ز بهار جان خبر ده هله ای دم بهاری
ز شکوفههات دانم که تو هم ز وی خماری
بشکف که من شکفتم تو بگو که من بگفتم
صفت صفا و یاری ز جمال شهریاری
اثری که هست باقی ز ورای وهم اکنون
برود به آفتابی که فزود از شراری
چو رسید نوبهاران بدرید زهره دی
چو کسی به نزع افتد بزند دم شماری
همه باغ دام گشته همه سبزفام گشته
گل و لاله جام بر کف که هلا بیا چه داری
گل و لالهها چو داماند و نظاره گر چو صیدی
که شکوفهها چو دام و همه میوهها شکاری
به سمن بگفت سوسن به دو چشم راست روشن
که گذاشت خاک خاکی و گذاشت خار خاری
صنما چه رنگ رنگی ز شراب لطف دنگی
بر شاه عذرت این بس که خوشی و خوش عذاری
رخ لاله برفروزان و رمان ز چشم نرگس
که به چشم شوخ منگر به بتان به طبل خواری
چو نسیم شاخهها را به نشاط اندرآرد
بوزد به دشت و صحرا دم نافه تتاری
چو گذشت رنج و نقصان همه باغ گشت رقصان
که ز بعد عسر یسری بگشاد فضل باری
همه شاخههاش رقصان همه گوشههاش خندان
چو دو دست نوعروسان همه دستشان نگاری
همه مریمند گویی به دم فرشته حامل
همه حوریند زاده ز میان خاک تاری
چو بهشت جمله خوبان شب و روز پای کوبان
سر و آستین فشانان ز نشاط بیقراری
به بهار ابر گوید بدی ار نثار کردم
جهت تو کردم آن هم که تو لایق نثاری
به بهار بنگر ای دل که قیامت است مطلق
بد و نیک بردمیده همه ساله هر چه کاری
که بهار گوید ای جان دم خود چو دانهها دان
بنشان تو دانه دم که عوض درخت آری
چو گشاد رازها را به بهار آشکارا
چه کنی بدین نهانی که تو نیک آشکاری



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این غزل، مولانا به زیباییهای بهار و حال و هوای دلانگیز آن میپردازد. او با اشاره به شکوفهها و سبزینگی، از شوق زندگی و عشق میگوید و به مخاطب دعوت میکند تا از زیباییهای بهار بهرهبرد. شاعر به تبیین تحولی که بهار در زندگی و دلها ایجاد میکند نیز میپردازد و تاکید میکند که این فصل نماد رهایی از رنجها و ورود به شادی و خرمی است. در نهایت، او بر لزوم توجه به این نعمت الهی و پی بردن به رازهای زندگی تأکید میکند.
هوش مصنوعی: بهاری که از آن صحبت میشود، بهاری روحانگیز و زندگیبخش است. شاعر از کسی میخواهد که از شادی و طراوات جانبخش بهار بگوید و اشاره میکند که از شکوفهها میفهمد آن شخص نیز در تأثیر بهار و زیباییهایش شاداب و سرزنده است.
هوش مصنوعی: بشکف، یعنی ای گل! شکوفا شو، چون من خود شکفتهام. تو نیز بگو که من از صفا و یاری زیبایی پادشاهی، سخن گفتهام.
هوش مصنوعی: هر تأثیری که در این دنیا وجود دارد، فراتر از تصور ماست و به زودی به نوری میرسد که از آتش و حرارت بیشتری برخوردار است.
هوش مصنوعی: هنگامی که فصل بهار فرا میرسد، میخکهای زیبا و باطراوت شکوفا میشوند. چنان که اگر شخصی در حال جنگ باشد، شروع به شمارش دمی میکند که با ناز و لطافت این گلها زندگی را تجربه کند.
هوش مصنوعی: تمام باغ به دام تبدیل شده و همهجا سبز و سرسبز است. گل و لاله نیز در دست دارند و دعوت میکنند که ای محبوب، بیا و ببین چهقدر زیبا و دلانگیز است.
