چون شنیدند این خطاب آن قدسیان
از سما کردند رو در خاکدان
جمله بگشودند از هم بال و پر
جانب این دشت غبرا پی سپر
هر یکی جستی از آن دیگر سبق
تا بپایین آمدند از نه طبق
منجنیق اندر هوا برخاسته
کامد اول یک ملک آراسته
کای خلیل الله منم دارای باد
حق زمام باد در دستم نهاد
هم بده فرمان که گویم باد را
برکند این قوم بی بنیاد را
جله را بر کوه و بر صحرا زند
خیمه شان بر لجه ی دریا زند
هم بریزد آتش سوزانشان
هم به خانمان و هم بر جانشان
جسم و جانشان دود خاکستر کند
سروریها را ز سرشان درکند
هرکه بهر دیگری آتش فروخت
باید اول خود در آن آتش بسوخت
هرکه خواهد آتشی افروختن
بایدش در آتش خود سوختن
گفت ابراهیم او را کی ملک
مکرمت کردی جزاء خیرلک
ما و امت را برو با هم گذار
این من و این آتش این پروردگار
آتش اندر راه آن سلطان راد
گرچه صد دریا بود باد است باد
از پی آمد آن ملک دیگر روان
کای خلیل صدق و ای جان جهان
جمله دریاها به فرمان منند
کوهها لرزان ز توفان منند
رخصتی ده بحر را بر پر زنم
موج دریاها بر آن اخگر زنم
ناخدایم لیک توفانی کنم
در بسیط خاک ویرانی کنم
گفت رو رو حق ز تو خشنود باد
جان فدای آنکه هست و بود باد
چونکه در راه شه خوبان بود
آب و آتش پیش من یکسان بود
آبو آتش را بر من فرق نیست
دوستان را فکر حرق و غرق نیست
گر بسوزد این تنم قربان او
ور ببخشاید زهی احسان او
کان ملک دیگر ز پی آمد روان
صد ثنا و صد ستایش در دهان
کاین منم سرهنگ ابر و رعد و برق
گه به مغربشان کشم گاهی به شرق
رخصتی ده تا بگویم مر سحاب
اندر این آتش فرو ریزند آب
آتش نمرودیان ابتر کنم
هم از آن پس خاکشان برسر کنم
گفت آن شه هرچه باشد خوش بود
خواه باشد آب خواه آتش بود
من ز تو آتش ز تو ای محتشم
خواه در آبم فکن خواه آتشم
همچنین آمد از آن روحانیان
آنچه ناید در شمار و در بیان
هریکی را عذرخواه آمد خلیل
نی اعانت جست نی آمد دخیل
هر که آن گستاخ بزم شاه شد
از عوانان کی اعانت خواه شد
هرکه اندر بزم شه محرم بود
کی دخیل حاجب و دربان شود
هرکه داند شاه را دانای راز
کی به نزد ترجمان آرد نیاز
زان ملایک هیچ یک حاجت نخواست
سر در آتش منجنیق آورد راست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این بخش ماجرای افکندن ابراهیم خلیل با منجنیق به آتش نمرود را روایت میکند. فرشتگان آسمان یکی پس از دیگری، فرشتهٔ باد و فرشتهٔ دریا و فرشتهٔ ابر و رعد، فرود میآیند و پیشنهاد میکنند آتش را خاموش کنند و قوم نمرود را نابود سازند. ابراهیم از همه سپاسگزاری و عذرخواهی میکند و میگوید در راه خدا آب و آتش برایش یکسان است. شاعر نتیجه میگیرد که محرمِ بزم شاه به دربان و واسطه نیاز ندارد، و ابراهیم بیآنکه از کسی یاری بخواهد به سوی آتش پرتاب میشود.
هوش مصنوعی: چون فرشتگان آسمانی این ندا را شنیدند، از آسمان رو به سوی زمین آوردند.
هوش مصنوعی: همه بال و پر خود را گشودند و رو به این دشت خاکآلود به راه افتادند.
هوش مصنوعی: هر یک میکوشید از دیگری پیشی بگیرد تا از نُه طبقهٔ آسمان به پایین رسیدند.
هوش مصنوعی: منجنیق ابراهیم را در هوا برافراشته بودند که نخست فرشتهای آراسته نزد او آمد.
هوش مصنوعی: فرشته گفت: ای خلیل خدا، من فرمانروای بادم و خداوند اختیار باد را به دست من سپرده است.
