شنیدم که طغرل شبی در خزان
گذر کرد بر هندوی پاسبان
ز باریدن برف و باران و سیل
به لرزش در افتاده همچون سهیل
دلش بر وی از رحمت آورد جوش
که اینک قبا پوستینم بپوش
دمی منتظر باش بر طرف بام
که بیرون فرستم به دست غلام
در این بود و باد صبا بروزید
شهنشه در ایوان شاهی خزید
وشاقی پری چهره در خیل داشت
که طبعش بدو اندکی میل داشت
تماشای ترکش چنان خوش فتاد
که هندوی مسکین برفتش ز یاد
قبا پوستینی گذشتش به گوش
ز بدبختیش در نیامد به دوش
مگر رنج سرما بر او بس نبود
که جور سپهر انتظارش فزود؟
نگه کن چو سلطان به غفلت بخفت
که چوبک زنش بامدادان چه گفت
مگر نیکبختت فراموش شد
چو دستت در آغوش آغوش شد؟
تو را شب به عیش و طرب میرود
چه دانی که بر ما چه شب میرود؟
فرو برده سر کاروانی به دیگ
چه از پا فرو رفتگانش به ریگ
بدار ای خداوند زورق بر آب
که بیچارگان را گذشت از سر آب
توقف کنید ای جوانان چست
که در کاروانند پیران سست
تو خوش خفته در هودج کاروان
مهار شتر در کف ساروان
چه هامون و کوهت، چه سنگ و رمال
ز ره باز پس ماندگان پرس حال
تو را کوه پیکر هیون میبرد
پیاده چه دانی که خون میخورد؟
به آرام دل خفتگان در بُنه
چه دانند حال کم گُرْسِنه؟



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این حکایت، سلطان طغرل به هنگام شب در حال عبور از هندوستان به یک پاسبان هندو برمیخورد. او که تحت تأثیر باران و سرما به لرزش افتاده، دل طغرل را به رحم میآورد و تصمیم میگیرد کمکی به او کند. طغرل قبا پوستینی به او میدهد، اما هنگامی که مشغول تماشای زیباییهای دیگر است، یادش میرود که پاسبان را فراموش کرده است. در ادامه، طغرل به خواب راحتی میرود و غافل از اینکه چگونه دیگران در سردی و سختی به سر میبرند، لحظات خوشی را سپری میکند. این حکایت نشاندهندهٔ بیتفاوتی افراد در برابر مشکلات دیگران حتی در زمانی که خود ذاتی را برای کمک دارند، است.
شنیدهام که شبی طغرلشاه در فصل خزان بر یک هندوی پاسبان گذر کرد
(و دید که آن پاسبان) از سرما و برف همچون سهیل (؟) میلرزید.
دلش برای او به رحم آمد و به او گفت اینک قباپوستین مرا بپوش
کمی بر بام منتظر باش که قباپوستین را به نوکری بدهم که برایت بیاورد
در این گفتن بود که باد سردی وزید و طغرلشاه از شدت سرما درون رفت و به سرای شاهی پناه برد.
هوش مصنوعی: در میان آن جمع، دختری زیبا و پریچهره بود که قلب سلطان طغرل به او تمایل جزئی داشت.
هوش مصنوعی: تماشای تیرکمان او (پری چهره) به قدری لذتبخش بود که آن هندوی مسکین (نگهبان) از تمام مشکلات و غمهایش غافل شد.
(آن هندو) وعده قباپوستینی به گوشش خورد اما از بخت بدِ او، نصیب دوشش نشد و آنرا نپوشید.
مگر آن رنج و زحمت سرما کافی نبود؟ که جور فلک، درد انتظار را هم به آن اضافه کرد.
هوش مصنوعی: به یاد داشته باش که وقتی سلطان به خواب غفلت میرود، چوبکی که بر دوش همسرش است، در صبح چه اسراری را به او میگوید.
آغوش دومی نامی از نامهای غلامان است.
هوش مصنوعی: تو در شب در خوشی و سرور به سر میبری، ولی نمیدانی که بر ما چه بر سر میآید و چه دگرگونیهایی را تجربه میکنیم.
هوش مصنوعی: کاروانی که در حال گذر است، به علت غفلتی که در مورد مشکلات مسیر داشته، به درون دیگی افتاده است. در اینجا به کسانی که در مسیر به زمین میافتند و گرفتار میشوند، اشاره دارد.
هوش مصنوعی: ای خداوند، قایق را بر روی آب آماده کن، زیرا بیچارهها در خطر غرق شدن قرار دارند و نیاز به عبور از روی آب دارند.
هوش مصنوعی: ای جوانان چالاک، لحظهای توقف کنید، زیرا در کاروان افراد سالخوردهای وجود دارند که ناتوان و ضعیف هستند و به کمک نیاز دارند.
هوش مصنوعی: تو در هودج کاروان به خوشی خوابیدهای، در حالی که نفر اول کاروان (ساروان) مهار شترها را در دست دارد.
هوش مصنوعی: هرچند تو دارای سرزمینهای وسیع و کوههای بزرگ و سنگلاخی هستی، اما از کسانی که در راه ماندهاند، حال و احوالشان را بپرس.
هوش مصنوعی: کوهی بزرگ و قدرتمند مانند هیون (یعنی شیر) تو را به همراه میبرد و تو از حالتی که در آن هستی، بیخبری، در حالی که خودت از شدت زحمتی که میکشی، فقط خون و جانت را میسوزانی.
هوش مصنوعی: خفتهها در جنگل هیچ نمیدانند که گرسنهها چه حال و روزی دارند و چه رنجهایی میکشند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۴ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.