سنایی
»
حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه
»
الباب الثامن ذکرالسطان یستنزل‌الامان
»
بخش ۲۳ - فی حفظ اسرارالملک و کفایته و کتمانه
با سلاطین چو گفت خواهی راز
وقت آنرا بدان چو وقت نماز
کن مراعات شاهِ بدخو را
چون زن زشت شوی نیکو را
شه چو بر داردت فکندش باش
چون ترا خواجه خواند بنده‌ش باش
دستت از داد پایگاه بنه
ور ترا سر دهد کلاه بنه
هر سری کو ز شه کله جوید
پای خود زان میان ره جوید
پادشاه ار ترا برادر خواند
دان که در قعر دوزخت بنشاند
چون بگفت این ملوک‌وار سخن
پس به خود گفت هوش‌دار ای تن
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این بخش از شعر، سنایی به حفظ اسرار و تعامل با سلاطین اشاره دارد. او تاکید می‌کند که لازم است در مقابل شاهان، به دقت رفتار کرد و رازهای آنان را حفظ نمود. اگر شاهی شخص را به مقام و منزلتی دعوت کرد، باید محتاط بود و در رفتار و گفتار خود سنجیده عمل کرد. همچنین، سنایی درباره‌ی عواقب ناپسند برقراری روابط نزدیک با شاهان ستمگر هشدار می‌دهد و به نوعی به مخاطب می‌آموزد که از آسیب‌های احتمالی و فریب‌های دنیای سلطنت آگاه باشد. در نهایت، او به خود یادآور می‌شود که باید در برابر چنین ملوک مراقب و هوشیار بود.
هوش مصنوعی: اگر با پادشاهان سخن می‌گویی و رازها را می‌خواهی، باید بدانی که زمان آن مشخص است، همانند زمان نماز.
هوش مصنوعی: با رعایت حال ظالم مانند زنی زشت، نیکوکار را نیکو ببین.
هوش مصنوعی: وقتی پادشاه تو را بالا می‌برد و مورد توجه قرار می‌دهد، باید humble و فروتن باشی. زمانی که او تو را به عنوان خدمتکارش می‌شناسد، باید به این مقام احترام بگذاری و خدمتگزار خوبی باشی.
هوش مصنوعی: اگر به دنبال حمایت و کمک دیگران هستی، تلاش کن که در کارهایت به خودت تکیه کنی و از دیگران انتظار نداشته باشی. به جای اینکه منتظر بمانی که دیگران به تو کمک کنند، خودت باید برای رسیدن به هدف‌هایت اقدام کنی و تلاش را در اولویت قرار دهی.
هوش مصنوعی: هر کسی که به دنبال مقام و قدرت باشد، باید برای رسیدن به هدفش تلاش کند و راه مناسبی را برگزید.
هوش مصنوعی: اگر پادشاه تو را برادر خطاب کند، بدان که در عمیق‌ترین جهنم جای خواهی گرفت.
هوش مصنوعی: وقتی او این سخن را به شیوۀ ملوکانه بیان کرد، پس به خود گفت: مراقب باش، ای بدن!
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
چون بیامد بوعده بر سامند
آن کنیزک سبک زبام بلند
برسن سوی او فرود آمد
گفتی از جنبشش درود آمد
جان سامند را بلوس گرفت
[...]
چیست آن کاتشش زدوده چو آب
چو گهر روشن و چو لؤلؤ ناب
نیست سیماب و آب و هست درو
صفوت آب و گونه سیماب
نه سطرلاب و خوبی و زشتی
[...]
ثقة الملک خاص و خازن شاه
خواجه طاهر علیک عین الله
به قدوم عزیز لوهاور
مصر کرد و ز مصر بیش به جاه
نور او نور یوسف چاهی است
[...]
ابتدای سخن به نام خداست
آنکه بی‌مثل و شبه و بی‌همتاست
خالق الخلق و باعث الاموات
عالم الغیب سامع الاصوات
ذات بیچونش را بدایت نیست
[...]
الترصیع مع التجنیس
تجنیس تام
تجنیس تاقص
تجنیس الزاید و المزید
تجنیس المرکب
[...]
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیه‌ای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.