بخش ۱۱۶ - بعد مکث ایشان متواری در بلاد چین در شهر تختگاه و بعد دراز شدن صبر بی‌صبر شدن آن بزرگین کی من رفتم الوداع خود را بر شاه عرضه کنم اما قدمی تنیلنی مقصودی او القی راسی کفادی ثم یا پای رساندم به مقصود و مراد یا سر بنهم همچو دل از دست آنجا و نصیحت برادران او را سود ناداشتن یا عاذل العاشقین دع فة اضلها الله کیف ترشدها الی آخره
آن بزرگین گفت ای اخوان من
ز انتظار آمد به لب این جان من
لا ابالی گشته‌ام صبرم نماند
مر مرا این صبر در آتش نشاند
طاقت من زین صبوری طاق شد
راقعهٔ من عبرت عشاق شد
من ز جان سیر آمدم اندر فراق
زنده بودن در فراق آمد نفاق
چند درد فرقتش بکشد مرا
سر ببر تا عشق سر بخشد مرا
دین من از عشق زنده بودنست
زندگی زین جان و سر ننگ منست
تیغ هست از جان عاشق گردروب
زانک سیف افتاد محاء الذنوب
چون غبار تن بشد ماهم بتافت
ماه جان من هوای صاف یافت
عمرها بر طبل عشقت ای صنم
ان فی موتی حیاتی می‌زنم
دعوی مرغابئی کردست جان
کی ز طوفان بلا دارد فغان
بط را ز اشکستن کشتی چه غم
کشتی‌اش بر آب بس باشد قدم
زنده زین دعوی بود جان و تنم
من ازین دعوی چگونه تن زنم
خواب می‌بینم ولی در خواب نه
مدعی هستم ولی کذاب نه
گر مرا صد بار تو گردن زنی
همچو شمعم بر فروزم روشنی
آتش ار خرمن بگیرد پیش و پس
شب‌روان را خرمن آن ماه بس
کرده یوسف را نهان و مختبی
حیلت اخوان ز یعقوب نبی
خفیه کردندش به حیلت‌سازیی
کرد آخر پیرهن غمازیی
آن دو گفتندش نصیحت در سمر
که مکن ز اخطار خود را بی‌خبر
هین منه بر ریش‌های ما نمک
هین مخور این زهر بر جلدی و شک
جز به تدبیر یکی شیخی خبیر
چون روی چون نبودت قلبی بصیر
وای آن مرغی که ناروییده پر
بر پرد بر اوج و افتد در خطر
عقل باشد مرد را بال و پری
چون ندارد عقل عقل رهبری
یا مظفر یا مظفرجوی باش
یا نظرور یا نظرورجوی باش
بی ز مفتاح خرد این قرع باب
از هوا باشد نه از روی صواب
عالمی در دام می‌بین از هوا
وز جراحت‌های هم‌رنگ دوا
مار استادست بر سینه چو مرگ
در دهانش بهر صید اشگرف برگ
در حشایش چون حشیشی او بپاست
مرغ پندارد که او شاخ گیاست
چون نشیند بهر خور بر روی برگ
در فتد اندر دهان مار و مرگ
کرده تمساحی دهان خویش باز
گرد دندانهاش کرمان دراز
از بقیهٔ خور که در دندانش ماند
کرم‌ها رویید و بر دندان نشاند
مرغکان بینند کرم و قوت را
مرج پندارند آن تابوت را
چون دهان پر شد ز مرغ او ناگهان
در کشدشان و فرو بندد دهان
این جهان پر ز نقل و پر ز نان
چون دهان باز آن تمساح دان
بهر کرم و طعمه ای روزی‌تراش
از فن تمساح دهر آمن مباش
روبه افتد پهن اندر زیر خاک
بر سر خاکش حبوب مکرناک
تا بیاید زاغ غافل سوی آن
پای او گیرد به مکر آن مکردان
صدهزاران مکر در حیوان چو هست
چون بود مکر بشر کو مهترست
مصحفی در کف چو زین‌العابدین
خنجری پر قهر اندر آستین
گویدت خندان کای مولای من
در دل او بابلی پر سحر و فن
زهر قاتل صورتش شهدست و شیر
هین مرو بی‌صحبت پیر خبیر
جمله لذات هوا مکرست و زرق
سوز و تاریکیست گرد نور برق
برق نور کوته و کذب و مجاز
گرد او ظلمات و راه تو دراز
نه به نورش نامه توانی خواندن
نه به منزل اسپ دانی راندن
لیک جرم آنک باشی رهن برق
از تو رو اندر کشد انوار شرق
می‌کشاند مکر برقت بی‌دلیل
در مفازهٔ مظلمی شب میل میل
بر که افتی گاه و در جوی اوفتی
گه بدین سو گه بدان سوی اوفتی
خود نبینی تو دلیل ای جاه‌جو
ور ببینی رو بگردانی ازو
که سفر کردم درین ره شصت میل
مر مرا گمراه گوید این دلیل
گر نهم من گوش سوی این شگفت
ز امر او راهم ز سر باید گرفت
من درین ره عمر خود کردم گرو
هرچه بادا باد ای خواجه برو
راه کردی لیک در ظن چو برق
عشر آن ره کن پی وحی چو شرق
