یکی ماهی همیبینم برون از دیده در دیده
نه او را دیدهای دیده نه او را گوش بشنیده
زبان و جان و دل را من نمیبینم مگر بیخود
از آن دم که نظر کردم در آن رخسار دزدیده
گر افلاطون بدیدستی جمال و حسن آن مه را
ز من دیوانهتر گشتی ز من بتر بشوریده
قدم آیینه حادث حدث آیینه قدمت
در آن آیینه این هر دو چو زلفینش بپیچیده
یکی ابری ورای حس که بارانش همه جان است
نثار خاک جسم او چه بارانها بباریده
قمررویان گردونی بدیده عکس رخسارش
خجل گشته از آن خوبی پس گردن بخاریده
ابد دست ازل بگرفت سوی قصر آن مه برد
بدیده هر دو را غیرت بدین هر دو بخندیده
که گرداگرد قصر او چه شیرانند کز غیرت
به قصد خون جانبازان و صدیقان بغریده
به ناگه جست از لفظم که آن شه کیست شمس الدین
شه تبریز و خون من در این گفتن بجوشیده



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به توصیف یک ماهی زیبای خیالی میپردازد که در دل و جانش حضوری عمیق دارد، اما نه دیده میشود و نه شنیده. او بیان میکند که عقل و هشیاریاش در مواجهه با این زیبایی محو میشود و به حالت بیخودی درمیآید. ماهی که به افلاطون هم درس عبرت میدهد، نمادی از حسی عمیق و فراتر از واقعیت است. او به جمال و حسن این "مه" که واضح نیست، اشاره میکند و حول و حوش آن قصر، شیران دلیری را میبیند که در پی آن زیبایی هستند. در نهایت، شاعر به شمس تبریزی، به عنوان مظهر آن زیبایی و عشق، و عشق عمیقش به او اشاره میکند.
هوش مصنوعی: من یک ماهی را در عالم خیال میبینم، اما در واقع نه آن را با چشم دیدم و نه با گوش شنیدم.
هوش مصنوعی: من از آن زمان که به چهرهی زیبای تو نگاه کردم، نه زبان و نه جان و دل خود را نمیبینم و همه چیز را بیخود و غافلانه تجربه میکنم.
هوش مصنوعی: اگر افلاطون، فیلسوف بزرگ یونانی، زیبایی و جذابیت چهرهٔ آن معشوق را میدید، حتماً از من دیوانهتر و گرفتارتر میشد. زیبایی او آنقدر حیرتانگیز است که حتی افلاطون، با تمام عقل و خردش، نمیتوانست بیتأثیر بماند.
هوش مصنوعی: اگر قدم زیبای تو در آینه به تصویر کشیده شود، آن آینه هم مانند خودت، در زیبایی و جذابیت پیچیده است. این انطباق یادآور زلفهای زیبای توست که به هم پیچیدهاند.
هوش مصنوعی: این جهان مادی تنها یک حس و ادراک سطحی دارد، اما در پس آن یک حقیقت عمیقتری مانند بارانی که جان را سیراب میکند وجود دارد؛ و از جمله برای روح او، چه بارانهای زیادی نازل شده است.
هوش مصنوعی: زیبایان آسمانی وقتی تصویر چهرهٔ او را میبینند، از زیباییاش شرمنده و خجل میشوند و به خاطر Beauty او، گردن خود را میزنند تا پنهان شوند.
هوش مصنوعی: جوانی که به زیبایی و بینظیری آن ماه خیره شده، از محبت او به قصرش رفته و هر دو از خجالت و غیرت به یکدیگر لبخند میزنند.
هوش مصنوعی: گرداگرد قصر شمسالدین تبریزی، افرادی شجاع و دلیر نسبت به او وجود دارند که از غیرت و تعصب خود به قصد حمایت و دفاع از جوانمردان و پاکان، آمادهٔ جنگ هستند.
هوش مصنوعی: ناگهان از دهانم کلمهای خارج شد که نمیدانم آن شهر کیست؛ شمسالدین، پادشاه تبریز، و خون من در این گفتن به جوش آمده است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
سراندازان همیآیی ز راه سینه در دیده
فسونگرم میخوانی حکایتهای شوریده
به دم در چرخ میآری فلکها را و گردون را
چه باشد پیش افسونت یکی ادراک پوسیده
گناه هر دو عالم را به یک توبه فروشویی
[...]
خوش آن حالت که بگشایی ز خواب سرخوشی دیده
نگاهی سوی مشتاقان کنی از دیده دزدیده
نچیدم از هزاران گل یکی از گلشن حسنت
دلی پر خار دارم ز آن همه گلهای ناچیده
مکن منعم که آشوب دلست و آفت دیده
[...]
که یارب گرم در رخسار آن نازک میان دیده؟
که آن موی کمر چون موی آتش دیده پیچیده
مهیای دعا شو چون روان شد اشک از دیده
که نقش مهر گیرد خوب کاغذهای نم دیده
خموشی پرده پوش عیب باشد بی کمالان را
[...]
سویدای دلم چون خال بر لعل تو چسبیده
که دل را بر سر چاه زنخدان پای لغزیده
طراوت از نم اشکم نهال قامتت دارد
در این سرچشمه گویا سرو بالای تو بالیده
الف بر سینه ی نظاره ی من می کند یادش
[...]
من آتش به جان را میکشی رنجیده رنجیده
بکش این شمع را همچون سحر خندیده خندیده
به کویش میروم شبها ولی ترسیده ترسیده
ز جان پوشیده پوشیده ز دل دزدیده دزدیده
به گرد نقطهٔ خالتو گشتم این ندانستم
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.