دوشم از سوز فنا با قدّ خم یاد آمد
شمع در گریه شد و چنگ به فریاد آمد
با همه سنگدلی رحم کنی گر دانی
کز غم هجر توام دوش چه بیداد آمد
رسم تاراج خرابی چو بدید ابر بهار
گریهاش ناله کنان بر گل و شمشاد آمد
از خزان ریخت جوانان چمن سرو مگر
کز چنان تفرقه از راستی آزاد آمد
اجل از هجر تو میخواست که قتل آموزد
از پی کسب هنر جانب ارشاد آمد
دوش رفتم به خرابات و به جامی شد دفع
آنچه از دور زمان بر دل ناشاد آمد
فانیا قطع بیابان خودی دشوار است
مگر آن کس که به توفیق خداداد آمد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل به پیروی از حافظ سروده شده است. شاعر از سوز فنا و ستم هجر یار مینالد و هجر را چنان کشنده میداند که مرگ باید آدمکشی را از آن بیاموزد. در میانهٔ غزل، تصویر خزان و ابر بهار و سرو آزاد ناپایداری جهان را نشان میدهد. سپس شاعر چارهٔ غم را در جام خرابات مییابد و در پایان میگوید گذشتن از خودی جز با توفیق خداوند ممکن نیست.
هوش مصنوعی: دیشب با قامت خمیدهام، سوز فنا و نیستی را به یاد آوردم. از حال من شمع به گریه افتاد و چنگ، که مانند من خمیده است، به ناله درآمد.
هوش مصنوعی: ای معشوق، با همهٔ سنگدلیات، اگر بدانی دیشب از غم دوری تو چه ستمی بر من رفت، بر من رحم میکنی.
هوش مصنوعی: ابر بهار وقتی دید که در جهان رسم بر غارت و ویرانی است، گریهکنان و نالان بر گل و شمشاد بارید. گویی باران بهار گریهٔ ابر بر سرنوشت گلهاست.
هوش مصنوعی: خزان جوانان باغ، یعنی برگها و گلها را، فروریخت. شاید سرو به سبب راستی و درستقامتیاش از این پراکندگی رهایی یافت و «آزاد» ماند. این بیت بر لقب «سرو آزاد» بازی دارد.
هوش مصنوعی: مرگ میخواست آدمکشی را از هجر تو بیاموزد، پس برای کسب این هنر نزد آن استاد آمد. یعنی کشندگی هجر تو از مرگ هم بیشتر است.
هوش مصنوعی: دیشب به میخانه رفتم و با یک جام شراب، همهٔ اندوهی که گردش روزگار بر دل غمگینم نشانده بود از میان رفت.
هوش مصنوعی: ای فانی (شاعر خود را خطاب میکند)، گذشتن از بیابان خودی و خودپرستی دشوار است. تنها کسی از آن میگذرد که توفیق الهی یارش باشد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
در نمازم خَمِ ابرویِ تو با یاد آمد
حالتی رفت که محراب به فریاد آمد
از من اکنون طمعِ صبر و دل و هوش مدار
کان تحمل که تو دیدی همه بر باد آمد
باده صافی شد و مرغانِ چمن مست شدند
[...]
عشرت خسرو و شیرین سحرم یاد آید
کوه غم بر دلم از محنت فرهاد آمد
بانگ زنجیر نهادند لقب بی خبران
آهن از ناله مجنون چو به فریاد آمد
گر نه شمشاد گل اندام من از باغ گذشت
[...]
تا مرا در نظر آن حسن خداداد آمد
هر سر موی مرا نام خدا یاد آمد
چون دل از دامن صحرای جنون بردارم؟
که سرابم به نظر موج پریزاد آمد
در دل سخت تو بیرحم ندارد تأثیر
[...]
عشق سرکش، به فغان، زین دل ناشاد آمد
این سپندی ست کزو شعله به فریاد آمد
تهمت آلودهٔ عیشیم، که گلشن زادیم
پر و بالی نگشودیم که صیاد آمد
طفل خامیم و ستمکاری ایام ،به ما
[...]
ستم آخر شد و بیداد به بنیاد آمد
نوبت رحمت و فضل و کرم و داد آمد
خجل آن بنده که از بند تو آزادی جست
خرم آن صید که از قید تو آزاد آمد
در وفای تو زهی شکر که سر رفت بخاک
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.