مطرب، آخر تو نیز شادم کن
زان فراموش عهد یادم کن
گر چه هرگز نکرد یاد از ما
آن پریچهره یاد باد از ما
یاد او کن، ولی به نام دگر
تا بنوشیم یک دو جام دگر
چون در آوردیش به پردهٔ راز
جز حدیثش مگوی و پرده مساز
ور غزل خواهد آن رمیده غزال
غزل اوحدی بخوان در حال
گر چه او دلفروزتر باشد
سخن ما بسوزتر باشد
ورچه او ساکنست و آهسته
من به خدمت دوم کمر بسته
او به تن حکم کرد و فرمان نیز
من دلش میکنم فدا، جان نیز
من شکایت کنم ولی به نیاز
او حکایت کند سراسر ناز
او چو دشمن همی کند زارم
من به شادی که: دوستی دارم
من غمش میکشم به صد زاری
او مرا میکشد به سر باری
من کنم یاد ازو خلف گردم
او کند ترک من، تلف گردم
گر کشیدم به زلف او دستی
مست بودم، مگیر بر مستی
دوش میجستم از لبش کامی
چون بمن داد ازین نمط جامی
ننشستم چو تیزرو بودم
که به این باده در گرو بودم
درد من خور، که صاحب دردم
تا بدانی که من چه میخوردم؟
جام می یافتی، ز دست مده
تو خودش نوش کن، به مست مده
می کزو هست قطره و مردی
چون توان دادنش بهر سردی؟
پیر ما باش و شیشه پر می کن
پای غم را به ساغری پی کن
من کزین گونه رند باشم مست
چون نهم جام آن نگار از دست؟
مستم از گفتگوی عام چه غم؟
عاشقان را ز ننگ و نام چه غم؟
جرعهای می ز جام من در کش
تا به جاوید مست میرو و خوش
گر شود مجلس تو زین می گرم
بعد ازینت ز کس نیاید شرم
چه نهی پیش پخته بادهٔ خام؟
پخته را نیز پخته باید جام
اندکی گر بنوشی از جامم
بشناسی که پخته یا خامم
اوحدی، این سخن دراز کشید
شب تاریک پرده باز کشید
اندرین شهر چون ظریفی نیست
وز حریفان ما حریفی نیست
تا بنوشیم ساغری باهم
برهیم از وجود خود ما هم
لاجرم جام خویش مینوشیم
جامه بر جام خویش میپوشیم
تو مبین اینکه نقل کم دارم
این نگه کن که «جام جم» دارم
خوان نقل بهشت آن منست
حور محتاج نقل خوان منست
زادهٔ نیستیست هستی من
پادشاهیست تنگدستی من
خوردم از عشق ساغر ریزان
میروم اینک اوفتان خیزان
گر تو بر من ستم کنی ور داد
منم و عشق، هر چه بادا باد!
باشد از عشق قوت مردان
آب و نان چیست؟ قوت بیدردان
دایهٔ دل چو سرفرازم کرد
عشق داد و ز شیر بازم کرد
ای که اندر شکست ما کوشی
آشتی کن، چو جام ما نوشی
گر چه کوتاه دیدهای بامم
دور کن سنگ طعنه از جامم
خانه تاریک و وقت بیگاهست
ره بگردان، که چاه در راهست
تشنهای، گرد جوی و چاه مگرد
راه جویی کن و ز راه مگرد
آب ازین چشمهٔ سبیل بنوش
باده زین جام سلسبیل بنوش



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به دلمشغولیهای عاشقانه میپردازد و به کارهای معشوق اشاره میکند که هرگز به یاد او نیست. او میخواهد با یادآوری معشوق، هر چند به نامی دیگر، غم خود را تسکین دهد و به شادمانی بپردازد. شاعر به زیباییهای می و میخانه اشاره کرده و اهمیت مستی از عشق را بیان میکند. همچنین به فراز و نشیبهای امید و ناامیدی در عشق میپردازد و میگوید که عشق و محبت، قدرتی فراتر از درد و غم دارد. در نهایت، او هدف خود را نوشیدن باده و فرار از وجود خود نام میبرد تا از دنیای مادی فاصله گیرد.
