نظر چگونه توان در همه جهان کردن؟
چو نیست آن که به رویش نظر توان کردن
به هر چه بی رخ تو پیش از این نظر کردم
به جان تو که پشیمان شدم، از آن کردن
به فتوی خط تو کآیتی ست در خوبی
حلال نیست تماشای بوستان کردن
چو کعبتین شگرف است چشم تو که چنان
مقام را نتوانند از استخوان کردن
گران کنی دل، اگر گویمت که سنگدلی
اگر نه سنگدلی، چیست دل گران کردن؟
غمت که دانه دلها خورد، عجب مرغی ست
که جز به سینه نمی یارد آشیان کردن
عنان صبر شد از دست، در چه آویزم؟
که هیچ نتوان دست در عنان کردن
غلام تو شوم، ار التفات کم نکنی
خدای صبر دهادت بدین زیان کردن!
پر آب دیده شدم، کشتیی همی باید
بدین طریق مرا عمر بر کران کردن



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل عاشقانه از ناتوانی عاشق در دیدن چیزی جز روی معشوق آغاز میشود و زیبایی او را برتر از باغ و بوستان میداند. سپس با تشبیه چشم معشوق به تاس و بازی لفظی با سنگدلی، از بیمهری او گله میکند. در پایان از غم عشق که در سینه لانه کرده و از دست رفتن صبر میگوید و اشک فراوان خود را دریایی میشمارد که برای گذراندن عمر در آن کشتی لازم است.
هوش مصنوعی: چگونه میتوان به چیزی در همهٔ جهان نگاه کرد، وقتی آن کسی که دیدن رویش ارزش دارد حاضر نیست؟ بی معشوق، دیدن هیچ چیز لذتی ندارد.
هوش مصنوعی: پیش از این به هر چیزی که بی روی تو نگاه کردم، به جان تو سوگند که از آن نگاه کردن پشیمان شدم.
هوش مصنوعی: خط عارض تو در زیبایی مانند آیه و نشانهای است و به حکم و فتوای آن، تماشای باغ و بوستان روا نیست. در برابر زیبایی تو هر زیبایی دیگری ارزش دیدن ندارد.
هوش مصنوعی: چشم تو مانند جفتی تاس شگفتانگیز است، چنانکه از استخوان، که جنس تاس است، نمیتوان چنین خانه و نقش زیبایی ساخت. سیاهی چشم بر سفیدی آن به نقش تاس تشبیه شده است.
هوش مصنوعی: اگر به تو بگویم سنگدلی، دلت سنگین و آزرده میشود؛ اما اگر سنگدل نیستی، این دلگرانشدن چیست؟ شاعر میان «سنگدل» و «دل گران کردن» بازی لفظی کرده است.
هوش مصنوعی: غم عشق تو پرندهٔ عجیبی است که دانهٔ دلها را میخورد و جز در سینه جرئت لانه کردن ندارد.
هوش مصنوعی: افسار صبر از دستم رفته است؛ به چه چیزی چنگ بزنم؟ دیگر هیچ راهی برای گرفتن دوبارهٔ آن افسار نیست.
هوش مصنوعی: اگر از توجه و عنایتت به من نکاهی، بندهٔ تو میشوم؛ خدا به تو صبر بدهد که با پذیرفتن بندهای چون من زیان میکنی. شاعر با فروتنی خود را بندهٔ بیارزشی میداند.
هوش مصنوعی: از بس گریستم چشمانم پر از اشک شد و گویی دریایی پدید آمده است؛ برای آنکه عمرم را در این حال به پایان برسانم به کشتی نیاز دارم.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ضرورت است جدایی ز دل ستان کردن
به خویشتن که تواند وداع جان کردن
مرا قبول نمی باشد ارکسی گوید
که خو زهم دم دیرینه وا توان کردن
چه خوش ترست علی رغم جان دشمن را
[...]
نظاره تو به هر دیده کی توان کردن
نظر بروی تو باید بچشم جان کردن
بخشم و ناز نگاهی بما کنی گاهی
گر این نگه نکنی هم چه میتوان کردن
اگر بخاک افتد ذره گر بعرش رود
[...]
توان به هجر تو آسان وداع جان کردن
ولی وداع تو آسان نمیتوان کردن
بسینه ناوک غم تا بکی روان کردن
چه ذوق رو دهد از آینه نشان کردن
دلا بگلشن حسن معاش می باید
بقدر پایه پرواز آشیان کردن
قفس فراخ اگر گشت گلستان نشود
[...]
ز دور تا بتوان سیر گلستان کردن
به شاخ گل ز ادب نیست آشیان کردن
چو بوی گل ز در بسته می رسد به مشام
چه لازم است تملق به باغبان کردن؟
دل تو نرم به افسون ما کجا گردد؟
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.