در دور ما چه جور بشر با بشر نکرد
برپا کدام فتنه و آشوب و شر نکرد
جمعیتی ندید که از هم جدا نساخت
معمورهٔی نیافت که زیر و زبر نکرد
وه کادمی به آدمی از دیو سیرتی
کرد آنچه جانور بدگر جانور نکرد
از جمله کارها که جنایت شمرده اند
کار دگر نماند که این خیره سر نکرد
هرگونه ظلم و جور و تجاوز بنوع خویش
کرد و زحق حیا و ز کیفر حذر نکرد
حتی ز جزء لایتجزی بضد نوع
این غافل از خدا شده صرفنظر نکرد
طرح کدام نقشه که اندر هوا نریخت
ظاهر کدام فتنه که در بحر و بر نکرد
باشد هنر گر آلت قتاله ساختن
شاد آنکه اهتمام به کسب هنر نکرد
چندان شگفت نیست که بیدادگر شود
هر کس یقین به معدلت دادگر نکرد
گفتند انبیاء و نوشتند اولیاء
اما هزار حیف که بر ما اثر نکرد
تأمین ز دین طلب که خداوند بی سبب
تعیین دین برای گروه بشر نکرد
بس مختصر بود بحقیقت جهان صغیر
مرد آنکه التفات بدین مختصر نکرد
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این شعر به بررسی وضع ناهنجار بشر در عصر کنونی میپردازد و به نوعی انتقاد از ظلم و تعدیهایی است که انسانها به یکدیگر روا میدارند. شاعر به این نکته اشاره میکند که بشر به جایی رسیده که از هر نوع فساد و فتنهای دریغ نکرده است و هیچ جمعیتی از ویرانی در امان نمانده است. به طور خاص، او به کارهای زشت و غیرانسانی اشاره میکند که حتی دیوان نیز چنین اقداماتی را انجام نمیدهند. همچنین به بیتوجهی به حقوق دیگران و غفلت از خداوند اشاره میشود و اینکه بسیاری از تعالیم دینی صرفاً به صورت ظاهری در زندگی انسانها وجود ندارد. در نهایت، شاعر بیان میکند که شناخت واقعی از دنیا و شرایط کنونی برای کسانی که به این امور بیتوجهند، از دست رفته است.
هوش مصنوعی: در اطراف ما چه کارهایی به وسیله انسانها علیه یکدیگر انجام شده است، و چه فتنهها، آشوبها و مشکلاتی ایجاد کردهاند.
هوش مصنوعی: هیچ جمعیتی را ندیدم که از یکدیگر جدا نشود و هیچ شهری پیدا نکردم که بر هم خورده باشد.
هوش مصنوعی: ساقی به انسانی از دیو سیرت چنان نیکی و خوبی بخشید که هیچ جانوری به هیچ جانوری دیگر نکرده است.
هوش مصنوعی: در میان کارهای ناپسند، هیچ خدمتی باقی نمانده که این فرد دیوانه انجام نداده باشد.
هوش مصنوعی: هر نوع ظلم و ستمی که شده، به شیوه خود ادامه پیدا کرده و از حیا و تنبیه خداوند ابا ندارد.
هوش مصنوعی: شخصی که حتی از کمترین جزئیات در مقابل نوع خود غافل شده، از یاد خدا نیز غافل نمانده و از آن صرفنظر نکرده است.
هوش مصنوعی: این بیت به نوعی به توانایی انسانی در طراحی و اجرای نقشهها و برنامهها اشاره دارد. شاعر از خود میپرسد که کدام نقشه و طرح میتواند بهگونهای باشد که در فضا ناپدید شود و کدام فتنه و آشوب میتواند بهطور پنهانی در دریا و خشکی ایجاد شود. این سؤالات نشاندهنده عمق و پیچیدگی واقعیتهایی است که در زندگی وجود دارد و به چالشهای انسانی در مواجهه با پیشامدها اشاره میکند.
هوش مصنوعی: اگر کسی به هنر تسلط پیدا کند و سلاحی بسازد، خوشا به حال او که برای یادگیری هنر زحمتی نکشیده است.
هوش مصنوعی: تعجبی ندارد که هر کسی، اگر به عدالت خداوند اطمینان نداشته باشد، به ظلم و ستم روی آورد.
هوش مصنوعی: گفتند پیامبران و نوشتند پیشوایان، اما هزاران افسوس که این مطالب بر ما تأثیر نگذاشت.
هوش مصنوعی: خداوند بیعلت دین را برای انسانها مشخص نکرده است، پس لازم است تا از دین برای تأمین نیازهای خود طلب کنیم و از آن بهرهمند شویم.
هوش مصنوعی: جهان در واقعیت بسیار کوچک و مختصر است و فردی که به این حقیقت توجه نکند، در واقع به اهمیت آن پی نبرده است.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
هر کو چو شمع زآتشِ دل تاجِ سر نکرد
سر در میانِ مجلس عشّاق بَر نکرد
بر خطِّ عشقِ ماهرخان چون قلم کسی
ننهاد سر، که همچو قلم ترکِ سر نکرد
آنکس شکست قلب، که بیمش ز جان نبود
[...]
دلبر برفت و بر دل تنگم نظر نکرد
وز آه سوزناک جهانی حذر نکرد
بگرفت اشک ما دو جهان سر به سر ولی
آن بی وفا ز لطف سوی ما گذر نکرد
آهم گذشت و بر فلک هفتمین رسید
[...]
رو بر رَهَش نهادم و بر من گذر نکرد
صد لطف چشم داشتم و یک نظر نکرد
سیلِ سرشک ما ز دلش کین به در نَبُرد
در سنگِ خاره قطرهٔ باران اثر نکرد
یا رب تو آن جوانِ دلاور نگاهدار
[...]
بگذشت یار و سوی اسیران نظر نکرد
کردیم ناله در دل سختش اثر نکرد
خاک رهش شدیم که بوسیم پای او
از سرکشی و ناز بر آنجا گذر نکرد
ما را چه سود اشک چو سیم و رخ چو زر
[...]
سوز حدیث شمع زبان را خبر نکرد
حرف سر زبان بدل کی اثر نکرد
غوغای رستخیز برآید ز عاشقان
آن مست نازنین چه سر از خواب بر نکرد
طوبی که سرفرازی باغ بهشت یافت
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.