سر اکابر دولت صفی دولت و دین
تویی که نیست تو را در جهان عدیل و نظیر
به هر مهم که ضمیر تو خلوتی سازد
درون پرده بگنجد مدبر تقدیر
به هر مقام که قدرت به صدر بنشیند
ز آستانه نیابد گذر سپهر اثیر
به جمع روز و شب ار بر زمانه حکم کنی
روا ندارد بر امتثال آن تاخیر
بزرگوارا دانند همگنان که نبود
به اردبیل مرا داعیی قلیل و کثیر
برون ز خدمت تو مقصدی نداشته ام
چرا نمی گذرد یاد من تو را به ضمیر؟
ز خطه ای به تو افتاده ام که وقت وداع
صدور بر پی من ناله کرده اند و نفیر
به صد هنر ز جهان بر سر آمدم چون ست
که مانده ام چو جهان پیش همت تو حقیر؟
فضیلتی که بر ابنای روزگار مراست
علی العموم شناسند ناقدان بصیر
اگر به نسبت آن مکرمت طمع دارم
زمانه نیز سرافکنده ماند از تشویر
ز روزگار مرا غصه ها بسی ست که نیست
مجال آن که کنم شمه ای از ان تقریر
به پشتی کرمت کردم این عتاب که او
مشیر و محرم من بود اندرین تدبیر
اگرچه رسم بزرگی تو به شناسی لیک
بگویمت سخنی از من آن به خرده مگیر
کسی که بر همه احرار سروری جوید
روا ندارد در حق چون منی تقصیر
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این شعر درباره تمجید و ستایش از یک بزرگمرد و مقامدار است که حافظ احساسات و آمالات شاعر را بازگو میکند. شاعر به این بزرگی اشاره میکند که در جهان عدیل و نظیری ندارد و به قدرت و مقام او در امور مختلف احترام میگذارد. او از دردها و غصههایش میگوید و تأثیر مقام بزرگمرد بر زندگی و احساسات خود را بیان میکند. شاعر همچنین به یادآوری خود و خدمت به این بزرگمرد اشاره دارد و از مقام و فضیلت خود در میان دیگران سخن میگوید. در نهایت، او درخواست میکند که بزرگی او شایستگیهایش را نادیده نگیرد و به او توجه کند چرا که حق او را ادا کردن در حق کسی که در حق او بیتوجهی شده است، نادرست میداند.
هوش مصنوعی: تو ای عزیزترین و بزرگترین در میان حکام و دولتمردان، هیچکس در عالم نمیتواند به برابری و همسانی تو برسد، نه در مقام دولت و نه در دیانت.
هوش مصنوعی: هر چیزی که در درون تو باعث تفکر یا آرامش میشود، میتواند به خوبی در دنیای درونت جا بگیرد و تحت تأثیر قوانین و سرنوشت قرار گیرد.
هوش مصنوعی: هرگاه قدرت در اسان مقام بالایی قرار گیرد، دیگر نمیتواند از مرزهای آسمان و طبیعت عبور کند.
هوش مصنوعی: اگر بر لحظات روز و شب تسلط پیدا کنی، دیگر جای تأخیر در پذیرش آن برای مردم وجود ندارد.
هوش مصنوعی: ای بزرگواران! همه میدانند که در اردبیل، نه کسی من را به دعوت فراخوانده است و نه کم و بیش.
هوش مصنوعی: من هیچ هدفی جز خدمت به تو نداشتهام، پس چرا خاطرهام در ذهنت به فراموشی سپرده نمیشود؟
هوش مصنوعی: من از دیاری که هنگام وداع، برخورداری و حیرت بر سر من فریاد میزنند، به تو افتادهام.
هوش مصنوعی: من با مهارتهای زیادی به این دنیا آمدهام، اما اکنون که در مقابل اراده و همت تو قرار دارم، خود را ناچیز و کوچک میبینم.
هوش مصنوعی: فضیلت و ویژگیای که من در میان نسلهای کنونی دارم، به طور کلی توسط منتقدان آگاه و دانا شناخته میشود.
هوش مصنوعی: اگر من به خاطر آن فضیلت و نیکوکاری امیدی دارم، زمانه نیز به خاطر لطافت درک این موضوع از سر خجالت عقب خواهد ایستاد.
هوش مصنوعی: از روزگار به حدی غم و اندوه دارم که فرصتی نیست تا حتی کمی از آنها را بیان کنم.
هوش مصنوعی: به خاطر بزرگواری تو، این تذکر و نصیحت را کردم، زیرا او در این کار شریک و رازدار من بود.
هوش مصنوعی: اگرچه تو به خوبی میشناسی و بزرگ هستی، اما اجازه بده چیزی از من بگویم که به آن ناراحت نشوی.
هوش مصنوعی: کسی که میخواهد بر تمامی آزادگان تسلط یابد، نباید در مورد من، که از او در جایگاه پایینتری هستم، کمکاری و کوتاهی کند.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
همی بکشتی تا در عدو نماند شجاع
همی بدادی تا در ولی نماند فقیر
بسا کسا که برهست و فرخشه بر خوانش
بسا کسا که جوین نان همی نیابد سیر
مبادرت کن و خامش مباش چندینا
[...]
نگر به لاله و طبع بهار رنگ پذیر
یکی برنگ عقیق و دگر ببوی عبیر
چو جعد زلف بتان شاخهای بید و خوید
یکی همه زره است و دگر همه زنجیر
درخت و دشت مگر خواستند خلعت زا بر
[...]
بتی که راستی از قد او رباید تیر
بتیر غمزه ز گردون فرود آرد تیر
نه سیب سرخ بود با رخان او مر مهر
نه با درنگ بود چون رخان من مه تیر
ز خواب دیده پر آب من ندارد بهر
[...]
بهست قامت و دیدار آن بت کشمیر
یکی ز سرو بلند و یکی ز بدر منیر
بتی که هست رخ و زلف او به رنگ و به بوی
یکی شبیه عقیق و یکی بسان عبیر
دل و برش به چه ماند به سختی و نرمی
[...]
عمید دولت عالی و خاص مجلس میر
امین گنج شه و حمل بخش حمله پذیر
نهاده روی ز حضرت بدین دیار به غزو
به طالعی که قضا روبود به فتح بشیر
گشاده حشمت او دست عدل بر عالم
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.