ای بلخیَک سَقَط چه فرستی به شهر ما
چندین سُقاطهٔ هوس افزای عقل کاه
آئی چو سیر کوبهٔ رازی به بانگ و نیست
جز بر دو گوپیازهٔ بلخیت دستگاه
دیگ هوس مپز که چو خوان مسیح هست
کس گوپیازهٔ تو نیارد به خوان شاه
بَد نثری و رسائل من دیده چند وقت
کژ نظمی و قصائد من خوانده چندگاه
زرنیخ زرد و نیل کبود تو را ببرد
گوگرد سرخ و مشک سیاه من آب و جاه
آری در آن دکان که مسیح است رنگرز
زرنیخ و نیل را نتوان داشت پیش گاه
سحر زبان سامری آسای من بخوان
وحی ضمیر موسوی اعجاز من بخواه
عقدی ببند ازین گهر آفتاب کان
دُرّی بدزد ازین صدف آسمان شناه
موی تو چون لعاب گوزنان شده سپید
دیوانت همچو چشم غزالان شده سیاه
باری ازین سپید و سیاه اعتبار گیر
یا در سیه سپید شب و روز کن نگاه
پس ...س نهای و گرچه چو ...ر کلاهدار
کز دست جهل تو به در ...ن نهم کلاه
خاقانی و حقایق طبع تو و مجاز
اینجا مسیح و طوبی و آنجا خر و گیاه



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر به هجو رشید وطواط میپردازد و با زبانی طعنهآمیز به سبک و محتوای شعرهای او انتقاد میکند. او به سادگی عقل و کمال شاعری وطواط را به تمسخر میگیرد و به ناتوانی او در خلق آثار ماندگار اشاره میکند. از طرفی، شاعر خود را به عنوان یک هنرمند واقعی معرفی کرده و از عمق شعر و معانی خود سخن میگوید. در نهایت، او به تضادهایی بین زیبایی و زشتی، حقیقت و مجاز اشاره میکند و تلاش میکند باور کند که هنر واقعی درک عمیقتری از زندگی است.
هوش مصنوعی: ای بلخی که بیمناسبت به شهر ما آمدهای، چه مقدار اندیشهٔ بیفایده و هوسانگیز برای ما آوردهای که فقط عقل را کم میکند.
هوش مصنوعی: اگر مثل سیر، کوبه رازی با صدای بلندی بیایی، تنها چیزی که از تو باقی میماند دو پیاز بلخی است که تزیین برای نمایش است.
هوش مصنوعی: شما هوس برداشت نکنید، زیرا مانند سفره مسیح نیست که هیچکس از تهیدستی تو به آن سفره نتواند دسترسی پیدا کند.
هوش مصنوعی: بدنویسی و نثرهای من را چندین بار دیدهاند و اشعار من را نیز چندین بار خواندهاند، اما با نظم کج و معیوبی که دارند.
هوش مصنوعی: رنگرز زرنیخ، یعنی کسی که رنگ زرد میسازد، و نیل، یعنی رنگ آبی، میتواند تو را به خود جذب کند؛ اما من با وجود گوگرد سرخ و مشک سیاه، که به معنای مواد رنگی قوی هستند، جایگاه و مقامم را دارم.
هوش مصنوعی: در دکانی که مسیح (نماد معجزه و رنگآمیزی) حضور دارد، نمیتوان رنگ زرنیخ زرد و نیل کبود را بهدست آورد؛ یعنی در آنجا از ویژگیهای خاصی برخوردار است که نمیتوان به سادگی به آن رنگها دست یافت.
هوش مصنوعی: من میخواهم زبان سحرآمیز سامری را برای تو بخوانم و از تو میخواهم که اعجاز دلم را، مانند معجزه موسای پیامبر، طلب کنی.
هوش مصنوعی: به زعم شاعر، زیبایی و ارزشمندی موی محبوبش به قدری است که میتوان عقدی را از آن زیبایی و نورانی بودن مانند آفتاب بست. این زیبایی میتواند دُرّ گرانبهایی را از صدف آسمانی بدزدد.
هوش مصنوعی: موی تو به رنگ سفید خاصی درآمده که مانند لعاب گوزنهاست، و چشمان دیوانت به سیاهی چشمان غزالها تبدیل شدهاند.
هوش مصنوعی: از این موی سپید و دندانهای سیاه خود اعتبار بگیر، یا اینکه در شب و روز به سیاهی و سفیدی بنگر.
هوش مصنوعی: تو بهخاطر جهلت، نه چیزی هستی و نه بر سر میگذاری، همچون کلاهدار که اگر از دست جهل تو جدا کنم، هیچ ارزشی نداری.
هوش مصنوعی: خاقانی میگوید که طبع و روحیهٔ تو به حقایق و واقعیتها نزدیک است، اما وقتی در اینجا به مجاز و غیرواقعی میرسیم، مسیح و درخت طوبی نمایان میشوند و در جایی دیگر، فقط به چیزهای بیارزش مانند خر و گیاه تقلیل مییابد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
من موی خویش را نه از آن میکنم سیاه
تا باز نوجوان شوم و نو کنم گناه
چون جامهها به وقت مصیبت سیه کنند
من موی از مصیبت پیری کنم سیاه
ای نیکخوی مردم ای نیک خوی شاه
تو نیکخواه شاه و ترا بخت نیکخواه
اندر میان رزم نمانی مگر بشیر
اندر میان بزم نمانی مگر بماه
هم آلت نبیدی و هم آلت سلاح
[...]
ای روی تو به خوبی افزون ز مهر و ماه
بهرام روز باده بهرام رنگ خواه
اندوه این جهان مخور ای ماه شاد باش
کامروز شادمانست از تخت و تاج شاه
افروخته ست طبعش و افراخته محل
[...]
ای یک غلام تو به گه حرب صد سپاه
اندر جوار جاه تو اسلام را پناه
مقبلترین عالمی و طالع تو را
هشت آسمان معسکر و هفت اختران سپاه
موج سخاوت تو رسیده به شرق و غرب
[...]
چون در هوای دل تن من گشت پادشاه
آمد به پیش سینه من از سفه سپاه
لشکرگه سفاهت من عرضه داد دیو
من ایستاده همبر عارض بعرضه گاه
دیو سیه گلیم بران بود تا کند
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.