ای همه انصافجویان بندهٔ بیداد تو
زاد جان رادمردان حسن مادرزاد تو
حسن را بنیاد افگندی چنان محکم که نیست
جز «و یبقی وجه ربک» نقش بیبنیاد تو
بوالفضولانرا سوی تو راه نبود تا بود
کبریا در بادبان رایگان آباد تو
آتش اندر خاکپاشان همه عالم زدند
هر کهرا بر روی آب تست در سر باد تو
تنگچشمان را ز تو گردی نخیزد تا بود
«لن تنالوا البر حتی تنفقوا» بر یاد تو
ای بسا در حقهٔ جان غیورانت که هست
نعرههای سر به مُهر از درد بیفریاد تو
فتنه بودی یاسمینت از برگ گل نشکفته بود
فتنهتر گشتی چو بررست از سمن شمشاد تو
«فالق الاصباح» بر جانهای ما داد تو خواند
هین که وقت «جاعل اللیل» آمد از بیداد تو
اندر این مجلس به ما شادی و غمگینی ز خصم
چشم بد دور از دل غمگین و طبع شاد تو
روی ما تازهست تا تو حاضری از روی تو
جان ما خوش باد چون غایب شوی بر یاد تو
یکزمان خوش باش با ما پیش از آن کز بیم خصم
روز مانا خوش کند گفتار «شب خوش باد» تو
اینهمه سحر حلال آخر کهات آموزد همی؟
گر سنایی نیست اندر ساحری استاد تو؟


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به ستایش خداوند و صفات او میپردازد. او بر این باور است که خداوند احاطهای شگرف بر جهان دارد و همه چیز به لطف و رحمت او پابرجا و زنده است. ویژگیهای الهی مانند حسن و کبریا را یادآور میشود و به نورانیت و آرامش روحی ناشی از وجود او اشاره میکند. شاعر به کسانی که حق را جستوجو میکنند، از گرفتاریهای دنیا و آتشهای آن هشدار میدهد و تأکید میکند که تنها با یاد و یادآوری خداست که میتوان به آرامش دست یافت. در پایان، شاعر از زیباییهای وجود خداوند و قدرت او در زندگی انسانها سخن میگوید و به زیبایی کلام او اشاره دارد.
هوش مصنوعی: ای همه کسانی که انصاف را جستجو میکنید، من بندهٔ کسی هستم که بیداد و ستم تو را تحمل میکنم، و جان رادمردان از زیبایی و نیکی تو به دنیا آمده است.
هوش مصنوعی: حسن را بهگونهای بنیاد نهادی که استحکام و دوام آن چنان است که جز جمله «و باقیست وجه پروردگارت» (آیهای از قرآن در مورد باقی ماندن ذات الهی) چیزی نمیتواند نشان از بیپایه بودن آن داشته باشد.
هوش مصنوعی: بسیار از آدمهای فضول و بیمورد، به سمت تو دسترسی نداشتند، زیرا همیشه عظمت و بزرگی تو در فضای بینهایت نمایان بود و از این رو، همگان به مقام تو پی نبردند.
هوش مصنوعی: آتش در خاکپاشان، یعنی افرادی که در دل خود کینه و حسد دارند، به همه دنیا آسیب میزند. تنها کسی که بر فراز آب، یعنی بر فراز همه مشکلات، ایستاده و از تو حمایت شده، تو هستی؛ این نشاندهندهٔ قدرت و بزرگی توست.
هوش مصنوعی: تنگچشمان (افرادی که حسد میورزند یا بدبین هستند) از تو (خداوند یا حقیقت) بینصیبند، زیرا تا زمانی که بر اساس آیه «هرگز به نیکی دست نخواهید یافت مگر این که از آنچه دوست میدارید انفاق کنید» رفتار نکنند، به تو توجه نخواهند کرد.
هوش مصنوعی: بسیاری از عزیزان غیرتمند هستند که به خاطر درد و رنج بیصدای تو، نالهها و سر و صدای خاموشی را تولید میکنند.
هوش مصنوعی: فتنهای که از یاسمن تو به وجود آمده، ناشی از برگهای است که هنوز گل نشده و زمانی که از میان سمن و شمشاد تو بیرون آمدی، این فتنه بیشتر شد.
هوش مصنوعی: تو ای یاسمن، صبح را بر دلهای ما نوید دادی و گفتی که وقت شب تار و ظلمت فرا رسیده است، که این ظلمت به خاطر بدکرداریهای توست.
هوش مصنوعی: در این مجلس، ما هم شادی داریم و هم غمگینی، اما دشمن و چشمزخم از دل غمگین و طبع شاد تو دور است.
هوش مصنوعی: تا وقتی که تو در جمع ما هستی، چهرهات برای ما تازگی و نشاط میآورد و زندگیمان را شاداب میکند. اما وقتی که غایب شوی، یاد تو برای ما احساس حسرت و دلتنگی به همراه دارد.
هوش مصنوعی: زمانی با ما خوش باش و لذت ببر پیش از آنکه به خاطر ترس از دشمن، روزی که باقی باشد به جای خوشزبانی، تنها گفتن «شب خوش باد» کافی شود.
هوش مصنوعی: این همه جادو و سحر چه فایدهای دارد اگر تو نتوانی از آن چیزی یاد بگیری؟ آیا سنایی که خود شاعر است، در زمینهٔ سحر و جادو استاد تو نیست؟
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ای نگار از حد گذشت این فتنه و بیداد تو
کی توان فریاد کرد از جور بی بنیاد تو
فتنه و بیداد کن جانا که بر تو فتنه ام
همچو بر تو فتنه ام بر فتنه و بیداد تو
تا تو ایدلبر بشادی زی کله دوزی شدی
[...]
ای فلک کز جور و بیدادست و کین بنیاد تو
عیش را بنیاد کندی وای از بیداد تو
زاتش هستی نشد روشن درین تاریک بوم
شمع تابانی که دورانش نکشت از باد تو
تیشهٔ بیداد و ظلمت ریشهٔ مخلوق کند
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.