اکنون که ماه روزه به نقصان در اوفتاد
آه از حجاب حجرهٔ دل بر در اوفتاد
هجران ماه روزه پیام وصال داد
اینک نهیب او به جهان اندر اوفتاد
گوید به چند روز دگر طبع نفس را
دیدی که رسم توبه ز عالم بر اوفتاد
آن شد که از تقرب مصحف به اختیار
از دست پایمرد طرب ساغر اوفتاد
آن مرغ را که بال و پر از شوق توبه بود
هم بال ریخت از خلل و هم پر اوفتاد
عشق و سرور و لهو مرا در نهاد رست
سودای جام و باده مرا در سر اوفتاد
آنکس که از دو کون به یکباره دل بشست
او را دو چشم بر دو رخ دلبر اوفتاد
فرماندهٔ زمین و زمان مجد دین که مجد
با طینت مطهر او در خور اوفتاد
آن ملجا ملوک و سلاطین که شخص را
از کارها عبادت او خوشتر اوفتاد
بر وسعت ممالک جاهش گواه شد
صیتی که در زمانه ز خشک و تر اوفتاد
چون کین او ز مرکز علوی سفر نمود
از بیم لرزه بر فلک و اختر اوفتاد
در باختر سیاست او چون کمان کشید
تیرش سپر سپر شد ودر خاور اوفتاد
ای صاحبی که صورت جان عدوی ملک
از قهر تو در آینهٔ خنجر اوفتاد
دریا دلی و غرقهٔ دریای نیستی
از اعتماد جود تو بر معبر اوفتاد
جایی که عرضه کرد جهان بر و داد ملک
افسار در مقابلهٔ افسر اوفتاد
روزی که عنف و خشم شد از یاد چرخ را
آتش ز کارزار تو در چنبر اوفتاد
مرگ از برای دادن دارو طبیب شد
بیمار هیبت تو چو بر بستر اوفتاد
در موضعی که جود تو پرواز کرد زود
در پیش ز ایران تو زر بر زر اوفتاد
در درج گوشها به نظاره عقود را
از لفظ تو نظر همه بر گوهر اوفتاد
دریای انتقام تو آنجا که موج زد
از کشتی حیات و بقا لنگر اوفتاد
قصد جبین ماه و رخ آفتاب کرد
حرفی که از مدیح تو بر دفتر اوفتاد
از یک صریر کلک تو در نوبت نبرد
از صد هزار سر به فزع مغفر اوفتاد
اقبال تو به چشم رضا روی ملک دید
خورشید بر سرادق نیلوفر اوفتاد
پیغام تو به فکر درافکند اضطراب
از مرتضی نه زلزله در خیبر اوفتاد
از نسل آدم آنکه یقین بود مهر او
بر خدمت تو در شکم مادر اوفتاد
از شاخ خدمت تو که طوبی است بیخ او
هر میوهای به خاصیت دیگر اوفتاد
الحق محال نیست که بنده چو دیگران
از عشق خدمت تو بدین کشور اوفتاد
او را که شکرها ز شکرریز شعرهاست
زهری به دست واقعه در شکر اوفتاد
از حضرتی حشر به درش حاضر آمدند
نادیده مرگ در فزع محشر اوفتاد
تیمارش از تعرض هر بیخبر فزود
دستارش از عقیلهٔ مه معجر اوفتاد
بشنو که در عذاب چگونه رسید صبر
بنگر که در خلاب چگونه خر اوفتاد
با منکران عقل در این خطه کار او
داند همی خدای که بس منکر اوفتاد
کافور در غذاش به افطار هر شبی
از جور این دو سنگدل کافر اوفتاد
از بس که بار داوری این و آن کشید
او را سخن به حضرت این داور اوفتاد
تا آگه است عقل که از خامهٔ قضا
نقش وجود قابل نفع و ضر اوفتاد
بادا همیشه طالب آزرم تو سپهر
گرچه ازو عدوی تو در آذر اوفتاد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر در مدح ابوالحسن مجدالدین علی عمرانی، با تأکید بر فضائل و نیکیهای او سروده شده است. شاعر به وصف ویژگیهای خاص این شخصیت میپردازد و میگوید که در دوران او، نظم و عدالت به وضوح مشهود بوده و تاثیرات مثبت او بر جامعه قابل توجه است. همچنین اشاراتی به عشق و محبت او نسبت به خدمت و علم صورت میگیرد و وجودش را مایه افتخار و سربلندی میداند. در نهایت، شاعر از تلاشهای او در راستای تقرب به خدا و تواضع در برابر قدرتهای زمینی سخن میگوید و تأثیر او بر زندگی انسانها را با تمثیلاتی بیان میکند.