ظن لایغنی من الحق خوانده‌ای
وز چنان برقی ز شرقی مانده‌ای
هی در آ در کشتی ما ای نژند
یا تو آن کشتی برین کشتی ببند
گوید او چون ترک گیرم گیر و دار
چون روم من در طفیلت کوروار
کور با رهبر به از تنها یقین
زان یکی ننگست و صد ننگست ازین
می‌گریزی از پشه در کزدمی
می‌گریزی در یمی تو از نمی
می‌گریزی از جفاهای پدر
در میان لوطیان و شور و شر
می‌گریزی همچو یوسف ز اندهی
تا ز نرتع نلعب افتی در چهی
در چه افتی زین تفرج همچو او
مر ترا لیک آن عنایت یار کو
گر نبودی آن به دستوری پدر
برنیاوردی ز چه تا حشر سر
آن پدر بهر دل او اذن داد
گفت چون اینست میلت خیر باد
هر ضریری کز مسیحی سر کشد
او جهودانه بماند از رشد
قابل ضو بود اگر چه کور بود
شد ازین اعراض او کور و کبود
گویدش عیسی بزن در من دو دست
ای عمی کحل عزیزی با منست
از من ار کوری بیابی روشنی
بر قمیص یوسف جان بر زنی
کار و باری کت رسد بعد شکست
اندر آن اقبال و منهاج رهست
کار و باری که ندارد پا و سر
ترک کن هی پیر خر ای پیر خر
غیر پیر استاد و سرلشکر مباد
پیر گردون نی ولی پیر رشاد
در زمان چون پیر را شد زیردست
روشنایی دید آن ظلمت‌پرست
شرط تسلیم است نه کار دراز
سود نبود در ضلالت ترک‌تاز
من نجویم زین سپس راه اثیر
پیر جویم پیر جویم پیر پیر
پیر باشد نردبان آسمان
تیر پرّان از که گردد؟ از کمان
نه ز ابراهیم نمرود گران
کرد با کرکس سفر بر آسمان
از هوا شد سوی بالا او بسی
لیک بر گردون نپرد کرکسی
گفتش ابراهیم ای مرد سفر
کرکست من باشم اینت خوب‌تر
چون ز من سازی به بالا نردبان
بی پریدن بر روی بر آسمان
آنچنان که می‌رود تا غرب و شرق
بی ز زاد و راحله دل همچو برق
آنچنان که می‌رود شب ز اغتراب
حس مردم شهرها در وقت خواب
آنچنان که عارف از راه نهان
خوش نشسته می‌رود در صد جهان
گر ندادستش چنین رفتار دست
این خبرها زان ولایت از کیست
این خبرها وین روایات محق
صد هزاران پیر بر وی متفق
یک خلافی نی میان این عیون
آنچنان که هست در علم ظنون
آن تحری آمد اندر لیل تار
وین حضور کعبه و وسط نهار
خیز ای نمرود پر جوی از کسان
نردبانی نایدت زین کرکسان
عقل جزوی کرکس آمد ای مقل
پر او با جیفه‌خواری متصل
عقل ابدالان چو پر جبرئیل
می‌پرد تا ظل سدره میل میل
باز سلطانم گشم نیکوپیم
فارغ از مردارم و کرکس نیم
ترک کرکس کن که من باشم کست
یک پر من بهتر از صد کرکست
چند بر عمیا دوانی اسپ را
باید استا پیشه را و کسپ را
خویشتن رسوا مکن در شهر چین
عاقلی جو خویش از وی در مچین
آن چه گوید آن فلاطون زمان
هین هوا بگذار و رو بر وفق آن
جمله می‌گویند اندر چین به جد
بهر شاه خویشتن که لم یلد
شاه ما خود هیچ فرزندی نزاد
بلک سوی خویش زن را ره نداد
هر که از شاهان ازین نوعش بگفت
گردنش با تیغ بران کرد جفت
شاه گوید چونک گفتی این مقال
یا بکن ثابت که دارم من عیال
مر مرا دختر اگر ثابت کنی
یافتی از تیغ تیزم آمنی
ورنه بی‌شک من ببرم حلق تو
ای بگفته لاف کذب آمیغ تو
بنگر ای از جهل گفته ناحقی
پر ز سرهای بریده خندقی
خندقی از قعر خندق تا گلو
پر ز سرهای بریده زین غلو
جمله اندر کار این دعوی شدند
گردن خود را بدین دعوی زدند
هان ببین این را به چشم اعتبار
این چنین دعوی میندیش و میار
تلخ خواهی کرد بر ما عمر ما
کی برین می‌دارد ای دادر ترا
گر رود صد سال آنک آگاه نیست
بر عما آن از حساب راه نیست
بی‌سلاحی در مرو در معرکه
همچو بی‌باکان مرو در تهلکه
این همه گفتند و گفت آن ناصبور
که مرا زین گفته‌ها آید نفور
سینه پر آتش مرا چون منقل است
کشت کامل گشت وقت منجل است
صدر را صبری بد اکنون آن نماند
بر مقام صبر عشق آتش نشاند
صبر من مرد آن شبی که عشق زاد
درگذشت او حاضران را عمر باد
