گنجور

 
فروغی بسطامی
 

کی رفته‌ای زدل که تمنا کنم تو را

کی بوده‌ای نهفته که پیدا کنم تو را

غیبت نکرده‌ای که شوم طالب حضور

پنهان نگشته‌ای که هویدا کنم تو را

با صد هزار جلوه برون آمدی که من

با صد هزار دیده تماشا کنم تو را

چشمم به صد مجاهده آیینه‌ساز شد

تا من به یک مشاهده شیدا کنم تو را

بالای خود در آینهٔ چشم من ببین

تا با خبر زعالم بالا کنم تو را

مستانه کاش در حرم و دیر بگذری

تا قبله‌گاه مؤمن و ترسا کنم تو را

خواهم شبی نقاب ز رویت بر افکنم

خورشید کعبه، ماه کلیسا کنم تو را

گر افتد آن دو زلف چلیپا به چنگ من

چندین هزار سلسله در پا کنم تو را

طوبی و سدره گر به قیامت به من دهند

یک‌جا فدای قامت رعنا کنم تو را

زیبا شود به کارگه عشق کار من

هر گه نظر به صورت زیبا کنم تو را

رسوای عالمی شدم از شور عاشقی

ترسم خدا نخواسته رسوا کنم تو را

با خیل غمزه گر به وثاقم گذر کنی

میر سپاه شاه صف‌آرا کنم تو را

جم دستگاه ناصردین شاه تاجور

کز خدمتش سکندر و دارا کنم تو را

شعرت ز نام شاه، فروغی شرف گرفت

زیبد که تاج تارک شعرا کنم تو را

mouse با دو بار کلیک روی واژه‌ها یا انتخاب متن و کلیک روی آنها می‌توانید آنها را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

format_list_numbered_rtl حذف شماره‌ها | وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف) | search شعرهای مشابه (وزن و قافیه) | منبع اولیه: ویکی‌درج | linkرونوشت نشانی | content_copyرونوشت متن | share

این شعر را چه کسی در کدام آهنگ خوانده است؟

برگ سبز » شمارهٔ ۹ » (بیات ترک) (۰۷:۴۶ - ۲۱:۴۰) خواننده آواز: ذبیحی، سیّدجواد سراینده شعر آواز: فروغی بسطامی (غزل) مطلع شعر آواز: کی رفته ای ز دل که تمنا کنم تو را

گلهای تازه » شمارهٔ ۳۲ » (شور) (۱۲:۵۷ - ۱۳:۵۹) نوازندگان: همایون خرم (‎ویولن) ; نجاحی، مجید (‎سنتور) خواننده آواز: گلپایگانی، سیّدعلی‌اكبر سراینده شعر آواز: فروغی بسطامی (غزل) مطلع شعر آواز: کی رفته ای ز دل که تمنا کنم تو را

آرش قاسمی » بار دگر » تمنا

فؤاد معماریان » شور عاشقی » شور عاشقی اسپاتیفای

علی رستمیان » دل من » ابوعطا

music_note معرفی آهنگهای دیگری که در متن آنها از این شعر استفاده شده است ...

photo_camera پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی، support راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور

حاشیه‌ها

تا به حال ۲۱ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 شما حاشیه بگذارید ...

Dr. Ghafoor Khodayari در ‫۱۳ سال و ۲ ماه قبل، پنج شنبه ۱۴ شهریور ۱۳۸۷، ساعت ۲۱:۳۵ نوشته:

Please correct the second part of the line 6 and the first part of the 3rd line from the end.
---
پاسخ: با تشکر، تصحیحات لازم در بیتهای اشاره شده انجام شد.

 

روح اااه سخنور در ‫۱۱ سال و ۶ ماه قبل، دو شنبه ۶ اردیبهشت ۱۳۸۹، ساعت ۲۱:۵۲ نوشته:

ایت غزال باقرا صاحبان فن شاعری از شاهکارهای ادبیات ماست حتی من شنیدم که ادوارد براون هم یادی از این غزل کرده است
من این غزل را مخمس کرده ام که یک بند آنرا مینگارم
زین عشق پیش خلق چرا من سرافکنم
باید به فخر می بدل ساغر افکنم
تا کعبه را پرستش دیرین در افکنم
خواهم شبی نقاب ز رویت بر افکنم
خورشید کعبه ماه کلیسا کنم تو را
این مخمس همراه با مخمس برخی غزل ها معروق شعرا در (( شبنم ))چا÷ شده است

 

فردین در ‫۹ سال و ۱ ماه قبل، دو شنبه ۲۰ شهریور ۱۳۹۱، ساعت ۱۰:۲۵ نوشته:

نه خورشید به کعبه رفت ونه ماه به کلیسا
زه وقتی که دیدن به آن قامت رعنا ترا

 

سجاد در ‫۶ سال و ۷ ماه قبل، چهار شنبه ۶ اسفند ۱۳۹۳، ساعت ۰۲:۲۹ نوشته:

کاش این دو بیت آخرش اصلا سروده نمیشد !