هوش مصنوعی: اکنون که ماه رمضان (ماه روزه) در حال تمام شدن است، آه و افسوس از حجاب و پردهای که بر دل من است، کنار رفته و به میان آمده است.
هوش مصنوعی: جدایی ماه رمضان، نشانهای از نزدیک شدن به وصال الهی است و اکنون صدای او در عالم طنینانداز شده است.
هوش مصنوعی: میگوید چند روز دیگر طبع و نفس خود را خواهی دید که چگونه توبه و بازگشت به سوی خدا از دنیای او رخت بربسته است.
هوش مصنوعی: این بیت بیان میکند که از نزدیکی به کتاب مقدس (مصحف) به انتخاب خود، ساغر نوشیدنی از دست شخصی که در طرب و شادمانی پا به میدان گذاشته (شاعر یا کسی دیگر) افتاد. در واقع، اینجا تأکید بر تأثیر حالت معنوی و روحانی بر احساسات و لذتهای دنیوی دارد.
هوش مصنوعی: پرندهای که به خاطر عشق و شوقش به توبه بال و پر خود را از دست داده بود، به خاطر خدشهای که به او وارد شد، نه تنها بالهایش را رها کرد بلکه پرهایش نیز افتاد.
هوش مصنوعی: عشق و شادی و لذت در وجود من ریشه دوانده، و به خاطر آن، آرزوی نوشیدن جام و شراب در فکر من شکل گرفته است.
هوش مصنوعی: کسی که از تمام دنیای مادی دل بکند و تمام توجهاش را معطوف محبوبش کند، با دو چشمی که بر روی دو صورت دلربا میافتد، به او نظر میکند.
هوش مصنوعی: مجدالدین، که فرمانروای جهانیان است، به خاطر شخصیت پاک و نیکخوی خود، مورد توجه و احترام قرار گرفته است.
هوش مصنوعی: محل پناه و refuge پادشاهان و فرمانروایان، جایی که عشق و عبادت شخص برایش از هر کار دیگری خوشایندتر شده است.
هوش مصنوعی: عظمت و بزرگی ملک او در وسعت سرزمینهایش نمایان است، طوری که شهرت او در میان مردم به خوبی در زمانهای مختلف، چه در شرایط خوب و چه در سختیها، رواج یافته است.
هوش مصنوعی: وقتی که کینه او (ابوالحسن مجدالدین علی عمرانی) از پیوند با خاندان علی (علوی) دور شد، به خاطر ترس و تهدید، لرزه بر آسمان و ستارهها افتاد.
هوش مصنوعی: زمانی که او در غرب به سیاست و تدبیر پرداخت، مانند کمان کشیدهای شد که تیرش به هدف خود (سپر دشمن) اصابت کرد و در شرق به ثمر نشست.
هوش مصنوعی: ای کسی که تصویر جان دشمنان ملک به خاطر خشم تو در آینهٔ خنجر افتاده است.
هوش مصنوعی: دریا به عنوان نمادی از دل بزرگ تو، در اثر اعتماد به بخشش و سخاوت تو، در مسیر گذر از نیستی غرق شده است.
هوش مصنوعی: جایی که دنیا خود را نشان داد و حکومت را به او سپرد، در برابر آن مقام و قدرتش تسلیم شد.
هوش مصنوعی: روزی که جنگ و خشم از یاد رفت، آتش نبرد تو چنان قدرتی پیدا کرد که گردونهٔ تقدیر (چرخ) در کنترل آن افتاد.
هوش مصنوعی: مرگ به خاطر اینکه پزشک دارو دهد، بیمار شد؛ چرا که وقتی هیبت و شوکت تو بر آن بیمار (یعنی مجدالدین علی عمرانی) ظاهر شد، او به حالتی افتاد.
هوش مصنوعی: در جایی که سخاوت و generosity تو به اوج رسید، به سرعت در برابر ایران، ثروت و مال و دارایی بر روی هم انباشته شد.
هوش مصنوعی: در عین حال که زبان تو زیبایی و جذابیت دارد، همه کسانی که به صحبتهات گوش میدهند، به جای زیبای جملات تو توجه میکنند.
هوش مصنوعی: انتقام تو به قدری قوی و ویرانگر است که در اوج درگیری، کشتی زندگی و وجود انسان را غرق میکند و آن را به لنگر میآورد.