ای محدث از خطاب و از خطوب
زان گذشتم آهن سردی مکوب
سرنگونم هی رها کن پای من
فهم کو در جملهٔ اجزای من
اشترم من تا توانم می‌کشم
چون فتادم زار با کشتن خوشم
پر سر مقطوع اگر صد خندق است
پیش درد من مزاح مطلق است
من نخواهم زد دگر از خوف و بیم
این چنین طبل هوا زیر گلیم
من علم اکنون به صحرا می‌زنم
یا سراندازی و یا روی صنم
حلق کو نبود سزای آن شراب
آن بریده به به شمشیر و ضراب
دیده کو نبود ز وصلش در فره
آن چنان دیده سپید کور به
گوش کان نبود سزای راز او
بر کنش که نبود آن بر سر نکو
اندر آن دستی که نبود آن نصاب
آن شکسته به به ساطور قصاب
آنچنان پایی که از رفتار او
جان نپیوندد به نرگس زار او
آنچنان پا در حدید اولیترست
که آنچنان پا عاقبت درد سرست
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر توصیف حال و هوای عاشقی است که از فراق معشوق به شدت رنج می‌برد. این بزرگ در انتظار دیدار معشوق است و به شدت نگران بی‌صبری خود می‌باشد، به طوری که صبر او به آتش می‌سوزد. او از عاشق بودن خود می‌گوید و بیان می‌کند که زنده بودن در این حالات برایش ننگ است. همچنین به مشکلات و مکرهای دنیوی اشاره می‌کند و عقیده دارد که در این دنیای مملو از فریب، گمراه شدن آسان است و تنها با هدایت یک پیر دانا می‌توان از این مکرها نجات یافت. در نهایت، او به جستجوی راهی می‌پردازد که بتواند از این درد و رنج فراق رهایی یابد و بر عشق پایدار بماند.
هوش مصنوعی: آن بزرگ گفت: ای برادران، من از شدت انتظار به حدی رسیده‌ام که دیگر طاقت ندارم و جانم به لبم آمده است.
هوش مصنوعی: دیگر برای من مهم نیست و نمی‌توانم صبر کنم، زیرا این صبر مثل آتشی در وجود من شعله‌ور شده است.
هوش مصنوعی: تحمل من از این صبر به پایان رسید و داستان من، به عنوان نشانه‌ای برای دیگر عاشقان، عبرتی شد.
هوش مصنوعی: به خاطر دوری و جدایی از محبوب، از زندگی سیر شده‌ام و برایم زنده ماندن در این فراق مانند نفاق و ریاکاری است.
هوش مصنوعی: من چقدر از درد دوری او رنج می‌کشم، اما اگر مرگ به سراغم بیاید، عشق حقیقی باعث می‌شود که جانم دوباره از سر زنده شود.
هوش مصنوعی: عشق برای من مثل دین و اعتقادی است که باعث زنده بودنم می‌شود؛ در حالی که زندگی بدون آن برای من ننگ و شرم است.
هوش مصنوعی: عشق و دلدادگی، مانند تیغی است که از جان عاشق برمی‌خیزد و هر گناه و معصیتی را پاک و محو می‌کند.
هوش مصنوعی: وقتی که غبار تن (جسم) از بین رفت، آن‌گاه ماه جان من (روح) درخشید و از قضا آن روشنایی، فضای صاف و پاکی را به دست آورد.
هوش مصنوعی: عشق تو، ای معشوق، باعث شده که عمرها همچون طبل به صدا درآید؛ من در مرگم، زنده هستم و از عشق تو زندگی می‌کنم.
هوش مصنوعی: کسی که ادعای پرنده‌واره‌ای می‌کند، نمی‌داند که جان او در طوفان بلا در حال ناله است.
هوش مصنوعی: غم و اندوه کشتی در آب، ناشی از این است که بط (پرنده‌ای که به شناگری معروف است) را زیر آب نمی‌برد؛ پس شکستن کشتی او چه اهمیت و دلیلی دارد. به عبارت دیگر، وقتی کسی به محنتی دچار می‌شود، زیاد به فکر تلاش و زحمت نمی‌افتد، بلکه باید به سرنوشت و آرامش فکر کند.
هوش مصنوعی: جان و جسم من به خاطر این ادعا (دوستی و عشق) زنده است، اما حالا از این ادعا چگونه می‌توانم زندگی را ادامه دهم؟
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر بیان می‌کند که در خواب چیزی می‌بیند، اما در این خواب نه کسی را برای خود مدعی می‌داند و نه خودش را دروغگو تلقی می‌کند. به عبارتی، او در حالتی از رؤیا به سر می‌برد که در آن، نه خود را دروغین حس می‌کند و نه ادعایی دارد.
