روشنایی از شب وصل تو اندوزد چراغ
سوختن از آتش هجر تو آموزد چراغ
گر چراغ چهره ها از غازه میگیرد فروغ
غازه از گلگونی رنگ تو افروزد چراغ
نام رویش گر برم، تا شام کاهد آفتاب
ور ز رنگش دم زنم، تا صبحدم سوزد چراغ
خودنمایی حسن را، در پرده کردن خوشتر است
جامه از فانوس از آن بر خویشتن دوزد چراغ!
از شرر آتش، ز شبنم گل، عرق ریزد برش!
جز خجالت زآن گل عارض چه اندوزد چراغ؟!
بهر پاس گنج غم واعظ ز بیم دزد خواب
تا سحر در خانه چشم از نگه سوزد چراغ



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل با ردیف «چراغ» در ستایش زیبایی معشوق است و چراغ، خورشید، غازه، آتش و گل را در برابر چهرهٔ او کمفروغ و شرمسار نشان میدهد. شاعر با حسن تعلیل، نور و سوختن چراغ را از وصل و هجر معشوق و فانوس را پردهٔ حیای زیبایی میداند. در بیت پایانی، واعظ چشم بیدار خود را چراغی میشمارد که تا سحر از گنج غم عشق در برابر دزد خواب پاسداری میکند.
هوش مصنوعی: چراغ روشنایی خود را از شب وصال تو به دست میآورد و سوختن را از آتش دوری تو یاد میگیرد. یعنی هم نور چراغ و هم سوزش آن وامگرفته از عشق توست.
هوش مصنوعی: اگر چهرهٔ زیبارویان درخشش خود را از سرخاب (غازه) میگیرد، خود سرخاب نیز چراغ رنگ خویش را از سرخی و گلگونی رنگ چهرهٔ تو روشن میکند.
هوش مصنوعی: اگر نام روی معشوق را بر زبان آورم، خورشید از شرم تا شب کاسته و کمفروغ میشود؛ و اگر از رنگ چهرهاش سخن بگویم، چراغ از رشک تا صبح میسوزد.
هوش مصنوعی: برای زیبایی، جلوه کردن در پرده و پوشیدگی خوشایندتر است؛ از همین روست که چراغ از فانوس جامهای بر تن خود میدوزد. (حسن تعلیل: علت قرار گرفتن چراغ در فانوس را پردهنشینی زیبایی دانسته است.)
هوش مصنوعی: در برابر معشوق، آتش شرارهها را مانند عرق شرم میریزد و گل شبنم را؛ چراغ نیز در برابر آن گل چهره جز شرمندگی چه بهرهای میتواند ببرد؟ یعنی همهٔ زیباییها در کنار او شرمسارند.
هوش مصنوعی: واعظ برای نگهبانی از گنج غم خود، از ترس دزدِ خواب، تا سحر در خانهٔ چشمش چراغِ نگاه را روشن نگه میدارد؛ یعنی شب تا صبح بیدار میماند تا خواب غمِ عشق را از او نرباید.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.