 

امیر در ‫۶ سال و ۶ ماه قبل، دو شنبه ۱۰ فروردین ۱۳۹۴، ساعت ۱۰:۳۸ نوشته:

ابیات آخر از حال و هوای عاشقانه ی شعر کاسته اند

 

ادهم در ‫۶ سال و ۶ ماه قبل، شنبه ۱۵ فروردین ۱۳۹۴، ساعت ۲۰:۰۶ نوشته:

در بیت 5 مصرع اول قید شده است که:
((بالای خود در آینهٔ چشم من ببین))
این مصرع به لحاظ وزن مشکل دارد
به عقیده من می بایست نوشته شود:
((بالای خود در آینهٔ چشمان من ببین))

 

حمید عبابافها در ‫۶ سال و ۱ ماه قبل، شنبه ۳۱ مرداد ۱۳۹۴، ساعت ۱۸:۵۱ نوشته:

ای زیباتر از هر نگاه آشنا ای بهترین صدا که گوید مرا بیا
با صد هزار جلوه برون آمدی که من با صد هزار دیده تماشا کنم ترا

با اشعار فوق حال کردم " یک بیت اول را من نوشتم (با عرض پوزش)

 

بهرام مشهور در ‫۶ سال قبل، یک شنبه ۵ مهر ۱۳۹۴، ساعت ۱۴:۴۵ نوشته:

مصرع نخست بیت ششم : مستانه کاش بر حرم و دیر بگذری

 

مساوات در ‫۵ سال و ۳ ماه قبل، سه شنبه ۲۲ تیر ۱۳۹۵، ساعت ۱۷:۵۶ نوشته:

آواز استاد گلپا در شور با ویولن همایون خرم در گل های تازه 23.

 

آرمین در ‫۵ سال قبل، سه شنبه ۲۰ مهر ۱۳۹۵، ساعت ۰۰:۵۰ نوشته:

ای آنکه عشق رابه مرتبتی جلوگرکنی//دریاب مراکه زاروتمناکنم ترا

 

آرمین در ‫۵ سال قبل، سه شنبه ۲۰ مهر ۱۳۹۵، ساعت ۰۰:۵۲ نوشته:

ای آنکه عشق رابهمرتبتی جلوگرکنی//دریاب مراکه زاروتمناکنم ترا

 

نورا در ‫۴ سال قبل، دو شنبه ۱۷ مهر ۱۳۹۶، ساعت ۱۵:۰۵ نوشته:

با سلام بر دوستان گرامی
در مورد ابات آخر این غزل زیبا، فکر میکنم هر شاعر بلکه هر انسانی شرایط خاص زمان خودش رو داره و انسان در طول زمانه که به رشد و تعالی می رسه، پس بهتر و شایسته تر اینه که روند و سیر تکاملی هر شخصیت دیده بشه و به یک نقطه از زمان و حال و احوال فرد توجه و قضاوت نکنیم.
احتدیث بسیاری از معصومین هست از جمله حضرت علی و امام باقر ع که ما را سفارش کرده اند تا به سخن گوش دهیم و نه به گوینده.
با آرزوی توفیق برای همه عزیزان

 

مهرزاد مکی زاده در ‫۳ سال و ۱۰ ماه قبل، یک شنبه ۵ آذر ۱۳۹۶، ساعت ۲۱:۵۳ نوشته:

بیت هفتم...خیلی زیباست....و خیلی هنرمندانه سروده شده...هرچند کسی کمتر به آن پرداخته...
خواهم شبی نقاب ز رویت برافکنم
خورشید کعبه ماه کلیسا کنم تو را
در قرآن آمده که قطعا دین در نزد خداوند اسلام است...
و از بقیه به عنوان شریعت یاد شده....شریعت عیسی..شریعت موسی.
با تاویلی می توان گفت سرچشمه اصلی اسلامه و بقیه دین ها منعکس کننده احکام اون هستند.....کامل ترین اسلامه..
خورشید هم منبع وسرچشمه اصلیه و ماه منعکس کننده نور اونه....خورشیده که کامله....
بنا بر این هست فروغی میگه خورشید کعبه ....ماه کلیسا....