هوش مصنوعی: اگر تو صد بار هم مرا بزه‌کاری و مجازات کنی، من همچون شمع هستم که در آتش می‌سوزد و روشنی خود را انتشار می‌دهد.
هوش مصنوعی: اگر آتش، خرمن را بسوزاند، شب‌روان (شب‌زنده‌داران) باید بدانند که در برابر روشنایی و جمال آن ماه (مقصود، اشاره به محبوب یا معشوق) کارها بی‌ارزش است.
هوش مصنوعی: اخوان یوسف (برادران یوسف) به حیله‌ای یوسف را از دید یعقوب نبی پنهان کردند و او را به دور از چشم پدرش قرار دادند.
هوش مصنوعی: به وسیلهٔ نیرنگ و تدبیری، او را پنهان کردند و درپوشش غم و اندوهی به او لباس نشان‌دار می‌پوشانند.
هوش مصنوعی: آن دو به او نصیحت کردند که حواس‌ات را جمع کن و از نشانه‌ها و هشدارهای خود غافل نشو.
هوش مصنوعی: ای برادر، به ریش‌های ما نمک نریزید و بر این جلد ما زهر نپاشید.
هوش مصنوعی: جز با تدبیر و راهنمایی یک شیخ آگاه و باتجربه، قلبی بینا برای درک امور نخواهی داشت.
هوش مصنوعی: این بیت به حالتی اشاره دارد که اگر مرغی (نماد انسان) نتواند پرواز کند و بال‌هایش نشکفته باشد، به اوج نمی‌رسد و در نتیجه در خطر می‌افتد. به عبارتی، کسی که نتواند از پتانسیل‌های خود استفاده کند، در موقعیت‌های سخت و خطرناک قرار می‌گیرد.
هوش مصنوعی: عقل مانند بال و پر برای مرد است و اگر کسی عقل نداشته باشد، مانند پرنده‌ای بدون بال است که نمی‌تواند پرواز کند. عقل، رهبری و هدایت‌کنندهٔ انسان است.
هوش مصنوعی: ای کسی که پیروزی را می‌جویی و یا به دنبال جاودانه‌نگری هستی، باید به این دو ویژگی توجه کنی: پیروزی را بیاب و در صدد گرفتن دیدگاه والا و الهی باش.
هوش مصنوعی: بدون عقل و درک درست، ورود به این درگاه نتایج خوبی نخواهد داشت و اگر کسی به در این در بیفتد، به دلیل بی‌مبنا بودن است نه به خاطر درستی و صحت.
هوش مصنوعی: عالمی در دام را می‌بیند که به خاطر هوا و دل‌باختگی‌اش در تنگنا قرار گرفته است، گرچه این درد و رنجش به ظاهر مشابه درمان است.
هوش مصنوعی: مار در اینجا به معنی خطر است که بر سینه (دل) نشسته و در دهانش که آماده برای حمله است، درپی شکار است. این تصویر به ما نشان می‌دهد که خطر در زندگی ممکن است به طور پنهانی و در کمین باشد، مانند مرگی که در حال نزدیک شدن است.
هوش مصنوعی: در میان علف‌ها، هنگامی که علفی از خود برپا شده باشد، پرنده خیال می‌کند که آن گیاه، شاخه‌ای از درخت است.
هوش مصنوعی: وقتی که حشره‌ای بر روی برگ نشسته و مشغول خوردن است، ناگهان به دهان مار می‌افتد و جانش را از دست می‌دهد.
هوش مصنوعی: تمساح دهانش را باز کرده و دندان‌هایش مانند گیاهانی دراز به نظر می‌رسند.
هوش مصنوعی: از باقی‌مانده‌های غذایی که در دندان تمساح مانده بود، کرم‌ها رشد کردند و بر دندان‌های او نشسته‌اند.
هوش مصنوعی: پرندگانی که کرم و غذا را می‌بینند، آن تابوت یا پوشش را نشانه‌ی چیزی خوب می‌پندارند. یعنی آنها آنچه را که در واقع به ضررشان است، به‌عنوان چیزی مفید تصور می‌کنند.
هوش مصنوعی: زمانی که دهان تمساح از گوشت مرغ پر می‌شود، ناگهان مرغ‌ها را در کام خود می‌کشد و دهانش را می‌بندد.
هوش مصنوعی: این دنیا پر از تغییرات و پر از نعمت‌هاست، مانند تمساحی که وقتی دهانش را باز می‌کند، در جستجوی غذا و طعمه است.
هوش مصنوعی: در این بیت هشدار داده می‌شود که به خاطر لطایف و خوشی‌های زندگی، نباید به خطرات و شیطنت‌های دنیا اعتماد کرد. در واقع باید آگاه بود که دنیا مانند تمساح است که ظاهرش فریبنده است اما می‌تواند خطرناک باشد.
