از کمر بیرون نیامد تیشه فرهاد ما
کوه را برداشت از جا، ناله و فریاد ما
ما چو مجنون چشم آهو را سخنگو کردهایم
گنگ ماند هر که گردن پیچد از ارشاد ما
گرچه گوش باغبان را پرده انصاف نیست
داغها دارد چو برگ لاله از فریاد ما
لوح امکان، تنگ میدان است، ورنه مینمود
جوهر خود را زبان خامه فولاد ما
گرچه ویرانیم، اما دلنشین افتادهایم
سیل نتواند گذشتن از خراب آباد ما
پشت ما باشد ز سنگ کودکان بر کوه قاف
نیست صحرایی چو مجنون عشق خوشبنیاد ما
از دل ما برنمیآید نفس بییاد تو
گر تو را هرگز به گِرد دل نگردد یاد ما
دست و پای صید میپیچد بههم از دیدنش
از کمند و دام مستغنی بُوَد صیاد ما
یوسفستانی است از زنجیریان هر حلقهاش
زلف او را کی بود پروای شب خوش باد ما؟
هر رگ سنگی شود انگشت زنهار دگر
سنگ را صائب فشارد دل اگر فریاد ما



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: صائب در این غزل از اثرِ شگفتِ ناله و سوز عاشقانهٔ خود سخن میگوید. این ناله بیتیشه کوه را جابهجا میکند، گوش بیانصاف را داغدار میکند و دل سنگ را به زنهار وامیدارد. شاعر در کنار آن از تنگیِ جهان برای نمایش هنر خود و از استواری عشقش میگوید. چند بیت هم به بیاعتنایی و قدرت صیادانهٔ معشوق میپردازد که بیدام شکار میکند و در اندیشهٔ عاشق نیست.
هوش مصنوعی: تیشهٔ فرهادِ ما هرگز از کمر بیرون کشیده نشد. ما بینیاز از تیشه، تنها با ناله و فریادمان کوه را از جا کندیم. یعنی سوز عاشق از ابزار و تلاش ظاهری کاریتر است.
هوش مصنوعی: ما مانند مجنون که با آهوان همسخن بود، چشم آهو را به سخن آوردهایم. هر کس از راهنمایی ما سر بپیچد، گنگ و بیزبان میماند.
هوش مصنوعی: هرچند گوش باغبان بهرهای از انصاف ندارد و ناله را نمیشنود، از فریاد ما مانند برگ لاله داغها بر خود دارد. یعنی سوز نالهی ما حتی در دل بیانصاف هم اثر گذاشته است.
هوش مصنوعی: صفحهٔ جهانِ ممکنات میدانی تنگ است. اگر چنین نبود، زبانِ قلمِ پولادینِ ما گوهر و هنر خود را نشان میداد.
هوش مصنوعی: هرچند ویران هستیم، جایی دلنشین و خوشایند افتادهایم. چنانکه سیل هم نمیتواند از ویرانهی آباد ما بگذرد و همانجا میماند و آرام میگیرد.
هوش مصنوعی: در برابر سنگ کودکان، پشت ما به کوه قاف گرم و استوار است. عشقِ استوارِ ما مانند عشق مجنون آواره و بیابانگرد نیست.
هوش مصنوعی: ای معشوق، هیچ نفسی بییاد تو از دل ما برنمیآید. چنین است، حتی اگر یاد ما هرگز به دل تو راه نیابد.
هوش مصنوعی: صیاد ما یعنی معشوق چنان است که شکار با دیدنش دست و پایش در هم میپیچد و از کار میافتد. از این رو او به کمند و دام نیازی ندارد.
هوش مصنوعی: هر حلقهٔ زلف معشوق سرزمینی پر از یوسفهای زنجیری و گرفتار است. چنین زلفی کی پروای «شب خوش» گفتن و دعای ما را دارد؟
هوش مصنوعی: صائب، اگر فریاد ما دل سنگ را بفشارد، هر رگِ سنگ انگشتی دیگر میشود که به نشانهٔ امانخواهی و زنهار بالا میرود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
داغ برگ عیش گردد در دل ناشاد ما
جغد می گردد همایون در خراب آباد ما
جنبش گهواره خواب طفل را سازد گران
از تزلزل بیش محکم می شود بنیاد ما
چشم گیرا می کند نخجیر را بی دست و پا
[...]
چون نلرزد بر سر دستش، دل ناشاد ما؟
بهله از خون شکاری میکند صیاد ما!
آن پری گویند شب خندید بر فریاد ما
ای فراموشی تو شاید داده باشی یاد ما
بسکه در پروازگرد جستجوها ریختیم
گشت زیر بال پنهان خانهٔ صیاد ما
جانکنیها در قفای آرزو پر میفشاند
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.