هوش مصنوعی: ای مطرب، تو هم مرا شاد کن و یاد آن عهدی را که فراموش شده، برایم زنده کن.
هوش مصنوعی: اگرچه آن معشوق زیبا هرگز ما را به یاد نیاورده، اما ما همیشه او را در یاد داریم.
هوش مصنوعی: به یاد او باش، اما به نام دیگری تا بتوانیم یک یا دو جام دیگر بنوشیم.
هوش مصنوعی: اگر راز محبوب را فاش کردی، جز از او صحبت نکن و پرده را از راز او برملا نکن.
هوش مصنوعی: اگر آن غزال رمیده (عاشق) غزل بخواهد، غزل اوحدی را در حال (عشق) بخوان.
هوش مصنوعی: هرچند او (مدنظر) از نظر زیبایی و فریبندگی بیشتر است، سخن و کلام ما جاذبه و تأثیر بیشتری دارد.
هوش مصنوعی: اگرچه او آرام و بیصداست، من برای خدمت به او آمادهام و خود را به تلاش و کوششی مضاعف متعهد کردهام.
هوش مصنوعی: او در بدنش (عرض وجودش) اختیار و فرمان دارد، اما من تمام وجودم را فدای دلش میکنم و جانم را نیز برای او میدهم.
هوش مصنوعی: من میتوانم از وضعیتی که در آن هستم شکایت کنم، اما این شکایت باید به زبان عشق و نیاز به او بیان شود و در آن فقط زیبایی و ناز او را توصیف کند.
هوش مصنوعی: دشمن در برابر من به حالت زاری رفتار میکند، اما من به خاطر دوستی که دارم، شاد هستم.
هوش مصنوعی: من غم او را با گریه و زاری تحمل میکنم، اما او مرا به سختی و فشار میکشد.
هوش مصنوعی: من به یاد او میافتم و از گذشتهام دور میشوم، اما او مرا رها میکند و در نتیجه، سرانجام نابود میشوم.
هوش مصنوعی: اگر به زلف او دستی کشیدم، به خاطر حالت مستیام بوده و بر این حال مستیام قضاوت نکن.
هوش مصنوعی: شب گذشته از لب او بوسهای را میطلبیدم، چون که او به من از این نوع جامی داد.
هوش مصنوعی: من برای این باده در گرو بودم و نتوانستم آرام بنشینم، چون شتابان و پرانرژی بودم.
هوش مصنوعی: درد من را تحمل کن، چون تنها کسی که میتواند دردم را بفهمد، تو هستی و وقتی بدانی چه بر من گذشته است، میفهمی چه سختیها و مشکلاتی را متحمل شدهام.
هوش مصنوعی: اگر جام شراب به دستت رسید، آن را از دست نده و خودت بنوش، بیآنکه کسی را با حال مستیات تحت تأثیر قرار دهی.
هوش مصنوعی: اگر قطرهای از شراب وجود دارد، چه کسی میتواند مردی را پیدا کند که به خاطر سردی آن توانایی تحمل داشته باشد؟
هوش مصنوعی: ای پیر ما (استاد یا معلم) باش و شیشه را با می پر کن، پای غم را (درد یا اندوه) در ساغر (جام) مخلوط کن و از آن بیاور.
هوش مصنوعی: من که به این شکل پریشان و رندی هستم، چطور میتوانم مانند کسی که در حالت مستی است، جام را از دست آن معشوق بگیرم؟
هوش مصنوعی: من از صحبتهای مردم نگران نیستم، زیرا عاشقان به اعتبار و آبرو اهمیت نمیدهند.
هوش مصنوعی: یک جرعه از می در جام من بنوش تا برای همیشه سرمست و شاداب باشی.
هوش مصنوعی: اگر مجلس تو به خاطر این می (شراب) گرم و بانشاط شود، بعد از آن دیگر از کسی نه تنها شرم نخواهد آمد، بلکه میتوان شاد و رها بود.
هوش مصنوعی: چرا در برابر کسی که به خوبی بادهٔ ناب را میشناسد، بادهٔ خام را پیش مینهی؟ حتی کسی که پخته است نیز لازم است بادهٔ نیکو بنوشد.
هوش مصنوعی: اگر قدری از جام من بنوشی، خواهی فهمید که من فردی حکیم و پخته هستم یا هنوز ناپخته و خامم.