هوش مصنوعی: گفته می‌شود که زمانی که کسی به زیر خاک می‌رود، در آنجا دانه‌های فریبنده‌ای که مکر و حیله‌گری دارند، روی خاکش می‌روید. این به معنای این است که در دنیای خاکی، خودخواهی و مکر در نهایت پایدارتر از انسانها باقی می‌ماند.
هوش مصنوعی: زاغی که غافل است، به سوی پای او می‌آید و بر اثر مکر و فریبی که از سوی مکرکشندگان می‌بیند، به دام می‌افتد.
هوش مصنوعی: در دنیا، حیوانات به طور طبیعی و به طور غریزی در کارهایشان فریب و مکر دارند، اما مکر و حیله انسانها، که مقام والاتری دارند، به مراتب پیچیده‌تر و بالاتر است.
هوش مصنوعی: زین‌العابدین، یعنی امام زین‌العابدین، کتابی در دست دارد و در حالی که خنجر پر غضب و قهر در آستینش پنهان است، نشان‌دهندهٔ تقابل علم و قدرت و خطراتی است که ممکن است در پشت ظاهری آرام وجود داشته باشد.
هوش مصنوعی: چنین می‌گوید که کسی با خنده به او (مولای خود) می‌گوید که در دل او، یعنی در وجودش، عواطف و فنون بسیاری مانند سحر و حیله وجود دارد که به نوعی جذاب و شگفت‌انگیز است.
هوش مصنوعی: زهر، این مادهٔ کشنده، در واقع به شکل ظاهری‌اش مانند شهد خوشمزه به نظر می‌رسد و مانند شیر شیرین است. بنابراین، ایستادگی کن و از مشاورهٔ کسی که با تجربه و داناست، دوری نکن.
هوش مصنوعی: تمام لذت‌های دنیوی فریبنده و مکررند و مانند آتش سوزانند؛ در حالیکه این لذات، انسان را در تاریکی قرار می‌دهند و نور حقیقت را که همان نور برق است، نمی‌توانند نشان دهند.
هوش مصنوعی: برق نور و تابش آن، حقیقی و واقعی نیست و تنها ظاهر فریبی دارد. در واقع، پشت این نور، تاریکی‌ها وجود دارند و مسیر رسیدن به حقیقت بسیار طولانی است.
هوش مصنوعی: تو نمی‌توانی نامه‌ای را با نور آن (نور حقیقت) بخوانی و نمی‌توانی به مقصدی نیز با اسب خود برانی.
هوش مصنوعی: اگر تو به جرم و گناهی گرفتار شوی، مانند برقی که از تو جدا می‌شود، نور و قدرت معنوی‌ات از بین می‌رود و به جاهای روشن و خوب نخواهی رسید.
هوش مصنوعی: مکر و فریب تو مانند برقی است که بی‌دلیل و ناگهانی در دل تاریکی شب انسان را می‌کشد و به دام می‌افکند.
هوش مصنوعی: گاهی به این سو و گاهی به آن سو می‌افتی، به نظر می‌رسد که در مسیر کسی هستی که نمی‌دانی بر چه کسی در حال افتادن هستی.
هوش مصنوعی: ای جاه‌طلب، تو نمی‌توانی از مقام واقعی خود باخبر شوی و حتی اگر نشانه‌هایی از آن را ببینی، به راحتی از آن فاصله می‌گیری.
هوش مصنوعی: من در این سفر شصت مایل راه رفته‌ام، اما این نشانه می‌گوید که من گمراه شدم.
هوش مصنوعی: اگر گوشم را به این شگفتی‌ها بسپارم، برای پیروی از دستور او باید از خودم دست بردارم و از سر خودم کوتاه بیایم.
هوش مصنوعی: من در این راه، عمر خود را فدای آن کردم و هرچه پیش آید، پیش آید. ای بزرگوار، برو و با این حال، من به تصمیمم ادامه می‌دهم.
هوش مصنوعی: تو در مسیر پندار حرکت کردی، اما همانند برقی که در آسمان می‌درخشد، به امید واهی دل بسته‌ای؛ این راه را دنبال کن و بر راستای الهام و وحی حرکت کن، نه در ظن و گمان.
هوش مصنوعی: تو فقط به گمان می‌روی که به حقیقت رسیده‌ای و در واقع مانند برقِ درخشان از سمت شرق، فقط در ظاهر دیده می‌شوی ولی در باطن چیزی از حقیقت نداری.
هوش مصنوعی: ای نژند (نژند به معنی نیکو و خوب)، به ما بپیوند و در کشتی ما سوار شو، یا تو در این کشتی با ما همراه شو.
هوش مصنوعی: او می‌گوید که اگر به موقع از کار خود عقب‌نشینی کنم، باید به طوری عمل کنم که شایسته باشد. منظور این است که در هنگام رفتن، مانند فردی که چشمش را بسته و بی‌ایا می‌رود، رفتار نکنم.
هوش مصنوعی: همراهی با یک راهنما و راهبر برای نابینایان بهتر از این است که به تنهایی راه بروند، زیرا تنهایی عیب بزرگی محسوب می‌شود و دردسرهای بیشتری به همراه دارد.