هوش مصنوعی: فرمان بده تا به باد بگویم این قوم سستبنیاد را از ریشه برکند.
هوش مصنوعی: همهٔ آنان را به کوه و صحرا بکوبد و خیمههایشان را به میان موج دریا پرتاب کند.
هوش مصنوعی: و آتش سوزانی را که افروختهاند هم بر خانه و زندگیشان و هم بر جانشان فرو ریزد.
هوش مصنوعی: تن و جانشان را دود و خاکستر کند و هوای سروری و بزرگی را از سرشان بیرون کند.
هوش مصنوعی: هر کس برای سوزاندن دیگری آتش بیفروزد، سزاوار است که نخست خودش در همان آتش بسوزد.
هوش مصنوعی: هر کس بخواهد آتشی برافروزد، باید خود در آتش خویش بسوزد؛ یعنی بدی به بدکار بازمیگردد.
هوش مصنوعی: ابراهیم به او گفت: ای فرشته، بزرگواری کردی؛ خدا پاداش نیکت دهد.
هوش مصنوعی: برو و ما و این قوم را به حال خود بگذار؛ اینک من هستم و این آتش و این پروردگار.
هوش مصنوعی: آتشی که در راه آن پادشاه بخشنده (خداوند) باشد، اگر صد دریا هم باشد، هیچ و باد هواست.
هوش مصنوعی: پس از او فرشتهٔ دیگری شتابان آمد و گفت: ای خلیل راستین و ای جان جهان.
هوش مصنوعی: همهٔ دریاها فرمانبر منند و کوهها از توفان من میلرزند.
هوش مصنوعی: اجازه بده دریا را به جوش آورم و موج دریاها را بر این اخگر بزنم.
هوش مصنوعی: من ناخدای دریاهایم، ولی اگر بخواهی توفانی به پا میکنم و سراسر زمین را ویران میسازم.
هوش مصنوعی: ابراهیم گفت: برو، خدا از تو خشنود باشد؛ جانم فدای آن کسی که همیشه بوده و هست.
هوش مصنوعی: وقتی کار در راه پادشاه خوبان (خداوند) باشد، آب و آتش برای من یکسان است.
هوش مصنوعی: برای من آب و آتش فرقی ندارد؛ دوستان خدا در اندیشهٔ سوختن یا غرق شدن نیستند.
هوش مصنوعی: اگر این تن من بسوزد، فدای اوست؛ و اگر مرا ببخشاید و نجات دهد، زهی احسان او.
هوش مصنوعی: آنگاه فرشتهٔ دیگری شتابان آمد در حالی که صدها ستایش و ثنا بر زبان داشت.
هوش مصنوعی: گفت: من فرمانده ابر و رعد و برقم؛ گاهی آنها را به مغرب میبرم و گاهی به مشرق.
هوش مصنوعی: اجازه بده به ابرها بگویم تا بر این آتش آب فرو ریزند.
هوش مصنوعی: آتش نمرودیان را نابود و بیاثر میکنم و پس از آن خاک بر سرشان میریزم و خوارشان میسازم.
هوش مصنوعی: آن شاه (ابراهیم) گفت: هر چه از سوی خدا پیش آید خوش است، چه آب باشد و چه آتش.
هوش مصنوعی: ابراهیم رو به خدا میگوید: ای بزرگوار، من از توام و آتش نیز از توست؛ خواهی مرا در آب بینداز، خواهی در آتش.
هوش مصنوعی: به همین گونه از آن فرشتگان آسمانی آنقدر آمدند که در شمار و بیان نمیگنجد.
هوش مصنوعی: ابراهیم از یکایک آنان عذرخواهی کرد؛ نه یاری خواست و نه به کسی جز خدا پناه برد.
هوش مصنوعی: کسی که در بزم پادشاه خودمانی و نزدیک شد، کی از مأموران و کارگزاران یاری میخواهد؟
هوش مصنوعی: کسی که محرم مجلس شاه باشد، کی به پردهدار و دربان پناه میبرد؟
هوش مصنوعی: کسی که میداند شاه از راز دلش آگاه است، کی نیاز خود را نزد مترجم و واسطه میبرد؟
هوش مصنوعی: ابراهیم از هیچ یک از آن فرشتگان حاجتی نخواست، و منجنیق او را راست رو به آتش پرتاب کرد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.