در اصل هم نماد اسلام خورشید هست...همانگونه که در معماری اسلامی اصطلاحی به نام (شمسه) داریم. به معنی طرحی از خورشید.... و در مساجد ما هم همیشه از خورشید طرح می کشیدند.
اما بعضی ها شاید خرده بگیرند که پس چرا امروزه نماد اسلام هلال ماهه...مثل پرچم بعضی از کشور های مسلمان؟
باید بگم که این رو اولین بار سلاطین عثمانی باب کردند... و اعراب هم بدون تفکر تاثیر پذیرفتند.

این رو اولین بار معلم ادبیات ما سعید الله رجایی گفت.

 

دادیار در ‫۳ سال و ۸ ماه قبل، سه شنبه ۱۰ بهمن ۱۳۹۶، ساعت ۲۱:۵۰ نوشته:

چهار بیت آخر قابلیت تاویل عرفانی ندارند و ارزش ادبی کمتری دارند. (به خاطر اینکه بر خلاف بیت های قبلی چندلایه ای نیستند)

 

علی شاهین در ‫۳ سال و ۶ ماه قبل، جمعه ۱۸ اسفند ۱۳۹۶، ساعت ۱۷:۱۱ نوشته:

شادروان استاد ذبیحی تمام دستگاه بیات ترک رو با این غزل خوندن . واقعا انسان رو از زمین جدا میکنه .

 

علی در ‫۲ سال قبل، سه شنبه ۲ مهر ۱۳۹۸، ساعت ۰۶:۱۴ نوشته:

ابیات ابتدایی تشابه زیادی با این فراز از دعای عرفه دارد:
ایکون لغیرک من الظهور ما لیس لک حتی یکون هو المظهر لک متی غبت حتی تحتاج الی دلیل یدلّ علیک عمیت عین لا تراک
آیا برای غیر تو ظهوری هست که برای تو نباشد تا آن غیر بخواهد مظهر تو باشد؟ چه وقت غایب بوده‌ای تا به دلیلی احتیاج باشد که بر تو دلالت کند؟

 

راضی در ‫۱ سال و ۱۰ ماه قبل، پنج شنبه ۳۰ آبان ۱۳۹۸، ساعت ۱۹:۳۵ نوشته:

من یاد این افتادم که
ارنی کسی بگوید که تو را ندیده باشد تو که با منی همیشه چه تری چه لن ترانی
هرچی از بیت های اول فاصله میگیریم شعر ضعیف تر میشه

 

محمدحسن مرسلی در ‫۱ سال و ۹ ماه قبل، پنج شنبه ۵ دی ۱۳۹۸، ساعت ۰۲:۰۸ نوشته:

در بیت چهارم به نظر می آید اینگونه صحیح تر باشد
چشمت به یک مجاهده آیینه‌ساز شد
تا من به صد مشاهده شیدا کنم تو را
چرا که در ابیات پیشین ضمیر مصرع نخست دوم شخص بوده‌ است و در مصرع دوم با آمدن «تا» به مقصود شاعر پرداخته می شود.
همچنین درست تر این است که معشوق به یک مجاهده و غمزه ای کارساز و آیینه ساز شود و عاشق نه با یک بلکه با صد مشاهده معشوق را خرسند و شیدا سازد. چرا که کدام معشوق است که با یک مشاهده شیدا شود. شیدایی یک نظر از آن عاشق است.

 

حفیظ احمدی در ‫۱ سال و ۵ ماه قبل، چهار شنبه ۲۰ فروردین ۱۳۹۹، ساعت ۱۴:۱۷ نوشته:

با سلام و خسته نباشید!
این شعر زیبای فروغی را خوانندگان افغان شادروان احمد ظاهر، خانم پرستو و حیدر سلیم خوانده اند.
با احترام
حفیظ احمدی از افغانستان

 

آرش در ‫۱۰ ماه قبل، سه شنبه ۲۵ آذر ۱۳۹۹، ساعت ۰۸:۱۰ نوشته:

پیوند به وبگاه بیرونی
این اجرای سیدجواد ذبیحی در آوازها موجود نیست و نتوانستم اضافه کنم. (با اجرای دیگر ایشان که موجود است فرق دارد)

 

باربد در ‫۹ ماه قبل، پنج شنبه ۱۱ دی ۱۳۹۹، ساعت ۱۳:۱۸ نوشته:

درود جناب ادهم، البته گمان می کنم ایراد در خوانش شما باشد؛ همزه ی آینه "ی" تلفظ شده و مصرع اینطور خوانده می شود:
"بالای خود در آینه ی چشم من ببین که از لحاظ وزنی هیچ ایرادی ندارد

 

برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور ثبت نام کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.