هوش مصنوعی: تو از پشه‌ای که در کمین است می‌گریزی، اما در عین حال در دریای بزرگی غرق می‌شوی. به عبارت دیگر، در فرار از مشکلات کوچک به مشکلات بزرگتر گرفتار می‌شوی.
هوش مصنوعی: تو از ظلم و بدرفتاری پدرت در میان قوم لوط (که به فساد و ناپاکی مشهور بودند) فرار می‌کنی و می‌خواهی از آن شرایط سخت دور باشی.
هوش مصنوعی: تو مانند یوسف از اندوه فرار می‌کنی تا به سختی‌های زندگی دچار نشوی و در چاله‌ای بیفتی.
هوش مصنوعی: تو نیز مانند یوسف در سختی‌ای که به آن دچار شده‌ای، چرا در این دوری و بی‌خبری از یار می‌افتی؟ محبت و لطف یار کجاست که تو به آن امید داشته باشی؟
هوش مصنوعی: اگر آن دستوری که پدر به تو داده نبود، از چه چیزی تا روز قیامت خبر نمی‌بردی؟
هوش مصنوعی: پدر به خاطر عشق او اجازه داد، و گفت که چون میلت این‌گونه است، برایت خیر و نیکی باشد.
هوش مصنوعی: هر نابینایی که از مسیحی دوری کند، مانند یهودی می‌ماند و از راه راست منصرف می‌شود.
هوش مصنوعی: اگرچه کور و نابینا بود، اما می‌توانست با نور و روشنایی ارتباط برقرار کند. اکنون به‌دلیل دور شدن از حقیقت، او همچنان کور و آسیب‌دیده مانده است.
هوش مصنوعی: عیسی به او می‌گوید دستت را به من بده تا به تو بینایی ببخشم، ای نابینا! زیرا من با تو هستم و به تو کمک می‌کنم.
هوش مصنوعی: اگر از من مناسبتی نداشته باشی، همچون روشنی که بر پیراهن یوسف (پسر یعقوب) افتاد، به زندگی‌ات جان نخواهم بخشید.
هوش مصنوعی: پس از شکست و ناکامی، هیچ کار و اثری از آن اقبال و خوش‌اقبالی که پیش از این وجود داشت، باقی نمی‌ماند و تنها راه افتادن در مسیر مشکل‌آفرین است.
هوش مصنوعی: کار و فعالیتی که نه هدفی دارد و نه سر و پای درستی، آن را رها کن ای پیر احمق (مراد به شخصی است که دچار بی‌مقصدی شده است).
هوش مصنوعی: جز پیر، هیچ‌کس نیست که سرپرست و فرمانده باشد. پیر در اینجا نماد حکمت و تجربه است که نباید تنها به سن و سالش توجه کرد، بلکه باید به درستی و هوش او نیز توجه کرد.
هوش مصنوعی: زمانی که آن پیر، که نماد حکمت و روشنی است، زیر نظر و تحت سلطه قرار می‌گیرد، روشنایی و حقیقت را در دل تاریکی‌پرستان می‌بیند.
هوش مصنوعی: تسلیم شدن به حقوند بودن لازم است و تنها کار کردن و تلاش طولانی نتیجه‌ای ندارد. در گمراهی و سرگردانی، هیچ نفعی وجود ندارد، پس باید از آنها دست کشید.
هوش مصنوعی: من دیگر از این دنیا چیزی نمی‌خواهم و فقط به دنبال حقیقت و دانایی هستم. به دنبال راهنما و پیشوایی هستم که مرا به سمت راستی و روشنی هدایت کند.
هوش مصنوعی: پیر، که به عنوان راهنمایی به سوی آسمان معرفی شده، چگونه می‌تواند مانند تیر پرنده‌ای باشد که از کمان رها می‌شود؟ این سؤال به این معناست که بدون یک راهنما (پیر)، پرواز به معانی بلند و آسمانی ممکن نیست.
هوش مصنوعی: نه نمرود، پادشاه جبار که با ابراهیم خلیل (ع) دشمنی داشت، به اندازهٔ پرواز کرکس‌ها (پرندگان در حال پرواز) در آسمان قدرت و توانایی دارد.
هوش مصنوعی: او از زمین به سوی آسمان پرواز کرد، اما مانند کرکس در آسمان پرواز نکرد. یعنی به رغم اینکه به آسمان رفت، نتوانست مانند یک پرنده بزرگ به اوج برسد.
هوش مصنوعی: ابراهیم به مردی می‌گوید که من باید به سفر بروم، اما تو بهتر از من هستی و می‌توانی این کار را انجام دهی.
هوش مصنوعی: اگر مرا از زمین به آسمان بالا ببری، باید با نردبانی که تو درست می‌کنی بالا بروم و نمی‌توانم به‌طور ناگهانی و بدون زحمت به آسمان برسم.