هوش مصنوعی: اوحدی در این بیت میگوید که او (شاعر) در شبی تاریک به سخن گفتن و شرح حال خود پرداخته و از رازهای درونش پردهبرداری کرده است.
هوش مصنوعی: در این شهر هیچکس به ظرافت و لطافت من نیست و از میان حریفان من هم هیچکس به پای من نمیرسد.
هوش مصنوعی: ما تصمیم داریم که با هم شربتی بنوشیم تا از خودمان، وجودمان، و سختیهای زندگی فاصله بگیریم و رهایی پیدا کنیم.
هوش مصنوعی: پس بیوقفه از مینمینوشیم و به عوض آن، جامهامان را با جامی که از آن مینوشیم میپوشانیم. یعنی آنچه مینوشیم و تجربه میکنیم، ما را به زندگی و هویت ما معنا میدهد.
هوش مصنوعی: تو توجه نکن که من چیز زیادی ندارم، فقط به این نگاه کن که من «جام جم»، یعنی دانش و بینش عمیق، دارم.
هوش مصنوعی: گوشهای از بهشت را با زیبایی وصف میکند، ولی خود او چیزی از آن بهره ندارد و حورها به میزه او نیاز دارند و بر این اساس، نشان میدهد که بهشت نیز به وجود او متکی است.
هوش مصنوعی: وجود من از عدم به وجود آمده و حالا من در سلطنت خود، در تنگدستی و فقر به سر میبرم.
هوش مصنوعی: از عشق نوشیدنی سرشار خوردهام و اکنون به سمت او میروم، در حالتی نازک و بدون استقامت.
هوش مصنوعی: اگر تو بر من ظلم کنی و حق من را نپردازی، اما من همچنان عاشق باشم، هر چه پیش بیاید، پیش بیاید!
هوش مصنوعی: عشق سبب قوت و توانایی مردان است و بدون عشق، نیازی به آب و نان نیست؛ برای کسانی که درد و رنجی ندارند، زندگی و تواناییهایشان بیمعناست.
هوش مصنوعی: عشق مانند یک دایه یا پرستار، دل مرا سرفراز و شاداب کرده و از شیرینیاش مانند شیر، مرا قوی و توانمند ساخته است.
هوش مصنوعی: ای که در دلشکستن ما تأثیر میگذاری، آشتی کن و مانند شرابی که در جام ما مینوشی، مهربان باش.
هوش مصنوعی: هرچند که تو به فاصلهٔ دور مرا میبینی و نمیتوانی به خوبی درک کنی، اما سنگهای طعنه و سرزنش را از زندگی من دور کن.
هوش مصنوعی: خانه تاریک و وقت نامناسبی است، پس بهتر است مسیر خود را عوض کنی؛ زیرا چاه در راه است و ممکن است به خطر بیفتی.
هوش مصنوعی: اگر تشنهای، اطراف جوی و چاه نگرد، بلکه دنبال آب روانی بگرد و از مسیر درست منحرف نشو.
هوش مصنوعی: از این چشمهای که به مانند سبیل (ریش) جاری است، آب بنوش و از این جام که شفاف و گواراست، باده بنوش.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
چون بیامد بوعده بر سامند
آن کنیزک سبک زبام بلند
برسن سوی او فرود آمد
گفتی از جنبشش درود آمد
جان سامند را بلوس گرفت
[...]
چیست آن کاتشش زدوده چو آب
چو گهر روشن و چو لؤلؤ ناب
نیست سیماب و آب و هست درو
صفوت آب و گونه سیماب
نه سطرلاب و خوبی و زشتی
[...]
ثقة الملک خاص و خازن شاه
خواجه طاهر علیک عین الله
به قدوم عزیز لوهاور
مصر کرد و ز مصر بیش به جاه
نور او نور یوسف چاهی است
[...]
ابتدای سخن به نام خداست
آنکه بیمثل و شبه و بیهمتاست
خالق الخلق و باعث الاموات
عالم الغیب سامع الاصوات
ذات بیچونش را بدایت نیست
[...]
الترصیع مع التجنیس
تجنیس تام
تجنیس تاقص
تجنیس الزاید و المزید
تجنیس المرکب
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.