ز بهار جان خبر ده هله ای دم بهاری
ز شکوفههات دانم که تو هم ز وی خماری
بشکف که من شکفتم تو بگو که من بگفتم
صفت صفا و یاری ز جمال شهریاری
اثری که هست باقی ز ورای وهم اکنون
برود به آفتابی که فزود از شراری
چو رسید نوبهاران بدرید زهره دی
چو کسی به نزع افتد بزند دم شماری
همه باغ دام گشته همه سبزفام گشته
گل و لاله جام بر کف که هلا بیا چه داری
گل و لالهها چو داماند و نظاره گر چو صیدی
که شکوفهها چو دام و همه میوهها شکاری
به سمن بگفت سوسن به دو چشم راست روشن
که گذاشت خاک خاکی و گذاشت خار خاری
صنما چه رنگ رنگی ز شراب لطف دنگی
بر شاه عذرت این بس که خوشی و خوش عذاری
رخ لاله برفروزان و رمان ز چشم نرگس
که به چشم شوخ منگر به بتان به طبل خواری
چو نسیم شاخهها را به نشاط اندرآرد
بوزد به دشت و صحرا دم نافه تتاری
چو گذشت رنج و نقصان همه باغ گشت رقصان
که ز بعد عسر یسری بگشاد فضل باری
همه شاخههاش رقصان همه گوشههاش خندان
چو دو دست نوعروسان همه دستشان نگاری
همه مریمند گویی به دم فرشته حامل
همه حوریند زاده ز میان خاک تاری
چو بهشت جمله خوبان شب و روز پای کوبان
سر و آستین فشانان ز نشاط بیقراری
به بهار ابر گوید بدی ار نثار کردم
جهت تو کردم آن هم که تو لایق نثاری
به بهار بنگر ای دل که قیامت است مطلق
بد و نیک بردمیده همه ساله هر چه کاری
که بهار گوید ای جان دم خود چو دانهها دان
بنشان تو دانه دم که عوض درخت آری
چو گشاد رازها را به بهار آشکارا
چه کنی بدین نهانی که تو نیک آشکاری



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: مولانا نسیم و بهار را خطاب میکند تا از «بهار جان» خبر دهند و رسیدن بهار و شکست زمستان را با تصویرهای رقص و شادی باغ، گلهای جامبهدست و درختان مریموار وصف میکند. باغ پس از سختی به آسانی رسیده و ابر بارانش را نثار بهار کرده است. در پایان بهار را نمونهٔ قیامت میداند که هرچه کاشته شده آشکار میشود و به دل میگوید سخن و دم خود را دانه بداند و آن را بکارد، زیرا در این آشکاری پنهان ماندن بیمعناست.
هوش مصنوعی: ای نسیم بهاری، از بهارِ جان (عالم معنا) خبر بده؛ از شکوفههایت پیداست که تو نیز از آن بهار مست و خماری.
هوش مصنوعی: تو هم شکوفا شو چنانکه من شکفتم و سخن بگو چنانکه من گفتم، و از صفا و یاری و جمالِ آن شهریار (معشوق حقیقی) وصف کن.
هوش مصنوعی: هر اثری که اکنون از عالمِ فراتر از وهم باقی مانده، به سوی خورشیدی میرود که از یک شراره افزون گشته است؛ یعنی جزء به اصل نورانی خود بازمیگردد.
هوش مصنوعی: چون نوبهار رسید، زهرهٔ زمستان از ترس درید؛ مانند کسی که در حال جان دادن است و نفسهایش به شماره افتاده است.
هوش مصنوعی: سراسر باغ دام و سبز شده است و گل و لاله جام به دست گرفتهاند و میگویند: هان بیا، چه با خود داری؟
هوش مصنوعی: گلها و لالهها مانند داماند و تماشاگر مانند صید؛ شکوفهها داماند و میوهها شکاری که از آن دام به دست میآید.
هوش مصنوعی: سوسن با چشمانی روشن به یاسمن گفت که خاک خاکیبودن خود را رها کرد و خار خاربودنش را واگذاشت؛ یعنی در بهار همهچیز از حال پست خود دگرگون شد.
هوش مصنوعی: ای زیبارو، چه رنگارنگی و از شراب لطف مست و بیخودی؛ در پیشگاه شاه همین عذر تو را بس که خوشی و چهرهای زیبا داری.
هوش مصنوعی: چهرهٔ لاله را برافروز و از چشم نرگس بگریز، زیرا با چشم گستاخ و از روی خواری و رسوایی به زیبارویان نباید نگریست.
هوش مصنوعی: وقتی نسیم شاخهها را به شادی و جنبش درمیآورد، بویی مانند بوی نافهٔ مشک تاتاری در دشت و صحرا میپیچد.
هوش مصنوعی: چون رنج و کاستیِ زمستان گذشت، همهٔ باغ به رقص درآمد؛ زیرا فضل خداوند پس از سختی، آسانی را گشود.
هوش مصنوعی: همهٔ شاخههای باغ در رقصاند و همهٔ گوشههایش خندان، و مانند دستان نوعروسان، همه دستشان نگارین و حنابسته است.
هوش مصنوعی: گویی همهٔ درختان مانند مریماند که از دم فرشته باردار شدهاند، و همه حوریانیاند که از دل خاک تیره زاده شدهاند.
هوش مصنوعی: همهٔ زیبارویان باغ همچون بهشت شب و روز پایکوبی میکنند و از شادی و بیقراری سر و آستین میافشانند.
هوش مصنوعی: ابر به بهار میگوید: اگر باران نثار کردم، آن را برای تو کردم، چون تو شایستهٔ نثاری.
هوش مصنوعی: ای دل، به بهار بنگر که خودِ قیامت است؛ هر نیک و بدی که در طول سال کاشتهای، اکنون روییده و آشکار شده است.
هوش مصنوعی: زیرا بهار میگوید: ای جان، نفسها و سخنان خود را مانند دانه بدان؛ دانهٔ دم را بکار تا در عوض درختی به بار آوری.
هوش مصنوعی: اکنون که بهار رازها را آشکارا گشود، این پنهانکاری تو چه سودی دارد، در حالی که تو بهخوبی آشکار و پیدایی.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
تو نفس نفس بر این دل هوسی دگر گماری
چه خوش است این صبوری چه کنم نمیگذاری
سر این خدای داند که مرا چه میدواند
تو چه دانی ای دل آخر تو بر این چه دست داری
به شکارگاه بنگر که زبون شدند شیران
[...]
دل رهروان فریبی به کلام نیش داری
مگر اینکه لذت او نرسد به نوک خاری
چکنم که فطرت من به مقام در نسازد
دل ناصبور دارم چو صبا به لاله زاری
چو نظر قرار گیرد به نگار خوبروئی
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.