صبح شد ساقی بشو ز آیینهٔ رو زنگ خواب
جام زرین را به دور انداز همچون آفتاب
تشنهٔ فیضی منه جام می از کف تا به هم
الفت شیر و شکر دارند صبح و ماهتاب
زاهد و سجاده تقوی الی یوم النشور
دست ما و دامن ساقی الی یومالحساب
چهره منما یا مکن منع من از دیدن که هست
تشنهکامی را نمودن آب و کردن منع آب
سقف گردون پست و عالم کم فضا من تنگدل
تا به کی باشم خدایا در پس این نه حجاب
جذبه شوقی که از نه جوشن گردون دمی
بگذرم پرّانتر از تیر دعای مستجاب
یا به فراش قضا فرما که بالاتر زند
دامن این لاجوردی خیمه زرین طناب
یا به معمار قدر برگو که گرداند وسیع
کوچه این عالم کم وسعت پرپیچ و تاب
یا بفرما عشق بالادست محمل بسته را
کین قدر آتش نیفروزد به دلهای کباب
خورده خون دلفکاران آن دو لعل نیمرنگ
برده خواب بیقراران آن دو چشم نیمخواب
ریخت تا از کلک مشتاق این غزل مطرب نواخت
با نوای ارغنون در بزم آهنگ رباب
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر از نشستن و نوشیدن میگوید و خواهان عشق و شوقی عمیق است. او از صبح و زیبایی آن صحبت کرده و دعوت به سرمستی میکند. تشنگی روحی و کمال را طلب میکند و از زهد و تقوا به دور است. شاعر نگران محدودیتهای دنیای مادی است و آرزو دارد که از این حجابها رهایی یابد. او به جذبههای عشق و خواهش عمیق اشاره میکند و میخواهد که قدرت و قضا و قدری بر افراشته شود تا نور عشق و معنا را بیشتر درک کند. در نهایت با نوای موسیقی، احساسات و اندیشههای عاشقانهاش را به تصویر میکشد.
هوش مصنوعی: صبح شده، ای ساقی! از آیینهٔ چهرهات بیرون بیا و خواب را فراموش کن. جام طلایی را دور بینداز، مانند آفتاب که به راحتی بر افراز.
هوش مصنوعی: نسبت به دریافت فیض و بهرهمندی، تشنه باش و از نوشیدن می خودداری کن، چرا که شیر و شکر در کنار هم از تلاقی صبح و ماهتاب لذت میبرند.
هوش مصنوعی: زاهد و عابد تا روز قیامت به عبادت و زحمت خود ادامه میدهند، در حالی که ما به دست آوردن رضایت و فیض ساقی تا روز حسابرسی مشغولیم.
هوش مصنوعی: ای کاش چهرهات را به من نشان دهی یا اینکه مانع دیدن من نشوی؛ زیرا تشنهکامان را نمیتوان با نشان دادن آب سیراب کرد و نمیتوان آنها را از آب منع کرد.
هوش مصنوعی: سقف آسمان پایین و دنیای ما بسیار محدود است. من که دلگیر و ناراحت هستم، تا کی باید اینطور زندگی کنم؟ خدایا، پشت این پردههای پنهان چه چیزی وجود دارد؟
هوش مصنوعی: نه احساس جذبهای که از شوق در دل دارم، وقتی که لحظهای از زندگی گذر میکنم، آنقدر قوی و پرشور است که حتی بیشتر از تیر دعاهایی است که مستجاب میشوند.
هوش مصنوعی: این بیت میگوید که شاید سرنوشت یا تقدیر تو را به جایی ببرد که از زیبایی و جلال آن محیط با دامن خیمهای لاجوردی و طلایی بالا بروی. به نوعی، اشاره به جلال و جلوهای دارد که در انتظار فرد است.
هوش مصنوعی: به معمار بزرگ بگو که این عالم کموسعت را با پیچ و تابهایش به شکلی وسیعتر و بهتر بسازد.
هوش مصنوعی: ای عشق، به ما بگو که این بار نشسته بر مرکب را به کجا میبردی، چون این آتش در دلهای سوزان ما را نمیسوزاند.
هوش مصنوعی: دلفکاران از یاد و خاطراتی که در دل دارند، به خاطر آن دو لعل (لبها) که رنگی کمرنگ دارند، به شدت رنج میبرند. چشمان نیمهخواب آنها نیز آرامش را از خواببینها گرفته و باعث بیقراریشان شده است.
هوش مصنوعی: از کوششی که عاشقانه در سرودن این غزل به کار رفته، مطرب با نواختن ساز خود، فضایی شاداب در جمع به وجود آورده و با صدای دلنشینش همه را مجذوب میکند.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
شهریار دادگستر خسرو مالک رقاب
آنکه دریا هست پیش دست احسانش سراب
آسمان جود گشت و جود ماه آسمان
آفتاب ملک گشت و ملک چرخ آفتاب
بنگر اکنون با خداوند جهان شاه زمین
[...]
تا ببردی از دل و از چشم من آرام و خواب
گه ز دل در آتش تیزم گه از چشم اندر آب
عشق تو باچار چیزم یار دارد هشت چیز
مرمرا هر ساعتی زین غم جگر گردد کباب
با رخم زر و زریر و با دلم گرم و زحیر
[...]
مهترا ، هر چند شعرم زان هر شاعر بهست
تا توانستم نکردم من ز شعری اکتساب
قصد آن دارم که دامن در چنم زین روز بد
روز خوب خویش جویم بر ستوری چون عقاب
تا همی خوانم کتاب و تا همی جویم شراب
[...]
سر و بالایی که دارد بر سر گل مشک ناب
آفت دلهاست و اندر دیدهام چون آفتاب
روی رنگینش چو ماه تافته بالای سرو
زلف مشکینش چو مشک تافته بر ماهتاب
صبر از آن خواهم همی تا عشق او پوشم به صبر
[...]
ای بیان جود تو بر کاغذ روز سپید
نقش کرده خامه قدرت به زر آفتاب
هر کجا کلک تو شد بر صفحه کاغذ روان
تیغ هندی را نماند با نفاذش هیچ تاب
در هوایت هر که چون کاغذ دوروئی پیشه کرد
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.