ای امتان باطل بر نان زنید بر نان
وی امتان مقبل بر جان زنید بر جان
حیوان علف کشاند غیر علف نداند
آن آدمی بوَد کاو جوید عقیق و مرجان
آن باغ‌ها بخفته، وین باغ‌ها شکفته
وین قسمتی است رفته، در بارگاه سلطان
جان‌هاست نارسیده در دام‌ها خزیده
جان‌هاست برپریده ره برده تا به جانان
جانی ز شرح افزون، بالایِ چرخ گردون
چست و لطیف و موزون چون مه به برج میزان
جانی دگر چو آتش تند و حرون و سرکش
کوتاه‌عمر و ناخوَش، همچون خیال شیطان
ای خواجه تو کدامی ؟ یا پخته یا که خامی ؟
سرمستِ نقل و جامی ؟ یا شهسوار میدان ؟
روزی به سوی صحرا دیدم یکی معلا
اندر هوا به بالا می‌کرد رقص و جولان
هر سو از او خروشی او ساکن و خموشی
سرسبز و سبزپوشی جانم بماند حیران
گفتم که « در چه شوری ؟ کز وهمِ خلق دوری
تو نور نور نوری ؟ یا آفتاب تابان ؟ »
گفتا « دلم تنگ شد تن نیز هم سبک شد
تا پاگشاده گشتم از چارمیخ ارکان »
گفتم که « ای امیرم شادت کنار گیرم »
بسیار لابه کردم گفتا که « نیست امکان »
گفتم « بیا وفا کن وین ناز را رها کن
شاخی شکر سخا کن، چه کم شود از آن کان ؟»
گفتا که « من فنایم اندر کنار نایم
نقشی همی‌نمایم از بهر درد و درمان »
گفتم « تو را نباید خود دفع کم نیاید
پنجَه بهانه زاید از طبعت ای سخندان »
گفتا « ز سر یک تو باور کجا کنی تو ؟
طفلی و دَرسَت ابجد، برگیر لوح و می‌خوان »
گفتم « همین سیاست می‌کن حلال بادت
صد گونه دفع می‌ده می‌کُش مرا به هجران »
زود از زبان دیگر صد پاسخ چو شکر
برخواند بر من از بر گشتم خراب و سکران
بسیار اشک راندم تا دیر مست ماندم
تا که برون شد آن شه چون جان ز نقش انسان
داغی بماند حاصل زان صحبت اندر این دل
داغی که از لذیذی ارزد هزار احسان
فرمود مشکلاتی در وی عجب عظاتی
خامش در زبان‌ها آن می نیاید آسان
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر در مورد جستجوی آدمی از حقیقت و روحانیت است که گاهاً در دام‌های مادی گرفتار می‌شود. شاعر به تضاد بین حالت‌های مختلف انسان‌ها اشاره می‌کند و می‌گوید برخی در زندگی خود با ناپختگی و عدم درک صحیح از خودگذشتگی، به خوبی و زیبایی نمی‌رسند. او به لقاء با شخصی معلا در صحرا اشاره می‌کند که در حال رقص و شادی است و نشان‌دهنده‌ای از روح آزاد و سبکبال است. در ادامه، گوینده با او به گفتگو می‌پردازد و از او درخواست می‌کند تا او را به حقیقت نزدیک‌تر کند، اما شخص معلا تأکید می‌کند که او فنا و نای است و برای ایجاد درمان در دل‌ها در این دنیا نقش‌آفرینی می‌کند. در نهایت، اثر این ملاقات و درد و شادی ناشی از آن در دل گوینده باقی می‌ماند.
هوش مصنوعی: ای کسانی که در نظام باطل زندگی می‌کنید، از نان دنیا بهره ببرید، اما شما که به حقیقت و معرفت روی می‌آورید، باید به جان خود توجه کنید و آن را تغذیه کنید.
هوش مصنوعی: انسان‌های معمولی مانند حیوانات هستند که فقط به سراغ خوراک می‌روند و چیز دیگری نمی‌شناسند. اما آن کسی که به دنبال عقیق و مرجان است، انسان واقعی است که به دنبال ارزش‌های بالاتر و جاودانه‌تر می‌گردد.
هوش مصنوعی: باغ‌هایی که در حال خفت و خواب هستند و باغ‌هایی که در حال شکفتن و گل دادن‌اند، این حالت‌ها نشان‌دهندهٔ وضعیتی است که در بارگاه سلطان (خدا) رخ داده است.
هوش مصنوعی: جانها هنوز به کمال نرسیده و در دام‌های دنیا پنهان شده‌اند، اما جانها به سوی محبوب خود پرواز کرده و در این مسیر پیش می‌روند.
هوش مصنوعی: جان و روحی که وصفش بالاتر از تصور است، به مانند چرخ گردون، فعال و ظریف و هماهنگ است، شبیه به ماه در برج میزان (میزان نماد توازن و عدالت).
هوش مصنوعی: جانی که در اینجا به آن اشاره شده، مانند آتش است: تند، طغیانی، و سرکش. این جان کوتاه‌عمر و ناخوشایند است و به مانند خیال شیطان غیرقابل اعتماد و فریبنده می‌باشد.
