بخش ۳ - حکایت آن واعظ کی هر آغاز تذکیر دعای ظالمان و سخت‌دلان و بی‌اعتقادان کردی
آن یکی واعظ چو بر تخت آمدی
قاطعان راه را داعی شدی
دست برمی‌داشت یا رب رحم ران
بر بدان و مفسدان و طاغیان
بر همه تسخرکنان اهل خیر
برهمه کافردلان و اهل دیر
می‌نکردی او دعا بر اصفیا
می‌نکردی جز خبیثان را دعا
مر ورا گفتند کین معهود نیست
دعوت اهل ضلالت جود نیست
گفت نیکویی ازینها دیده‌ام
من دعاشان زین سبب بگزیده‌ام
خبث و ظلم و جور چندان ساختند
که مرا از شر به خیر انداختند
هر گهی که رو به دنیا کردمی
من ازیشان زخم و ضربت خوردمی
کردمی از زخم آن جانب پناه
باز آوردندمی گرگان به راه
چون سبب‌ساز صلاح من شدند
پس دعاشان بر منست ای هوشمند
بنده می‌نالد به حق از درد و نیش
صد شکایت میکند از رنج خویش
حق همی گوید که آخر رنج و درد
مر ترا لابه کنان و راست کرد
این گله زان نعمتی کن کت زند
از در ما دور و مطرودت کند
در حقیقت هر عدو داروی تست
کیمیا و نافع و دلجوی تست
که ازو اندر گریزی در خلا
استعانت جویی از لطف خدا
در حقیقت دوستانت دشمن‌اند
که ز حضرت دور و مشغولت کنند
هست حیوانی که نامش اشغرست
او به زخم چوب زفت و لمترست
تا که چوبش می‌زنی به میشود
او ز زخم چوب فربه میشود
نفس مؤمن اشغری آمد یقین
کو به زخم رنج زفتست و سمین
زین سبب بر انبیا رنج و شکست
از همه خلق جهان افزونترست
تا ز جانها جانشان شد زفت‌تر
که ندیدند آن بلا قوم دگر
پوست از دارو بلاکش میشود
چون ادیم طایفی خوش میشود
ورنه تلخ و تیز مالیدی درو
گنده گشتی ناخوش و ناپاک بو
آدمی را پوست نامدبوغ دان
از رطوبتها شده زشت و گران
تلخ و تیز و مالش بسیار ده
تا شود پاک و لطیف و با فره
ور نمی‌تانی رضا ده ای عیار
گر خدا رنجت دهد بی‌اختیار
که بلای دوست تطهیر شماست
علم او بالای تدبیر شماست
چون صفا بیند بلا شیرین شود
خوش شود دارو چو صحت‌بین شود
برد بیند خویش را در عین مات
پس بگوید اُقتلوني یا ثقات
این عوان در حق غیری سود شد
لیک اندر حق خود مردود شد
رحمِ ایمانی ازو بُبریده شد
کین شیطانی برو پیچیده شد
کارگاه خشم گشت و کین‌وری
کینه دان اصل ضلال و کافری
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این حکایت، واعظی که در مجلس به دعا و تذکر می‌پردازد، تنها دعاهایش متوجه ظالمان و بی‌اعتقادان است و بر اهل خیر دعا نمی‌کند. او دلیل این کارش را زخم‌ها و رنج‌هایی می‌داند که از این افراد متحمل شده و اعتقاد دارد که چون آنان باعث شده‌اند تا به خدا پناه ببرد، دعا کردن برایشان موجه است. دیگران او را به اشتباهش متوجه میکنند اما او می‌گوید که رنج‌هایش به او فهمی عمیق‌تر بخشیده و او جذب خداوند شده است. مولانا در ادامه به این نکته اشاره میکند که در واقع، بلا و درد، نوعی تطهیر و بهبود است و دوستان واقعی ممکن است به ظاهر دشمنان باشند. از این طریق، او به اهمیت رنج و درد در مسیر رشد روحی و روحانی انسان تأکید میکند.
وقتی آن واعظ بر جایگاه خود نشست ، قاطعانِ طریق و دزدان راه را دعا کرد.
خداوندا ، رحم کن بر بدکاران و فسادگران و ستمگران
بر همه کسانی که اهل خوبی و نیکی را مسخره میکنند ، و نیز بر همه کافران و کسانی که دل تاریکی دارند و در معبدهای باطل فعالیت دارند
نه تنها دعایی درحق خالصان که منظور پیامبران و بزرگان هست نکرد بلکه هر چه دعا کرد درحق ظالمان کرد
هوش مصنوعی: به او گفتند اینکه دعا کردن برای اهل ضلالت (گمراهان) معمول نیست و چنین کار نیکوی نیست.
هوش مصنوعی: او می‌گوید که از نیکوکاران و خیرخواهان چیزهای خوبی دیده‌ام و به همین دلیل دعاهای آنها را انتخاب کرده‌ام و به‌کار می‌برم.
هوش مصنوعی: زحمت‌ها و ظلم‌هایی که به من کردند به قدری زیاد بود که توانستم از شر به سمت خیر و نیکی بروم.