هوش مصنوعی: هدف از ستایش تو به مانند زیبایی چهرهات و روشنایی صورتت، قدرتی است که کلامی در وصف تو در دفتری به ثبت میرسد.
هوش مصنوعی: از یک نوای قلم تو در میدان رقابت، صد هزار سر دشمن از ترس به زیر کلاه خود پنهان شدند.
هوش مصنوعی: سعادت و خوشبختی تو با نظر راضی خداوند به سرزمین مملکت مشاهده میشود، مانند اینکه خورشید بر بالای گل نیلوفر تابیده است.
هوش مصنوعی: پیغام تو باعث نگرانی و اضطراب در فکر مردم شده است، مانند آنکه زلزلهای عظیم در خیبر (شهر تاریخی در عربستان) اتفاق بیفتد. در اینجا به مرتضی (علی بن ابیطالب) اشاره شده که به عنوان شخصیتی مهم و تأثیرگذار شناخته میشود.
هوش مصنوعی: از نسل آدم، تنها کسی که یقین داشت به محبت تو در دوران بارداری مادرش خبر داده شده بود.
هوش مصنوعی: از درخت خدمت تو که مانند درخت طوبی (درختی در بهشت) ریشهاش است، هر نوع میوهای به ویژگی خاص خود در آن به بار آمده است.
هوش مصنوعی: البته ممکن است دور از حقیقت باشد که بندهای مانند دیگران به خاطر عشق به خدمت تو به این مقام و منزلت برسد.
هوش مصنوعی: شخصیتی که همهٔ شکرها از شعرهای شیرین اوست، به وسیلهٔ یک واقعهٔ ناگوار، به زهر و تلخی دچار شده است.
هوش مصنوعی: از آن مقام بلند، فرشتگان به درگاه او آمدند، در حالی که مرگ به صورت ناگهانی و وحشتناک در روز رستاخیز حضور پیدا کرد.
هوش مصنوعی: در این بیت، میگوید که تیمار و مراقبتِ او (ابوالحسن مجدالدین علی عمرانی) از تعرض و آزار بیخبران بیشتر شده است و لباسش از روی زیبایی و وقار مثالزدنیاش به خاطر زنی با شخصیت والا و نجیب، بر زمین افتاده است.
هوش مصنوعی: بشنو که چگونه صبر در عذاب قرار گرفت و ببین که چطور در دام فریب و تزویر گرفتار شد.
هوش مصنوعی: خدای متعال به خوبی میداند که در این سرزمین، افراد نادان و بیعقل چه کارهایی میکنند و به رسم نافرمانی و کفر میافتند.
هوش مصنوعی: در هر شب هنگام افطار، کافور (مادهای خوشبو) در غذایش میریزد، که این به خاطر مصیبتهایی است که از دست این دو سنگدل کافر به او رسیده است.
هوش مصنوعی: از بس که او (ابوالحسن مجدالدین علی عمرانی) بار مسئولیت قضاوت و داوری را به دوش کشیده، سخنش به محضر داور بزرگ، یعنی خداوند، رسید.
هوش مصنوعی: عقل میفهمد که سرنوشت و تقدیر (قضا) با قلم الهی (خامهٔ قضا) نقشی از وجود انسانها برمیزند که شامل نفع و ضرر آنها میشود.
هوش مصنوعی: خواستهام این باشد که همیشه در جستوجوی نیکی و شرم تو باشم، هرچند که آسمان (سپهر) دشمن تو را در آتش (آذر) بیندازد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
دل در طراز حلقه زلفت در اوفتاد
جان گر چه نقش بست ز دل برتر اوفتاد
در دام طره تو که پر دانه دل است
سیمرغ حسن تو چه عجایب در اوفتاد
دل خو گرفته بر رخ و رخساره تو دید
[...]
رسم امارت از همه عالم بر او فتاد
تاج سعادت از سر گردون در او فتاد
هر بار افسری ز سر افتاد ملک را
دردا و حسرتا که ازین پی سر او فتاد
سر میکشید بر فلک از قدر و اعتبار
[...]
هفتاد تن ز عشق چو از پا در اوفتاد
پس قرعه اش به نام علی اکبر اوفتاد
دیدار را که نرخ به جان بسته بود عشق
دیگر از آن گذشت و ز جان برتر اوفتاد
بالا گرفت قیمت دیدار حسُن یار
[...]
عکس تو تا بر آینۀ ساغر اوفتاد
عشاق را هوای می اندر سر اوفتاد
دل عاشق دهان تو گردید و تنگ شد
تن مایل میان تو شد لاغر اوفتاد
هندوی خال از پی دزدیدن نمک
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.