هوش مصنوعی: انسان به سرعت و بی‌خبر از آنچه به همراه دارد، به سفر و جست‌وجو در غرب و شرق می‌رود، همان‌طور که برق به سرعت می‌گذرد. در این سفر، او هیچ همراه و وسیله‌ای ندارد و دلش هم آشفته است.
هوش مصنوعی: چنان که شب، در زمان خواب مردم، حس تنهاییشان را در شهرها گم می‌کند و به دوری و بی‌وطن بودنش می‌رسد.
هوش مصنوعی: عارف (شخصی که به عرفان و معنویت پرداخته) به گونه‌ای نامرئی و نامحسوس در دل‌های مردم نفوذ می‌کند و تأثیرش به سراسر جهان می‌رسد، بدون اینکه کسی او را ببیند یا به او توجه کند.
هوش مصنوعی: اگر او (عارف) این چنین رفتار و حال را از کسی دریافت نکرده، پس این اخبار و داستان‌ها از جانب کدام کس است؟
هوش مصنوعی: این خبرها و روایت‌هایی که در مورد او نقل می‌شود، مورد تأیید و توافق صدها عارف و پیر هستند.
هوش مصنوعی: بین این چشم‌ها هیچ تفاوتی وجود ندارد و هر آنچه که درک می‌شود مطابق با علم و یقین است، نه بر اساس ظن و گمان.
هوش مصنوعی: آن تحری که به صورت ناگهانی و در شب تار، به‌وجود آمده، در این حال که از ته دل و با اخلاص در برابر کعبه‌ای بزرگ و مقدس، در روشنایی روز (نهار) است.
هوش مصنوعی: ای نمرود، از میان افرادی که در اطرافت هستند، برخیز و خودت را از آنها کنار بکش؛ زیرا از این کفتارها و موجودات بی‌ارزش، کمکی به تو نخواهد رسید.
هوش مصنوعی: عقل جزئی، مانند کرکسی است که به زباله‌ها (جیفه) وابسته است و این عقل احساس عالی و پاکی ندارد.
هوش مصنوعی: عقل کامل و الهی، که به عنوان نماینده‌ای از فرشتگان مانند جبرئیل است، به سوی درخت سدره (محل قرب الهی) پرواز می‌کند. این عقل، جنبه‌ای عالی و رفیع دارد و به سمت مرتبه‌ای بلند و معنوی حرکت می‌کند.
هوش مصنوعی: باز من سلطان هستم و با قامت نیکو و رفتار خوب خود سرشار از زندگی هستم و از فساد و بدی دور هستم، نه مانند کرکسی که به مردارها نزدیک می‌شود.
هوش مصنوعی: ترک کردن کرکس (پرنده‌ای مرده‌خوار) را بگذار و به من توجه کن؛ چرا که وجود من با ظرفیت و ارزش‌های خود، به مراتب از صد کرکس بهتر است.
هوش مصنوعی: چند بار باید در دنیا به افرادی که نمی‌فهمند، تلاش کنیم؟ مثل اینکه بدانیم به این افراد به طریقی نمی‌توان کمک کرد و بهتر است به افراد معقول و باهوش توجه کنیم.
هوش مصنوعی: خودتان را در چین رسوا نکنید، بلکه عاقلانه عمل کنید و شرمندگی‌تان را از دیگران پنهان کنید.
هوش مصنوعی: آنچه آن فیلسوف بزرگ، یعنی افلاطون، می‌گوید را بشنو و به آن عمل کن. پس برای خود را از هوا و نفس برحذر کن و به راهی که او پیشنهاد می‌کند برو.
هوش مصنوعی: می‌گویند در چین که هیچ شاهی صاحب فرزند نشده و نسل او ادامه نیافته است.
هوش مصنوعی: شاه ما هیچ فرزندی نداشت و به جای آن، اجازه نداد که زنی به سوی خود بیاید.
هوش مصنوعی: هر کسی که از این شاهان (که به نحوی در آنها اشاره شده) چنین چیزی گفته باشد، گردنش را با تیغ بران (یعنی به خاطر این حرفش مجازات شده) قطع کرده‌اند.
هوش مصنوعی: شاه می‌گوید: چون تو این سخن را گفتی، ثابت کن که من خانواده و عیال دارم.
هوش مصنوعی: اگر بتوانی دختر مرا ثابت و محکم کنی، در این صورت از خطر و آسیب تیغ تیز من در امان خواهی بود.
هوش مصنوعی: اگر حقیقت را ثابت نکنی، قطعاً من حلق (گردن) تو را می‌زنم، ای کسی که به دروغ و کذب خود افتخار می‌کنی.
هوش مصنوعی: ای کسی که از نادانی به ناحقی سخن می‌گویی، به این خندق نگاه کن که پر از سرهای بریده است.
هوش مصنوعی: این بیت به تشبیه عمیق و دردناکی اشاره دارد که در آن خندق مملو از سرهای بریده، نمادی از خشونت و بی‌رحمی است. به طور کلی، شاعر می‌گوید که این خندق از قعر تا گلو پر از سرهای بریده است که نشان‌دهنده شدت غلو و بی‌مبالاتی در جنگ و کشتار است.
