ای جاودان به صورت اعیان برآمده
گاهی نموده ظاهر و گه مظهر آمده
از روی ذات طاهر و مظهر یکی ست لیک
در حکم عقل این دگر آن دیگر آمده
بی صورت است عشق ولی عشق صورتش
غالب شده به کسوت صورت درآمده
معروف عارفان ست به هر صورتی که هست
در چشم منکران چه غم از منکر آمده
در موطن ظهور و بطون نیست غیر او
هر چند کز ظهور و بطون برتر آمده
گاهش کشیده جاذبه عاشقی عنان
با داغ عاشقان بلاپرور آمده
گاهش گرفته جلوه معشوقی آستین
بر شکل دلبران پری پیکر آمده
یکجا نشسته بر سر صدر جلال و جاه
وز جمله سروران جهان بر سر آمده
یکجا فکنده خرقه فقر و فنا به دوش
محتاج وار حلقه زنان بر در آمده
هر جا پی نظاره ستاده ست منتظر
منظور هم خود است که بر منظر آمده
بنموده روی بهر تماشای عاشقان
وانگه گشاده چشم و تماشاگر آمده
همراه وحی گشته و روح القدس شده
پیغام خود رسانده و پیغمبر آمده
بحری ست متفق که ز اوصالف مختلف
باران و قطره و صدف و گوهر آمده
بیرون ز عشق و عاشق و معشوق هیچ نیست
این هر دو اسم مشتق و آن مصدر آمده
مشتق چو نیک درنگری عین مصدر است
کاندر صفات ظاهر خود مضمر آمده
نشکفته است جز گل وحدت به باغ عشق
هر چند گاهی اصفر و گه احمر آمده
جامی ندید رنگی ازان گل عجب مدار
کز غم کبود جامه چو نیلوفر آمده



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل عرفانی بر اندیشهٔ وحدت وجود استوار است: حقیقت یگانه در همهٔ صورتها، ظاهر و مظهر، عاشق و معشوق، شاه و گدا، بیننده و دیدنی و حتی وحی و پیامبر جلوه کرده است. شاعر با تمثیل دریا و قطره و صدف، و با اصطلاح دستوری مصدر و مشتق، نشان میدهد که عاشق و معشوق جز عشق نیستند. در پایان جامی میگوید خود از غم کبودپوش شده و از رنگ آن گل وحدت بهرهای ندیده است.
هوش مصنوعی: ای حقیقتی که از ازل تا ابد در صورت اعیان و موجودات جلوه کردهای؛ گاه خود آشکار شدهای و گاه جایگاه آشکار شدن (مظهر) بودهای.
هوش مصنوعی: از جهت ذات، آنچه آشکار میشود (ظاهر) و جایگاه آشکارشدنش (مظهر) یکی است؛ اما در داوری عقل، این یکی و آن دیگری جدا به نظر میآیند.
هوش مصنوعی: عشق در ذات خود صورت و شکلی ندارد، ولی صورتدادن عشق بر آن چیره شده و در جامهٔ صورتها ظاهر شده است.
هوش مصنوعی: او در هر صورتی که باشد عارفان او را میشناسند؛ اگر در چشم منکران پنهان بماند، از انکار منکر چه باک.
هوش مصنوعی: در جایگاه آشکاری و پنهانی جز او چیزی نیست، هرچند خود او از آشکاری و پنهانی برتر است.
هوش مصنوعی: گاهی کشش عاشقی عنان او را گرفته و با داغ عاشقان، بلاپرور و دردمند ظاهر شده است.
هوش مصنوعی: گاهی جلوهٔ معشوقی دامنش را گرفته و به شکل دلبران پریرو آشکار شده است.
هوش مصنوعی: در جایی بر بالای مسند شکوه و مقام نشسته و از همهٔ بزرگان جهان برتر شده است.
هوش مصنوعی: در جای دیگر خرقهٔ فقر و فنا بر دوش انداخته و مانند نیازمندان بر در کوبان به گدایی آمده است.
هوش مصنوعی: هر جا کسی برای تماشا ایستاده و منتظر است، آن که دیده میشود نیز خود اوست که بر منظره آشکار شده است.
هوش مصنوعی: روی خود را نشان داده تا عاشقان تماشا کنند، و آنگاه خود چشم گشوده و تماشاگر شده است.
هوش مصنوعی: همراه وحی شده و خود جبرئیل گشته، پیام خویش را رسانده و خود پیامبر شده است.
هوش مصنوعی: او دریایی یگانه است که از اوصاف گوناگونش، باران و قطره و صدف و مروارید پدید آمده است.
هوش مصنوعی: بیرون از عشق و عاشق و معشوق چیزی نیست؛ عاشق و معشوق اسمهای مشتقاند و عشق مصدر آنهاست.
هوش مصنوعی: اگر نیک بنگری، مشتق همان مصدر است، که در صفات آشکار خود پنهان شده است؛ پس عاشق و معشوق همان عشقاند.
هوش مصنوعی: در باغ عشق جز گل یگانگی نشکفته است، هرچند گاهی زرد و گاهی سرخ دیده شده است.
هوش مصنوعی: اگر جامی از آن گل رنگی ندید شگفت مدان، زیرا از غم، مانند نیلوفر کبودجامه و سوگوار شده است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
لله درک ای ز جهان بر سر آمده
ذات تو از مکان خرد برتر آمده
شخص مطهر تو نهالی است در کجا؟
در بوستان ملک و معالی بر آمده
سلطان یک سواره که خورشید نام اوست
[...]
ای همچو ماه پیشرو لشکر آمده
وی از تو آفتاب امیدم بر آمده
گریان و مستمند و پریشان برون شده
خندان و شادمانه به آیین در آمده
خورشید بر تو ز اول بسیار سرزده
[...]
چون سنبلت که دید سیاهی سرآمده
وانگه کمینه خادم او عنبر آمده
چشمت بساحری شده در شهر روشناس
زلفت بدلبری ز جهان بر سر آمده
ساقی حدیث لعل لبت رانده بر زبان
[...]
هر نیر کز تو بر دل غم پرور آمده
دل ز انتظار خون شده تا دیگر آمده
از دست و ساعد تو مرا نیغ آبدار
از آب زندگی به گلو خوشتر آمده
خضر خطت ندیده مثال لبت در آب
[...]
ای دل کدام قوم بملکی در آمده
کان قوم را همیشه نتیجه سر آمده
گه مرده گاه زنده شده هر یکی ازان
هر دم چو اهل سحر برنگی بر آمده
فردی ازان میان کم و فردی زیاد نه
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.