شنیدهاید که روزی بچشمهٔ خورشید
برفت ذره بشوقی فزون بمهمانی
نرفته نیمرهی، باد سرنگونش کرد
سبک قدم نشده، دید بس گرانجانی
گهی، رونده سحابی گرفت چهرهٔ مهر
گهی، هوا چو یم عشق گشت طوفانی
هزار قطرهٔ باران چکید بر رویش
جفا کشید بس، از رعد و برق نیسانی
هزار گونه بلندی، هزار پستی دید
که تا رسید به آن بزمگاه نورانی
نمود دیر زمانی به آفتاب نگاه
ملول گشت سرانجام زان هوسرانی
سپهر دید و بلندی و پرتو و پاکی
بدوخت دیدهٔ خودبین، ز فرط حیرانی
سئوال کرد ز خورشید کاین چه روشنی است
در این فضا، که ترا میکند نگهبانی
بذره گفت فروزنده مهر، کاین رمزیست
برون ز عالم تدبیر و فکر امکانی
بتخت و تاج سلیمان، چکار مورچه را
بس است ایمنی کشور سلیمانی
من از گذشتن ابری ضعیف، تیره شوم
تو از وزیدن بادی، ز کار درمانی
نه مقصد است، که گردد عیان ز نیمهٔ راه
نه مشکل است، که آسان شود بسانی
هزار سال اگر علم و حکمت آموزی
هزار قرن اگر درس معرفت خوانی
بپوئی ار همهٔ راههای تیره و تار
بدانی ار همهٔ رازهای پنهانی
اگر بعقل و هنر، همسر فلاطونی
وگر بدانش و فضل، اوستاد لقمانی
بسمان حقیقت، بهیچ پر نپری
به خلوت احدیت، رسید نتوانی
در آنزمان که رسی عاقبت بحد کمال
چو نیک در نگری در کمال نقصانی
گشود گوهری عقل گرچه بس کانها
نیافت هیچگه این پاک گوهر کانی
ده جهان اگر ایدوست دهخدای نداشت
که مینمود تحمل به رنج دهقانی
بلند خیز مشو، زانکه حاصلی نبری
بخز فتادن و درماندن و پشیمانی
بکوی شوق، گذاری نمیکنی، پروین
چو ذره نیز ره و رسم را نمیدانی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این شعر روایت ذرهای است که با اشتیاق به مهمانی خورشید میرود، اما در طول راه با چالشها و ضعفهایی مواجه میشود. ذره به تدریج تجربیات مختلفی از بلندیها و پستیها، رعد و برق، و باران را میآموزد و در نهایت به بزمگاه نورانی میرسد. او در این سفر متوجه میشود که هرچند علم و حکمت آموخته، نمیتواند به حقیقت و کمال مطلق برسد و در این راه، همواره با نقصانی مواجه است. شعر به ما یادآوری میکند که در زندگی، شوق و جستجو از اهمیت بالایی برخوردار است، اما در عین حال، ندانستن راه و رسم مقصد میتواند منجر به پشیمانی شود.
هوش مصنوعی: شما شنیدهاید که روزی ذرهای (ذره به معنی نقطه یا ذرات ریز) به شوق و اشتیاق زیاد به مهمانی خورشید رفت.
هوش مصنوعی: ذره (ذره یعنی گرد و غبار یا ذرهای از خاک) هنوز نتوانسته از جای خود حرکت کند، زیرا باد آن را به پایین انداخته است و او هنوز نمیتواند برود. همچنین، او از سنگینی و مشکلاتی که دارد، نگران و رنجیده خاطر است.
هوش مصنوعی: گاهى ابرها به سمت آسمان حرکت میکنند و چهرهٔ خورشید را میپوشانند و گاهى هوا همچون دریا درگیر عشق و طوفان میشود.
هوش مصنوعی: هزار قطره باران بر چهرهٔ او (که اشاره به شخصیتی دارد) افتاد و به او ظلم و جفا کرد، به حدی که این وضعیت در اثر رعد و برق فصل بهار پیش آمد.
هوش مصنوعی: او در سفر خود به بزمگاهی روشن و پرنور رسید، و در این راه، انواع بلندیها و پستیها را تجربه کرد و مشاهده نمود.
هوش مصنوعی: مدت زیادی به آفتاب نگاه کرده بود و از آن خسته و بیعلاقه شده بود، به طوری که سرانجام تحت تأثیر آن آرزوها و خواستهها دچار یأس و ناامیدی گردید.
