آه کان طوطی دل بیشکرستان چه کند
آه کان بلبل جان بیگل و بستان چه کند
آنک از نقد وصال تو به یک جو نرسید
چو گه عرض بود بر سر میزان چه کند
آنک بحر تو چو خاشاک به یک سوش افکند
چو بجویند از او گوهر ایمان چه کند
نقش گرمابه ز گرمابه چه لذت یابد
در تماشاگه جان صورت بیجان چه کند
با بد و نیک بد و نیک مرا کاری نیست
دل تشنه لب من در شب هجران چه کند
دست و پا و پر و بال دل من منتظرند
تا که عشقش چه کند عشق جز احسان چه کند
آنک او دست ندارد چه برد روز نثار
و آنک او پای ندارد گه خیزان چه کند
آنک بر پرده عشاق دلش زنگله نیست
پرده زیر و عراقی و سپاهان چه کند
آنک از باده جان گوش و سرش گرم نشد
سرد و افسرده میان صف مستان چه کند
آنک چون شیر نجست از صفت گرگی خویش
چشم آهوفکن یوسف کنعان چه کند
گرچه فرعون به در ریش مرصع دارد
او حدیث چو در موسی عمران چه کند
آنک او لقمه حرص است به طمع خامی
او دم عیسی و یا حکمت لقمان چه کند
بس کن و جمع شو و بیش پراکنده مگو
بی دل جمع دو سه حرف پریشان چه کند
شمس تبریز توی صبح شکرریز توی
عاشق روز به شب قبله پنهان چه کند



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به بیان حال و وضعیت دلهای غمزده و عاشقانی میپردازد که از معشوق خود دورند. او به تصویر کشیدن انواع بیکسیها و آرزوهای ناکام میپردازد و در مرثیهای از بایدها و نمیتوانها سخن میگوید. دلهایی که تشنه وصالاند و در انتظار عشق، به زندگی بیمعنا و سرد اشاره میکند. در نهایت، وجود شمس تبریز را به مثابه صبحی شکرریز معرفی میکند که عاشق در غیاب او، حس گمشدگی و ناامیدی دارد.
هوش مصنوعی: آه، این طوطی دل که در سرزمین عشق و شکر نیست، چه کاری از او ساخته است؟ و این بلبل جان که در باغ و گلستانی وجود ندارد، چه باید بکند؟
هوش مصنوعی: کسی که از عشق و وصال تو حتی به اندازهٔ یک جو (اندازهٔ بسیار کم) بهرهای نبرد، در روز قیامت چگونه میتواند خود را در برابر ترازوی عدالت نشان دهد و از اعمالش دفاع کند؟
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به جهانی اشاره میکند که در آن دریا (یا بحر) وجود معشوق، مانند خاشاک (آشغال) به یک سو کنار زده شده است. در این حال، اگر کسی به دنبال گوهر ایمان باشد، در این وضعیت بیمعنی و بیتحرک چه باید بکند؟ یعنی در دنیای پرآشوب و ناپایدار چگونه میتوان به حقیقت و ایمان دست یافت؟
هوش مصنوعی: آدمی که در این دنیا به دنبال لذتها و زیباییها میگردد، مانند کسی است که در یک گرمابه به تماشا بنشیند؛ او از زیباییهای جان و روح چه بهرهای خواهد برد وقتی که فقط به ظواهر و اشیای بیجان چشم دوخته است؟
هوش مصنوعی: من به خوبی به خوبی و بدی اهمیتی نمیدهم، چون دل عطشکشیدهام در شب جدایی چه میتواند بکند.
هوش مصنوعی: دل من با تمام وجودش منتظر است تا ببیند عشق چه تقدیری برایش رقم میزند، و عشق جز نیکی و محبت کار دیگری نمیتواند انجام دهد.
هوش مصنوعی: او که دست ندارد، نمیتواند در روز نثار (روز قربانی کردن) چیزی را بردارد و آن که پای ندارد، چگونه میتواند در حرکت و خیزش باشد؟
هوش مصنوعی: عاشقانی که دلشان زنگوله (زنگوله نواخته میشود تا به دیگران خبر دهد) ندارد، چگونه میتوانند برای دیگران (مانند عراقیها و سپاهانیها) خوشحالی یا شور و شوق به ارمغان بیاورند؟
هوش مصنوعی: آنکه از شراب محبت، روح و جانش شاد و سرزنده نشد، وسط جمع سرخوشان و مستان چارهای از افسردگی و سردیاش ندارد.
هوش مصنوعی: اگر کسی مانند شیر از ویژگیهای گرگ خود فاصله نگیرد و نتواند خود را تغییر دهد، به چه امید میتواند به زیبایی و جذابیت یوسف اهل کنعان برسد؟
هوش مصنوعی: هرچند فرعون (حاکم ظالم مصر) به زینتها و ظاهری زیبا و مرصع (زینت شده) خود میبالد، اما وقتی که گفتوگو از مسأله ظهور موسی (پسر عمران) به میان میآید، چه کاری از او ساخته است.
هوش مصنوعی: آن شخص، به خاطر حرص و طمع نابجا، در واقع نمیداند با نعمتهای بزرگ و داناییهای عمیق چگونه باید رفتار کند و این در اشاره به عمق مشکلاتش مانند دم عیسی یا حکمت لقمان به تصویر کشیده شده است.
هوش مصنوعی: سکوت کن و دور هم جمع شو و بیش از حد صحبت نکن، زیرا کسی که دل ندارد، چه سودی از گفتوگوهای بیهدف و نامربوط ببرد؟
هوش مصنوعی: شمس تبریز، در صبحی شیرین و معطر، در حالی که عاشقی از روز به شب میرسد، نمیتواند به قبله پنهانی که میگردد، دست یابد یا کاری انجام دهد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
دل نازک به زبان بازی مژگان چه کند؟
سپر آبله با خار مغیلان چه کند؟
بیش ازین با من سودازده دوران چه کند؟
شومی جغد به این خانه ویران چه کند؟
سبکی کشتی نوح است گرانباران را
[...]
تشنهٔ نوش لبت چشمهٔ حیوان چکند
خفتهٔ خاک درت روضهٔ رضوان چه کند
آن که از خاک نشینانِ درِ اهل دل است
تخم جم کی نگرد ملک سلیمان چه کند
هرکه گردید بدور حرم اهل صفا
[...]
دل نداند که فدای سر جانان چه کند
گر فدای سر جانان نکند جان چه کند
لب شکر شکنت رونق کوثر بشکست
تا دهان تو به سرچشمهٔ حیوان چه کند
جنبش اهل جنون سلسلهها را بگسست
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.