خواهی دلا، فردوس جان، رخسار جانان را ببین
ور بایدت سرو روان، آن میر خوبان را ببین
ای دل، که هستی بی قرار، از بهر روی آن سوار
ار جانت می آید به کار، آن شکل جولان را ببین
ای بت پرست هند و چین، کز یاد بت بوسی زمین
چندین چه گویی بت چنین، آن یک مسلمان را ببین
گم کرد، جانا، بر درت، هم جان و هم دل چاکرت
در گیسوی غدر آورت، این را بجو، آن را ببیبن
دیشب که می رفتی چو مه، می گفت با من دل به ره
«گر جان ندیدی هیچ گه، اینجا بیا، جان را ببین »
دارم ز تو داغ کهن، ور نیست باور این سخن
پیدا دل من پاره کن، وان داغ پنهان را ببین
بخرام همچون عاقلان، از بهر جان غافلان
در هم ز آه بیدلان، زلف پریشان را ببین
ای چون پری در دلبری، در حسن خود گشته بری
خواهی سلیمان بنگری، بر تخت سلطان را ببین
می گوی هر دم، خسروا، سلطان مبارک را دعا
ور راست خواهی قبله را، آن قطب دوران را ببین



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این غزل، ردیفِ «را ببین» دل و مخاطبان را پیاپی به تماشای معشوق فرامیخواند؛ معشوقی سوار و خرامان که از بتهای هند و چین زیباتر است و جان و دل عاشق در گیسویش گم شده است. شاعر از داغ کهنهٔ عشق و پریشانی زلف از آه عاشقان سخن میگوید. در پایان، سخن به ستایش سلطان میرسد: پریرویان را به دیدن سلطان، که همچون سلیمان بر تخت نشسته است، فرامیخواند و خود را به دعای سلطان مبارک، قطب روزگار، سفارش میکند.
هوش مصنوعی: ای دل، اگر بهشتِ جان را میخواهی، چهرهٔ معشوق را تماشا کن؛ و اگر سروی روان و خرامان میخواهی، آن سرور زیبارویان را ببین.
هوش مصنوعی: ای دل که برای دیدن روی آن سوار بیقراری، اگر جانت را برای کاری میخواهی، آن هیئت و جولان دادنش بر اسب را ببین؛ یعنی جان را باید فدای همین دیدار کرد.
هوش مصنوعی: ای بتپرستِ هند و چین که به یاد بت خاک را میبوسی، چرا اینهمه از زیبایی بتت سخن میگویی؟ آن یک مسلمان را ببین که از همهٔ بتها زیباتر است.
هوش مصنوعی: ای جان، این بندهٔ تو هم جان و هم دلش را بر درگاه تو گم کرده است؛ در گیسوی پیمانشکن و فریبکارت این یکی را بجوی و آن دیگری را ببین، زیرا هر دو در آن گرفتارند.
هوش مصنوعی: دیشب که مانند ماه میرفتی، دلم در راه به من میگفت: اگر هرگز جان را ندیدهای، بیا و اینجا جان را ببین؛ یعنی معشوق خودِ جان است.
هوش مصنوعی: از تو داغی کهنه بر دل دارم؛ اگر این سخن را باور نداری، دلم را آشکارا بشکاف و آن داغ پنهان را ببین.
هوش مصنوعی: برای جان عاشقانِ از خود بیخبر، با وقار و آرامی بخرام، و ببین که زلف پریشانت از آه دلباختگان چگونه درهم شده است.
هوش مصنوعی: ای که در دلربایی همچون پری هستی و در زیبایی خود از همه برتر و بینیاز شدهای، اگر میخواهی سلیمان را ببینی، سلطان را بر تخت بنگر؛ یعنی همانگونه که پریان فرمانبر سلیمان بودند، تو نیز باید در برابر سلطان سر فرود آوری.
هوش مصنوعی: ای خسرو، هر لحظه سلطان مبارک را دعا کن؛ و اگر قبلهٔ راستین را میخواهی، آن قطب روزگار را ببین. «قطب» اشارهای به لقب سلطان، قطبالدین، نیز دارد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
گلبن نوان اندر چمن عریان چو پیش بت شمن
نه یاسمین و نه سمن نه سوسن و نه نسترن
ای ساربان منزل مکن جز در دیار یار من
تا یک زمان زاری کنم بر رَبع و اَطلال و دِمَن
رَبع از دلم پرخون کنم خاک دمن گلگون کنم
اطلال را جیحون کنم از آب چشم خویشتن
از روی یار خرگهی ایوان همی بینم تهی
[...]
از غرب سوی شرق زن بد خواه را بر فرق زن
بر فرق او چون برق زن مگذار ازو نام و نشان»
کز باده می زاید فرح
در سینه غمگین من
آنجا که بود آن دلستان با دوستان در بوستان
شد گرگ روبه را مکان شد کوف و کرکس را وطن
بر جای رطل و جام می گوران نهادستند پی
بر جای چنگ و نای و نی آواز زاغ است و زغن
سنگ است بر جای گهر زهر است بر جای شکر
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.