دوش کان شمع نیکوان برخاست
ناله از پیر و از جوان برخاست
گل سرخ رخش چو عکس انداخت
جوش آتش ز ارغوان برخاست
آفتابی که خواجهتاش مه است
به غلامیش مدح خوان برخاست
از غم جام خسروی لبش
شور از جان خسروان برخاست
روی بگشاد تا ز هر مویم
صد نگهبان و دیدهبان برخاست
یارب از تاب زلف هندوی او
چه قیامت ز هندوان برخاست
مشک از چین زلف میافشاند
آه از ناف آهوان برخاست
چشم جادوش آتشی در زد
دود از مغز جادوان برخاست
فتنهای کان نشسته بود تمام
باز از آن ماه مهربان برخاست
پیش من آمد و زبان بگشاد
گفت یوسف ز کاروان برخاست
دل به من ده که گر به حق گویی
در غم من ز جان توان برخاست
دل چو رویش بدید دزدیده
بگریخت از من و دوان برخاست
آتش روی او بدید و بسوخت
به تجلی چو آن شبان برخاست
او چو سلطان به زیر پرده نشست
دل تنها چو پاسبان برخاست
چون همه عمر خویش یک مژه زد
همه مغزش ز استخوان برخاست
نتوان کرد شرح کز چه صفت
دل عطار ناتوان برخاست


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل دربارهی زیبایی و جذبهی یک زن نیکو صحبت میکند که تجلیاش ناله و شوری در پیر و جوان بهوجود میآورد. چهرهی او از نگارگری بهسان آفتاب میدرخشد و بهدنبال آن عشق و غم در دل عاشقان شعلهور میشود. زیبایی او به حدی است که دلها را به چالش میکشد، و هر نگاه به او، آرزوها و اشتیاقهای فراوانی را ایجاد میکند. شاعر از درد و غم عشق سخن میگوید و به محوری میرسد که دلش به خاطر دیدن این زیبایی میگریزد و به غم عشق تفسیر میشود. در نهایت، او از ناتوانی دل خود در بیان این احساسات عمیق یاد میکند.
هوش مصنوعی: دیشب وقتی که آن شمع نیکو (شمع نیکوان) روشن شد، ناله و گریه از همه، چه پیر و چه جوان، بلند شد.
هوش مصنوعی: وقتی گل سرخ چهرهٔ زیبای او را به تصویر کشید، آتش عشق و desire از وجود ارغوانیرنگش بلند شد و در دلها شعلهور گشت.
هوش مصنوعی: آفتابی که خواجهتاش، یعنی خدمتکاری از طرف یک بزرگ، مانند مه زیباست و به خاطر ستایشی که در مدح او شده، از جا برخاست.
هوش مصنوعی: از دلتنگی و اندوه، لبش مثل جامی که در آن شراب است، شور و حرارت پیدا کرد و این حال، از جان کسانی که مانند خسرو هستند، سرچشمه میگیرد.
هوش مصنوعی: وقتی او (معشوق) چهرهاش را گشود، از هر موی او صد نفر نگهبان و مراقب به وجود آمدند، یعنی زیبایی و جاذبهاش به حدی است که بهطور غیرقابلباوری توجه و مراقبت زیادی را جلب میکند.
هوش مصنوعی: خداوندا، از شدت جذابیت و زیبایی زلفهای معشوقهی هندیام چه شور و غوغایی بر پا شده است.
هوش مصنوعی: عطر مشک از چینهای زلف محبوب جاری میشود و آهی چون آهی که از ناف آهوان به فضا بلند میشود، به فضا میرسد.
هوش مصنوعی: چشم جادویی او چنان آتش به جان زد که دود از سر جادوگران برخواست.
هوش مصنوعی: فتنهای که مدتی طولانی آرام و ساکت بود، از زیبایی و محبت آن ماه (یوسف) دوباره به پاخاست.
هوش مصنوعی: او (که مشخص نیست کیست) پیش من آمد و زبانش را باز کرد و گفت: یوسف از کاروان حرکت کرد.
هوش مصنوعی: دل را به من بده، زیرا اگر به راستی سخن بگویی، جانم برای رنج و اندوه من به پا خواهد خاست.
هوش مصنوعی: دل من، هنگامی که روی آن یار را دید، مانند دزد از من فرار کرد و با شتاب رفت.
هوش مصنوعی: من تنها آتش زیبایی او را دیدم و به شدت دچار شدم، همچنان که آن شبان به هنگام صبح میخواهد از خواب بیدار شود.
هوش مصنوعی: او مانند یک سلطان زیر پرده نشسته است و دل تنها مانند پاسبانی از جا برخاسته و آمادهٔ مراقبت و نگهبانی است.
هوش مصنوعی: عطار در این بیت به این نکته اشاره میکند که تمام عمرش را صرف یک عشق یا آرزو کرده است و حالا که تنها یک بار پلک زده یا فرصتی پیش آمده، تمام وجودش مثل این است که از استخوانش جدا شده یا به عبارتی دچار تحول عمیق و ناگهانی شده است.
هوش مصنوعی: عطار به دلیل وصف دلش و مشکلاتش در بیان آن، ناتوان و درمانده است و نمیتواند توضیح دهد که چرا دلش چنین حالتی پیدا کرده است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
راحت از راه دل چنان برخاست
که دل اکنون ز بند جان برخاست
نفسی در میان میانجی بود
آن میانجی هم از میان برخاست
سایهای مانده بود هم گم شد
[...]
پرده ظلمت از جهان برخاست
وان خیالات از میان برخاست
چون ز مرغ سحر فغان برخاست
ناله از طاق آسمان برخاست
صبح چون دردمید از پس کوه
آتشی از همه جهان برخاست
عنبر شب چو سوخت زآتش صبح
[...]
ناگه از میکده فغان برخاست
ناله از جان عاشقان برخاست
شر و شوری فتاد در عالم
های و هویی از این و آن برخاست
جامی از میکده روان کردند
[...]
چون ز مرغ سحر فغان برخاست
نعره از جان عاشقان برخاست
نرگس نیمه مست خواب آلود
به تماشای بوستان برخاست
چون میان تو ام بشد زکنار
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.