هوش مصنوعی: گل و لالهها مانند دامهایی هستند که برای شکار نظر میکنند و در این میان شکوفهها هم بهعنوان شکار، چیزهایی هستند که همه میوهها بهدست میآورند.
هوش مصنوعی: سوسن به گل سمن میگوید که تو چگونه میتوانی چشمان زیبای خود را به خاک بیفکنی و خارها را به خود بپذیری؟ در اینجا مفهوم این است که زیبایی و ظرافت را نباید فدای چیزهای بیارزش کرد.
هوش مصنوعی: ای محبوب، چه رنگی به چهرهات در اثر شراب لطف تو دیده میشود! برای شاه عذرت (عذری که به خاطر تو دارید) همین بس است که هم شادی و هم زیباییات را دارد.
هوش مصنوعی: رنگ رخ لاله (گل سرخ) درخشان و پرنور است و چشمان نرگس (گلی با چشمهای جذاب) به نرمی و زیبایی نظر میکنند. به کسی که نگاهی شوخ و بازیگوش دارد، نکن و دیگران را تحقیر نکن.
هوش مصنوعی: وقتی نسیم خنکی شاخهها را شاداب و پرنشاط کند، در دشت و صحرا به آرامی میوزد و رایحهٔ خوشی را که نماد آزادی و خوشحالی است، پخش میکند.
هوش مصنوعی: وقتی که رنجها و کمبودها سپری شدند، تمام باغ به شادابی و رقص درآمد، زیرا بعد از دشواریها، نعمت و لطف الهی گشایش یافت.
هوش مصنوعی: همهٔ شاخهها در حال رقص هستند و همهٔ گوشهها شاد و خندان به نظر میرسند، مانند دستان عروسان که هر دو دستشان زیبایی دارد.
هوش مصنوعی: همهٔ آنچه در این جا توصیف شده مانند مریم، نماد پاکی و معصومیت هستند و به نظر میرسد که به وسیلهٔ فرشتهای مثل جبرئیل به دنیا آمدهاند. همچنین، همگی مانند حوریان زیبا و دلنواز از دل خاک و دنیای مادی متولد شدهاند.
هوش مصنوعی: همهی خوبان مانند بهشت میرقصند و در حال شادابی و بیقراری، با شور و شوق، دست و آستین خود را به دور میزنند و پا به زمین میکوبند.
هوش مصنوعی: بهار به ابر میگوید که اگر بدیای از من به تو رسید، آن را به خاطر تو انجام دادهام و این رفتار را شایسته تو میدانم.
هوش مصنوعی: بهار را تماشا کن ای دل، زیرا که در آن حساب و کتاب نیکی و بدی وجود ندارد و در هر سال، همه اعمال ما بهطور کامل مورد بررسی قرار میگیرد.
هوش مصنوعی: بهار به جان تو میگوید که مانند دانهها، دم (نفس) خود را آرام و صبورانه بگذار تا تو بتوانی جانش دیگردید و به جای درخت، محصول جدیدی به بار آوری.
هوش مصنوعی: زمانی که رازها به وضوح در بهار نمایان شود، چه میکنی با این پنهانکاری که تو خود به خوبی روشن و واضح هستی؟
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
تو نفس نفس بر این دل هوسی دگر گماری
چه خوش است این صبوری چه کنم نمیگذاری
سر این خدای داند که مرا چه میدواند
تو چه دانی ای دل آخر تو بر این چه دست داری
به شکارگاه بنگر که زبون شدند شیران
[...]
دل رهروان فریبی به کلام نیش داری
مگر اینکه لذت او نرسد به نوک خاری
چکنم که فطرت من به مقام در نسازد
دل ناصبور دارم چو صبا به لاله زاری
چو نظر قرار گیرد به نگار خوبروئی
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.