هوش مصنوعی: ای کسی که در مقام رفیع و مهمی قرار داری، تو در کدام وضعیت هستی؟ آیا با تجربه و پخته‌اید یا هنوز نابالغ و خام هستی؟ آیا در حال شادی و خوش‌گذرانی هستی یا مانند یک قهرمان در میدان نبرد؟
هوش مصنوعی: روزی در صحرا، فردی را دیدم که در حال پرواز و شادی بود و به طرز زیبایی می‌رقصید و فعالیت می‌کرد.
هوش مصنوعی: هر طرف صدای او بلند است، اما خود او ساکت و آرام است. رنگ و بوی زندگی و طراوت او را درک می‌کنم و جانم از شگفتی بلاتکلیف مانده است.
هوش مصنوعی: گفتم: «تو در چه حالتی هستی؟ آیا از خیال و تصور مردم فاصله گرفته‌ای؟ آیا تو نور واقعی نورها هستی، یا همچون خورشید درخشان می‌درخشی؟
هوش مصنوعی: او گفت: «دلم خیلی تنگ شده و بدنم هم سبک شده است. وقتی که از استهلاک و زنجیرهای دنیوی آزاد شدم، احساس سبکی و رهایی کردم.
هوش مصنوعی: به کسی که رهبری و مقام والایی دارد (امیر) می‌گویم که امیدوارم شاد و خوشحال باشی و من هر وقت که بخواهم می‌توانم در کنارت باشم. اما او جواب می‌دهد که چنین چیزی ممکن نیست.
هوش مصنوعی: من به او گفتم که بیاید و به وعده‌اش وفا کند و این ناز و غرور را کنار بگذارد. از او خواستم که generosity و سخاوتش را نشان دهد، زیرا این کار چیزی از ارزش‌های او کم نمی‌کند.
هوش مصنوعی: او می‌گوید که من در کنار نی فنا شده‌ام و به وسیلهٔ نی تصویرها و معانی را برای درمان دردها نشان می‌دهم.
یعنی : گفتمش پنجاه بهانه (و دفع) آوردن برای تو که سخندان ماهری هستی آسان است
هوش مصنوعی: او (معشوق) گفت: «چگونه می‌توانی به سرنوشت و باور خود اطمینان داشته باشی در حالی که هنوز مانند یک کودک هستی و ابتدایی‌ترین آموزه‌ها را نمی‌دانی؟ ابتدا حروف را یاد بگیر و سپس به مطالعه بپرداز.
هوش مصنوعی: من گفتم: «این روش را ادامه بده، چون تو می‌توانی از راه‌های مختلف و با روش‌های گوناگون، مرا به خاطر جدایی نابود کنی.
هوش مصنوعی: سریعا از زبان دیگری صد پاسخ که مانند شکر شیرین است، بر من خوانده شد؛ اما من از خودم بازگشتم و در حالت ناامیدی و مستی قرار گرفتم.
هوش مصنوعی: بسیار گریه کردم و برای مدت طولانی مست بودم، تا اینکه آن معشوق (شه) مانند روح از تصویر انسان خارج شد.
هوش مصنوعی: درد و رنجی که از آن صحبت به من رسید، در این دل باقی مانده است، اما این درد و ناراحتی به قدری ارزشمند است که به اندازه‌ی هزار نیکی می‌ارزد.
هوش مصنوعی: در دل مشکلاتی وجود دارد که عجب و شگفتی دارد، اما بیان آن به‌راحتی در زبان‌ها نمی‌آید و نمی‌توان به سادگی از آن سخن گفت.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
می‌خواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
حور حریر سینه کام روان حوران
چشمم چو بحر دارد دل جایگاه بحران
بر ماه لاله کارد بر لاله مشگ بارد
پر مشگ لاله دارد رخسار و زلفش الوان
بر سرو باغ دارد بر گل چراغ دارد
[...]
ای کامگار سلطان،انصاف تو به گیهان
گشته عیان
مسعود شهریاری،خورشید نامداری
اندر جهان
ای اوج چرخ جایت،گیتی ز روی و رایت
[...]
از دورهای گردون وز صنع‌های یزدان
زیباترین عالم فرخ‌ترین کیهان
از نورهاست خورشید از طبعهاست آتش
از سنگهاست یاقوت از فصلهاست نیسان
از ماه‌هاست روزه از روزهاست جمعه
[...]
ای معجزات موسی بنموده از گریبان
هم چشم تست فرعون ، هم زلف تست ثعبان
ای پیش روی خوبت حسن هزار یوسف
داری هزار یعقوب اندر هزار کنعان
ای خاسته بخوبی ، صد فتنه خاست از تو
[...]
ای ساقی دل و جان، ای نور چشم اعیان
ما توبها شکستیم، جامی بیار پنهان
ای آرزوی جانها، ای راحت روانها
یک دم بیا و بنشین، جامی بده و بستان
جامی دو سه بما ده، دل را ز غم رها ده
[...]
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین
تا به حال ۶ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.