هوش مصنوعی: آسمان و ارتفاع و نور و پاکی را دید و از شدت شگفتی، چشمان خودبینش را بههم دوخت، چون نمیتوانست این همه زیبایی را درک کند.
هوش مصنوعی: ذره از خورشید سوال میکند که این نور چیست که در این فضا وجود دارد و تو را به نگهبانی وامیدارد.
هوش مصنوعی: ذره با اشاره به تابش نور خورشید میگوید که این روشنی یک راز است که فراتر از دنیای تدبیر و اندیشه انسانی قرار دارد.
هوش مصنوعی: مورچهای که در زمین زندگی میکند، هیچ تلاش و زحمتی برای به دست آوردن تخت و تاج سلیمان ندارد و در امنیت خود نیست، زیرا او از نگرانیهای بزرگتر برکنار است.
هوش مصنوعی: من از دیده شدن یک ابر ضعیف نگران و ناراحت میشوم، اما تو از وزش بادی نگران نیستی و میدانی که کارهای درمانی به سادگی انجام میشود.
هوش مصنوعی: نیمه راه، نه هدف نهایی است که به وضوح مشخص شود و نه مشکلی است که به سادگی حل شود.
هوش مصنوعی: هرچقدر هم که علم و دانش بیاموزی یا سالها در زمینهٔ معرفت و فلسفه مطالعه کنی، برای فهم عمیقتر حقیقت و رازهای زندگی کافی نیست.
هوش مصنوعی: هرچقدر هم که در مسیری پر از تردید و ناشناخته سفر کنی و همهٔ رازهای پنهان را بدانی، باز هم به حقیقت و روشنایی نخواهی رسید.
هوش مصنوعی: اگر عقل و هنر شما به قدری باشد که مثل فلسفهدان بزرگ، «فلاطون» (که یک فیلسوف معروف است) همسرتان شود، و اگر علم و فضیلت شما به اندازهای است که «لقمان»، معلم و حکیم معروف، استاد شما باشد، باز هم کافی نیست.
هوش مصنوعی: در عالم واقعیت، کسی نمیتواند به هیچ وجه به حقیقت بپیوندد و در خلوت خداوندی (احدیت) با او ارتباط برقرار کند.
هوش مصنوعی: زمانی که به مرحلهی کمال کامل برسی، اگر با دقت بنگری، در آن کمال، نقصهایی نهفته است.
هوش مصنوعی: عقل انسان گوهری ارزشمند است، اما هرچقدر هم که جستجو کند، هرگز چیزی در خور این گوهر پیدا نخواهد کرد؛ چون این گوهر پاک در مکان خاصی وجود ندارد.
هوش مصنوعی: اگر ده جهان هم وجود داشته باشد، به خاطر این که دهخدا (کشاورز) نبود، تحمل رنج کشاورزی را نمیکرد.
هوش مصنوعی: از جا نخل بلند نشو، زیرا که از این کار هیچ گیر نخواهی کرد و فقط به زحمت افتادن و ماندن و پشیمانی میرسی.
هوش مصنوعی: تو در کوی شوق، راهی نمیپیمایی و همچون ذره، نه راه و رسم عشق را میدانی.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
مرا ز منصب تحقیق انبیاست نصیب
چه آب جویم از جوی خشک یونانی؟
برای پرورش جسم جان چه رنجه کنم؟
که حیف باشد روح القدس به سگبانی
به حسن صوت چو بلبل مقید نظمم
[...]
مرا ز منصب تحقیق انبیاست نصیب
چه آب جویم از جوی خشک یونانی
برای پرورش جسم، جان چه رنجه کنم
که حیف باشد روح القدس به سگبانی
به حُسن صوت چو بلبل مقید نظمم
[...]
مخوان فسانهٔ افراسیابِ تورانی
مگوی قصهٔ اسفندیارِ ایرانی
سخن ز خسرو و سلطانِ هفت کشور گوی
که خَتْم گشت بدو خسروی و سلطانی
معزِّ دینِ خدای و خدایگانِ جهان
[...]
در آمد از غم تو ، ای بخوبی ارزانی
بکار من چو سر زلف تو پریشانی
کنم بطبع فدای تو دیده و دل و جان
که تو عزیزتر از دیده و دل و جانی
بنفشه زلفی و گل خدی و چه می گویم؟
[...]
به هرزه بر سر دنیا مشو به نادانی
که چون توئی بچنین کار نیست ارزانی
چو عمر ضایع کردی بر آن پشیمان باش
اگرچه سود ندارد کنون پشیمانی
غم جهانی بر جان خویشتن چه نهی
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۳ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.