مر علی را در مثالی شیر خواند
شیر مثل او نباشد گرچه راند
از مثال و مثل و فرق آن بران
جانب قصهٔ دقوقی ای جوان
آنک در فتوی امام خلق بود
گوی تقوی از فرشته می‌ربود
آنک اندر سیر مه را مات کرد
هم ز دین‌داری او دین رشک خورد
با چنین تقوی و اوراد و قیام
طالب خاصان حق بودی مدام
در سفر معظم مرادش آن بدی
که دمی بر بندهٔ خاصی زدی
این همی‌گفتی چو می‌رفتی به‌راه
کن قرین خاصگانم ای اله
یا رب آنها را که بشناسد دلم
بنده و بسته‌میان و مجملم
و آنک نشناسم تو ای یزدان جان
بر من محجوبشان کن مهربان
حضرتش گفتی که ای صدر مهین
این چه عشقست و چه استسقاست این
مهر من داری چه می‌جویی دگر
چون خدا با تُست چون جویی بشر
او بگفتی یا رب ای دانای راز
تو گشودی در دلم راه نیاز
درمیان بحر اگر بنشسته‌ام
طمع در آب سبو هم بسته‌ام
همچو داودم نود نعجه مراست
طمع در نعجهٔ حریفم هم بخاست
حرص اندر عشق تو فخرست و جاه
حرص اندر غیر تو ننگ و تباه
شهوت و حرص نران بیشی بود
و آن حیزان ننگ و بدکیشی بود
حرص مردان از ره پیشی بود
در مخنث حرص سوی پس رود
آن یکی حرص از کمال مردی است
و آن دگر حرص افتضاح و سردی است
آه سِرّی هست اینجا بس نهان
که سوی خضری شود موسی روان
همچو مستسقی کز آبش سیر نیست
بر هر آنچ یافتی بالله مه‌ایست
بی نهایت حضرتست این بارگاه
صدر را بگذار صدر تُست راه
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر دربارهٔ شخصیت دقوقی است که در جستجوی حقیقت و معنویت راهی دشوار را طی کرده است. او با تقوی و دیانت مورد توجه امام زمانش قرار می‌گیرد و در پی رسیدن به یار خاص الهی است. دقوقی از خدا طلب می‌کند که او را به جمع خاصان نزدیک کند، اگرچه دلش در جستجوی محبت و وصل به خدا است. در این میان، او از حرص و طمع نسبت به غیر خدا برحذر می‌ماند و تنها بر کمال عشق حقیقی تمرکز می‌کند. در نهایت، او به عمق وجود خود می‌نگرد و درمی‌یابد که در انتظار وصال الهی است و این راه طلب، مقام والایی دارد.
هوش مصنوعی: علی را در مثالی شیر می‌نامند، اما هیچ‌گاه هیچ حیوانی نمی‌تواند مانند او باشد، حتی اگر به او نزدیک شود یا شبیه او باشد.
هوش مصنوعی: ای جوان، از تفاوت مثال و مثل و معنای آنها فراتر برو و به داستان دقوقی بپرداز.
هوش مصنوعی: دقوقی، که در فتوایی که امام صادر کرده بود، مورد توجه مردم بود، به گونه‌ای زندگی می‌کرد که گویی تقوای او از فرشتگان هم بالاتر است.
هوش مصنوعی: او در سیر و سلوکش چنان به خداوند نزدیک شد و با صفای دل، ستارهٔ مهتاب را به حیرت واداشت که حتی دین (آیین) نیز به او حسادت می‌کرد.
هوش مصنوعی: با این تقوا و عبادت‌های مستمر و قیام در نماز، همواره از خواص و ویژه‌مندان حق بودی.
هوش مصنوعی: در سفر بزرگ، مقصود او این بود که لحظه‌ای بر یکی از بندگان خاص خود رحمت و لطف نازل کند.
هوش مصنوعی: تو ای خدا، در مسیر سفر، همواره می‌گویی که همراه من، بندگان خاص خود را قرار بده.
هوش مصنوعی: ای خدا، آنها که دل من به عشق آنها آشناست، را من بنده و وابسته می‌دانم و در بیان این عشق، دلم گنگ و ناواضح است.
هوش مصنوعی: اگر من تو را نشناسم، ای خدا، مرا از آنانی که با تو ارتباط دارند، محجوب و دور نگه‌دار تا محبتشان بر من نشود.
هوش مصنوعی: حضرت محمد (ص) به شما ای بزرگ‌ترین مقام اشاره کرده و می‌پرسد که این چه عشقی است و چه نیازی به آب روحی وجود دارد.
هوش مصنوعی: اگر مرا دوست داری، چرا دنبال چیز دیگری هستی؟ در حالی که خداوند همواره با توست مانند جوی آبی که در کنار تو جاری است.
هوش مصنوعی: دقوقی در این بیت از خداوند درخواست می‌کند و می‌گوید ای پروردگارا، تو به من آگاهی و درک رازها داده‌ای و راهی برای طلب و نیاز من در دلم گشوده‌ای.
هوش مصنوعی: اگرچه در وسط دریا نشسته‌ام و در حال غرق شدن هستم، اما باز هم به آب در دست خود (سبوی آب) چشم دوخته‌ام و به آن امیدوارم.
هوش مصنوعی: من چون داوود، نود گوسفند دارم و آرزو می‌کنم که گوسفند حریفم را هم به دست آورم.
هوش مصنوعی: حرص در عشق تو باعث افتخار و مقام است، اما حرص در غیر تو، ننگ و فساد به همراه دارد.
هوش مصنوعی: حرص و شهوت در عشق تو (خدا یا محبوب) افتخار و شرافت است، اما در عشق به غیر تو ننگ و بدنامی به شمار می‌رود.
هوش مصنوعی: حرص مردان باعث پیشرفت و ترقی آنها میشود، در حالی که در افرادی که ویژگی‌های زنانه دارند (مخنث) این حرص به عقب‌نشینی و تنزل منجر میشود.
هوش مصنوعی: حرص برخی از مردان نشانهٔ کمال و تلاش برای برتری است، در حالی که حرص دیگری سبب شرمندگی و سرد شدن احساسات میشود.
هوش مصنوعی: در این بیت، مولانا به موضوعی اشاره می‌کند که راز و سرّی پنهان در اینجا وجود دارد و اگر کسی آن را درک کند، مانند موسی که به سمت سبزینگی و زندگی می‌رود، به سوی روشنایی و کمال حرکت می‌کند.
هوش مصنوعی: انسانی که تشنه‌ی حقیقت و آگاهی است، مانند شخصی است که به آب دسترسی ندارد و با وجود تلاش و جستجو، از آنچه یافته، راضی نیست. این آب یعنی علم و معرفت، وعده‌گاهی معنوی است که بی‌نهایت زیبا و دلکش است.
هوش مصنوعی: این بارگاه به عنوان نشانه‌ای از مقام و عظمت الهی بی‌نهایت است. بنابراین، برای رسیدن به این مقام بزرگ، باید جایگاه خود را رها کنید و به او نزدیک شوید.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
می‌خواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین
تا به حال ۸ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.