هوش مصنوعی: همه درگیر این ادعا و ادعاها شدند و برای اثبات آن به گردن خود (زندگی و اعتبارشان) ریسک کردند.
هوش مصنوعی: به این موضوع با دقت نگاه کن و آن را به‌عنوان یک ادعا بی‌پایه جدی نگیر و به آن اهمیت نده.
هوش مصنوعی: اگر می‌خواهی که عمر ما تلخ شود، این کار چه زمانی بر تو خواهد گذشت؟ ای دادر (قاضی یا داور)، این کار را انجام بده.
هوش مصنوعی: اگر صد سال هم کسی در حال گذر باشد اما آگاه نباشد، هیچ‌گونه محاسبه یا حسابی بر روی او نیست.
هوش مصنوعی: در شهر مرو، در موقعیتی خطرناک مانند افرادی بدون سلاح و بدون محافظت، بی‌باک و شجاع رفتار می‌کند و هیچ ترسی از مشکلات ندارد.
هوش مصنوعی: این ناصبور (شخصی که بی‌صبر است) از زخم زبان‌ها و حرف‌های دیگران به شدت خسته و دلزده شده و از این گفت‌وگوها ناراضی است.
هوش مصنوعی: دل من مانند یک منقل پر از آتش است که در آن زمان کشت (کشتی) من در حال آماده شدن است و زمان تنبلی و بی‌تحرکی من به پایان رسیده است.
هوش مصنوعی: صبر صدر (یعنی صبر من) اکنون دیگر دوام نیاورد و در مقام عشق، آتش غیرقابل تحملی درونم شعله‌ور شده است.
هوش مصنوعی: صبر من در آن شبی نابود شد که عشق متولد شد و او (عشق) از زمان مرگِ او، عمر حاضران را به باد فنا داد.
هوش مصنوعی: ای سخن‌سنج که از گفتگوها و حوادث دور شده‌ام، بر آن آهن سرد که بر می‌کوبد، پرهیز می‌کنم.
هوش مصنوعی: من به حالت بی‌پناهی و درماندگی افتاده‌ام، پس مرا رها کن تا آزاد شوم. آیا نمی‌فهمی که در کل وجودم چه بلایی بر سرم آمده است؟
هوش مصنوعی: من هر زمان که توانایی‌ام را دارم، از کار می‌کوشم و می‌کشم، اما وقتی که در حالتی زار و ناتوان می‌افتم، به کشتن خود راضی هستم.
هوش مصنوعی: هرچند که در زندگی مشکلات و دردهای زیادی وجود دارد، اما برای من این ناراحتی‌ها در مقایسه با دردهای درونیم اصلاً اهمیت ندارند.
هوش مصنوعی: من دیگر از ترس و وحشت بر نخواهم خاست و به فعالیت نخواهم پرداخت، زیرا این طبل توخالی آمال، زیر پوشش زندگی‌ام نه تنها نوا نمی‌دهد، بلکه به من آرامش نمی‌دهد.
هوش مصنوعی: اکنون می‌خواهم به صحرا بروم و یا به دلبستگی و عشق کسی دل بسپارم، یا اینکه به زیبایی و شمایل آن معشوق بنگرم.
هوش مصنوعی: حلقه‌ای که شایسته‌ی آن شراب نیست، مانند آن است که با شمشیر و ضربه‌ای بریده شود. اینجا به عدم توانایی در درک و پذیرش زیبایی و شادی اشاره دارد.
هوش مصنوعی: چشمی که از دیدن او در خوشحالی و لذت نیست، مثل چشمی است که به‌طور کامل و بی‌سواد کور شده باشد. به عبارت دیگر، دیدن او به قدری شیرین و باارزش است که نبود آن مانند کوری مطلق است.
هوش مصنوعی: گوشی که صلاحیت شنیدن رازهای او (خدا) را ندارد، نباید در آنجا حضور داشته باشد، چون کسی که شایسته درک حقایق نیست، در بالاترین مرتبه‌ها (سر نکو) جایی ندارد.
هوش مصنوعی: در آن دستی که نبود آن نصاب (اندازه، معیار)، آن شکسته (ناکارآمد) مانند تکه‌ای گوشت که توسط ساطور قصاب بریده می‌شود.
هوش مصنوعی: این بیت بیان می‌کند که پا به قدری در لذت و زیبایی نرگس‌زار محصور شده که جان انسان را از او جدا نمی‌کند، یعنی به قدری در حالتی سرشار از عشق و زیبایی است که هیچ چیز او را از آن دور نمی‌سازد.
هوش مصنوعی: به این معنا که آن پا که در آهن (حدید) باشد، در واقع باید طاقت و قدرت بیشتری داشته باشد، اما در عین حال، آن پا به خاطر فشار و رنجی که متحمل می‌شود، در نهایت خود را به درد و مشکل مبتلا می‌کند.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین
تا به حال ۱۷ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.