید و فرزند خود بجمال
یکی جهود و مسلمان نزاع میکردند
چنانکه خنده گرفت از حدیث ایشانم
بطیره گفت مسلمان، گر این قباله من
درست نیست خدایا جهود میرانم
جهود گفت بتوریة می خورم سوگند
وگر خلاف کنم همچو تو مسلمانم
گر از بسیط زمین عقل منعدم گردد
بخود گمان نبرد هیچ کس که نادانم

👆⚐

ساغر