چیست خور در خم این دایره خرگاهی
عکسی از شعشعه طلعت شاهنشاهی
آن که خورشید ازل دوخته از رشته نور
بر قد دولت او خلعت ظل اللهی
بر در بار جلالش به تواضع باشند
سروران طوق کش ربقه دولتخواهی
ماه و ماهی شده زو صاحب دینار و درم
فیض و احسان وی از ماه بود تا ماهی
حاجتش نیست در اسرار ممالک به وزیر
می دهد منهی غیبش ز همه آگاهی
محمل آن کس که نه بر راه سلامت راند
می کشد باز زمام وی ازان بیراهی
چون جهد از کف شیران مصاف آور او
خصم ملکش که ز بس حیله کند روباهی
مدت دولت فراندهیش ایمن باد
همچو دور فلک از منقصت کوتاهی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این قصیده در ستایش پادشاهی است که جامی او را سایهٔ خدا میداند و درخشش خورشید را تنها بازتابی از چهرهٔ او میشمارد. شاعر فرمانبرداری بزرگان، بخشش همهگیر او از ماه تا ماهی، آگاهیاش از غیب بینیاز از وزیر، بازگرداندن گمراهان به راه راست و ناتوانی دشمنان حیلهگر در برابر سپاهیانش را برمیشمارد. سخن با دعا برای پایداری و بیکاستی دولت او به پایان میرسد.
هوش مصنوعی: خورشید در میان این گنبد آسمان که چون خیمهای گرد است چیست؟ تنها پرتو و بازتابی از درخشش چهرهٔ پادشاه است.
هوش مصنوعی: پادشاه کسی است که خورشید ازلی، یعنی نور الهی، با رشتهٔ نور جامهٔ «سایهٔ خدا بودن» را به اندازهٔ قامت دولت او دوخته است؛ یعنی فرمانروایی او از جانب خداست.
هوش مصنوعی: بزرگان و سروران بر درگاه باشکوه او با فروتنی حاضرند و طوق و ریسمان هواداری و فرمانبرداری از دولت او را بر گردن دارند.
هوش مصنوعی: از بخشش او حتی ماه و ماهی دینار و درم یافتهاند؛ یعنی هالهٔ زرین ماه و پولکهای سیمین ماهی از اوست. فیض و احسانش از ماهِ آسمان تا ماهیِ زیر زمین، یعنی همهٔ جهان را فرا گرفته است.
هوش مصنوعی: او برای دانستن رازهای کشور نیازی به وزیر ندارد، زیرا خبررسانی از عالم غیب او را از همهچیز آگاه میکند.
هوش مصنوعی: هر کس کجاوهٔ خود را به راهی جز راه سلامت و درستی براند، پادشاه مهار او را میگیرد و از آن گمراهی بازش میگرداند.
هوش مصنوعی: دشمن کشور او، هر قدر هم که مانند روباه حیله کند، چگونه میتواند از چنگ دلاوران شیرصفت و جنگاور او بگریزد؟
هوش مصنوعی: دعا میکند که دوران فرمانروایی او مانند گردش آسمان از کاستی و کوتاهی ایمن باشد و پایدار بماند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ای عاقلهٔ چرخ به نام تو مباهی
نام تو بهین وصف سپیدی و سیاهی
ای چهرهٔ ملک از قلم کاهربایت
لعلی که چو یاقوت نترسد ز تباهی
تا جاه عریض تو بود عارض این ملک
[...]
میکند بوی تو با باد صبا همراهی
خلق را میدهد از بوی بهشت آگاهی
اثر کفر نماندی به جهان از رویت
گر نکردی سر زلفت مدد گمراهی
خجلم زان که به رخسار تو گویم ماهی
[...]
ای صبا با دمِ من کن نفسی همراهی
به سوی شاه بر از من سخنی گر خواهی
قدوه و عمدهٔ شاهان جهان غازان را
از پریشانیِ این ملک بده آگاهی
گو در این مصر که فرعون در او صد بیش است
[...]
شرفی باشد اگر چون تو مبارک ماهی
به سوی منزل ما میل کند ناگاهی
ترسم از آه من آئینهٔ تو تیره شود
تیرها خوردم و از سهم نکردم آهی
گر ز غم روی به دیوار عدم آوردم
[...]
سَحرم هاتف میخانه به دولتخواهی
گفت بازآی که دیرینه این درگاهی
همچو جم جرعهٔ ما کش که ز سِرّ دو جهان
پرتو جام جهانبین دهدت آگاهی
بر در میکده رندان قلندر باشند
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.