لطفی نماند کان صنم خوش لقا نکرد
ما را چه جرم اگر کرمش با شما نکرد
تشنیع میزنی که جفا کرد آن نگار
خوبی که دید در دو جهان کو جفا نکرد
عشقش شکر بس است اگر او شکر نداد
حسنش همه وفاست اگر او وفا نکرد
بنمای خانهای که از او نیست پرچراغ
بنمای صفهای که رخش پرصفا نکرد
این چشم و آن چراغ دو نورند هر یکی
چون آن به هم رسید کسیشان جدا نکرد
چون روح در نظاره فنا گشت این بگفت
نظاره جمال خدا جز خدا نکرد
هر یک از این مثال بیانست و مغلطه است
حق جز ز رشک نام رخش والضحی نکرد
خورشیدروی مفخر تبریز شمس دین
بر فانیی نتافت که آن را بقا نکرد


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل از عشق و زیبایی محبوب خود سخن میگوید و سلطهٔ عشق را بر جان انسانها توصیف میکند. او با اشاره به اینکه حتی اگر محبوبش از رفتارهای نیک دریغ کند، عشقش کافی است و نوعی وفاداری در پیوستگی به او وجود دارد. شاعر سپس به این نکته میپردازد که در دنیای عشق، زیبایی و نور دوستی در هم تنیدهاند و هیچکس نمیتواند آنها را از هم جدا کند. او از جمال الهی و جلوههای زیبایی یاد میکند و میگوید زیبایی واقعی هیچگاه در عالم فانی باقی نمیماند. در انتها، به شخصیت شمس دین تبریزی اشاره میکند که با وجود بزرگی و زیباییاش، باز هم به دنیا وابسته نیست.
هوش مصنوعی: ای خوشروی زیبا (صنم)، لطف و محبت باقی نمانده است، زیرا که تو با ما مهربانی نکردی. ما چه گناهی داریم اگر توجه و محبت او (خوشرو) به شما معطوف نشده است؟
هوش مصنوعی: تو به آن محبوب زیبا که هرگز در هیچکجای عالم جفا نکرده، دلسوزی میکنی و او را به خاطر بیوفاییاش سرزنش میکنی.
هوش مصنوعی: عشق او به تنهایی کافی است، حتی اگر او در جواب محبتش شکر و قدردانی نکند. زیبایی او نیز همیشه پایدار و باوفاست، حتی اگر او در عمل به وعدههایش کوتاهی کند.
هوش مصنوعی: این بیت به دنبال جایی است که هیچ نشانهای از زیبایی یا نور در آن وجود ندارد، و در واقع میگوید که نشاندهندهٔ پیوند یا عشق واقعی نیست. در اینجا به دلیلی اشاره شده که اگر آن زیبایی یا عشق در وجود نداشته باشد، هیچ جاذبه یا صفای واقعی وجود نخواهد داشت.
هوش مصنوعی: این چشم و آن چراغ هر دو منبع نور و روشنی هستند و وقتی که این دو به هم برسند، هیچکس نمیتواند آنها را از هم جدا کند.
هوش مصنوعی: وقتی که روح در تماشای فنا (زوال) قرار گرفت، این عبارت را گفت که تماشای جمال خدا (زیبایی خدا) جز خود خدا را نمیبیند.
هوش مصنوعی: هر کدام از این مثالها فقط توصیف و استدلالهایی اشتباه هستند. حقایق را نمیتوان با چیزی جز زیبایی و جلال چهرهٔ خدا (که به مثابهٔ خورشید است) نشان داد.
هوش مصنوعی: شمسالدین تبریزی، که چهرهای درخشان و محبوب است، به هیچ چیز فانی (نامثبت) ندرخشید و بر آن تأثیر نگذارد، زیرا فانی به دوام نمیرسد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
اصل بزرگ از بنه هرگز خطا نکرد
کس را گزافه چرخ فلک پادشا نکرد
او بد سزای صدر، جهان ناسزا نکرد
این کار کو بکرد جز از بهر ما نکرد
هرگز به باغ دهر گیائی وفا نکرد
هرگز ز شست چرخ خدنگی خطا نکرد
خیاط روزگار به بالای هیچ کس
پیراهنی ندوخت که آخر قبا نکرد
نقدی نداد دهر که حالی دغل نشد
[...]
دانی که بر نگین سلیمان چه نقش بود
دل در جهان مبند که با کس وفا نکرد
خرم تنی که حاصل عمر عزیز را
با دوستان بخورد و به دشمن رها نکرد
دردا که رفت دلبر و دردم دوا نکرد
صد وعده بیش داد و یکی را وفا نکرد
بردم هزار قصه حاجت به نزد یار
القصه شد روان و حاجت روا نکرد
از آن تیر غمزه بر تن من موی کرد راست
[...]
دیدی که بار وعده خود را وفا نکرد
ما را بخویش خواند و بخلوت رها نکرد
بسیار لابه کردم و زاری و بیخودی
آن ناخدای ترس در بسته وا نکرد
گر بود در میانه حدیثی چرا نگفت
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.