هوش مصنوعی: هر بار که به دنیای مادی و مشکلات آن رو آوردم، از ظلم و آسیب‌های آنها (ظالمین) ضربه خوردم و صدمه دیدم.
هوش مصنوعی: از زخم و آزار آن افراد بی‌دین و سخت‌دل، به سوی پناهگاهی دیگر روی آوردم و گرگ‌ها (که نماد خطر و دسیسه هستند) مرا به راه خود کشاندند.
هوش مصنوعی: وقتی که آنها که باعث بهبودی من شدند، پس دعای آنها برای من است ای خردمند.
هوش مصنوعی: بنده به خداوند از درد و زخم‌هایش شکایت میکند و به‌طور مکرر از رنج‌هایی که تحمل کرده، ناله می‌زند.
هوش مصنوعی: خداوند می‌گوید که در نهایت، رنج و سختی تو باعث خواهد شد که با صداقت و از صمیم قلب درخواست کمک کنی.
هوش مصنوعی: این گله (گله‌ای از مردم یا خواسته‌ها) از نعمتی است که تو را از در ما دور و طرد میکند. یعنی اگر به این خواسته‌ها توجه کنی، از رابطه‌ات با ما (یا خدا) دور می‌شوی و از نعمت‌های واقعی محروم خواهی ماند.
هوش مصنوعی: در واقع، هر دشمنی برای تو دارویی است که مانند کیمیا اثرگذار و مفید است و باعث خوشحالی و دل‌جویی تو میشود.
وقتی از دشمن فرار کنی و به خلوت پناه میبری از لطف و رحمت خدا کمک می‌خواهی.
در واقع، دوستانی که در اطرافت هستند، به نوعی دشمن تو هستند ، چرا که تو را از خداوند دور کرده و به کارهای دنیوی مشغول میکنند.
یک حیوانی هست به نام خارپشت که با ضرب و زخم چوب زدن چاق و تنبل میشود.
هوش مصنوعی: هر زمانی که چوب به او زده میشود، او به دلیل زخم چوب چاق و فربه‌تر میشود.
نفس مؤمن قطعاً مانند خارپشتی است که با زخم رنج و تعب ، به ثمر می‌رسد و از نظر معنوی چاق و فربه میشود و به مراتب بالا می‌رسد.
هوش مصنوعی: به همین دلیل، پیامبران بیشتر از دیگر مردم دنیا رنج و شکست را متحمل می‌شوند.
هوش مصنوعی: این مردم به خاطر سختی‌ها و رنج‌هایی که دیده‌اند، در وضعیت بدتری از دیگر اقوام قرار دارند و به همین دلیل نتوانسته‌اند عذاب و مصیبت‌های خود را تحمل کنند.
پوست (به هنگام دباغی) از تأثیر داروهایی که به آن می‌زنند پاک میشود ، همان‌طور که چرم طائفی(چرم یمنی) با دباغی خوش و زیبا میشود.
وگرنه اگر به تلخی و زشتی روی آن پوست مواد اضافی(موادی غیر از داروهای دباغی) بمالی ، پوست گندیده و ناخوش و کثیف خواهد شد . کنایه از اینکه صفات رذیله روح را آلوده میکند.
انسان مانند پوست دباغی نشده است. به دلیل رطوبتها و کثیفی‌ها، به نوعی زشت و ناپسند و سنگین در آمده است.
تلاش و سختی و مجاهده و ریاضت بسیاری بخرج بده ، تا پوست روحت پاک و لطیف و خوب شود
اگر هم نمی‌توانی ریاضت بکشی و مجاهدهٔ نفس کنی خشنود و راضی باش ای انسان باارزش ، چرا که وقتی که خدا رنج و درد به تو ارزانی دارد و بدانی در این رنج هیچ اختیاری نداری که آنرا از خودت دور کنی پرورش پیدا خواهی کرد .
مشکلات و سختی‌هایی که حضرت دوست به تو ارزانی میدارد ، باعث پاکسازی و بهبود شما میشود . و البته دانش او بر تدبیر شما برتری و تسلطِ مسلم دارد.
وقتی که انسانِ معنوی به صفا و پاکی دست پیدا کند، درد و بلا برایش شیرین و خوشایند میشود ، مانند وقتی که مریضی بهبودی اش را مجسم میکند و داروی ناخوشایند و تلخ را مینوشد .
در عین حالی که در شطرنج بلاها مات شده و شکست خورده ولی در حقیقت برد خویش را میبیند . پس با افتخار فریاد می‌زند: "مرا بکشید ای معتمدین !"
هوش مصنوعی: این واعظ در مورد دیگران فایده‌مند واقع میشود، اما در حق خودش پذیرفته نمی‌شود و مقبول نیست.
هوش مصنوعی: ایمان او از رحم و محبت جدا شده و این کینه و دشمنی شیطانی بر او حاکم شده است.
هوش مصنوعی: خشم و کینه در دل او مانند کارگاهی شده است که از آن، ضلالت و کفر به وجود می‌آید و این احساسات زشت ریشه زورگویی و انحراف از حقیقت است.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
می‌خواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین
تا به حال ۱۷ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.