ز خط عذار تو تا عنبرین نقاب شده
ز هاله خوبی مه پای در رکاب شده
خطی که روی بتان را برآورد ز حجاب
مه عذار ترا پرده حجاب شده
ز زلف چون به خط افتاد کار خوشدل باش
که خط سبز دعایی است مستجاب شده
نچیده است گل از روی دولت بیدار
کسی که غافل ازان چشم نیمخواب شده
بیاض گردن او را چه نسبت است با صبح
که از قلمرو ایجاد انتخاب شده
تمام عمر نیاید به هم ز خنده لبش
پیاله ای که ز لعل تو کامیاب شده
یکی هزار کند شور عندلیبان را
چنین که عارض او گلگل از شراب شده
به حسن عاقبت قطره ای است رشک مرا
که همچو شبنم گل خرج آفتاب شده
شکسته است به دریا کلاه گوشه فخر
سری که پر ز هوای تو چون حباب شده
گلاب پیرهن آفتاب گردیده است
درین ریاض چو شبنم دلی که آب شده
حریف نخوت نودولتان نمی گردید
حذر کنید ز خونی که مشک ناب شده
مگر مرا ز خجالت برآورد در حشر
ز زندگانی من آنچه صرف خواب شده
فکنده است ز هم دور آشنایان را
تکلفی که درین روزگار باب شده
زمین قلمرو سیلاب حادثات بود
مکن بنای عمارت درین خراب شده
مریز رنگ اقامت درین تماشاگاه
که گل ز گرمروی های خود گلاب شده
به غیر بلبل آتش نوای من صائب
دگر که از نفس گرم خود کباب شده؟



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل با وصف خطِ نورستهٔ یار آغاز میشود و آمدنِ خط را هم نشانهٔ پایان دوران زیبایی و هم دعایی مستجاب میداند، سپس گردن و لب و چهرهٔ مست او را میستاید. در میانه به فنای عاشق در معشوق با تصویر شبنم و خورشید و حباب و دریا میپردازد. در بخش پایانی به پند روی میآورد: از نودولتان، از تکلف روزگار و از دلبستن به جهان ناپایدار بپرهیزید، و در مقطع از سوز سخن خود سخن میگوید.
هوش مصنوعی: از وقتی که خطِ نورسته بر چهرهٔ تو نقابی خوشبو و سیاه کشیده، زیبایی ماه (چهرهٔ تو) گویی از هاله پا در رکاب نهاده و آمادهٔ رفتن است؛ یعنی با آمدن خط، دوران زیبایی رو به پایان دارد.
هوش مصنوعی: خط که معمولاً پردهٔ شرم را از روی زیبارویان برمیدارد و آنان را بیپروا میکند، برای ماهِ چهرهٔ تو خودش پردهٔ حجاب شده است.
هوش مصنوعی: اکنون که کار از زلف به خط رسیده شاد باش، زیرا خط سبزِ چهرهٔ یار مانند دعایی است که مستجاب شده است؛ به بازی با معنای «خط» بهمعنای نوشته و دعا.
هوش مصنوعی: کسی که از آن چشمِ نیمهخوابِ یار غافل مانده، از چهرهٔ بخت بیدار گلی نچیده و بهرهای از خوشبختی نبرده است.
هوش مصنوعی: سپیدی گردن یار را با صبح چه نسبتی است؟ گردن او برگزیده و چکیدهٔ همهٔ آفرینش است و صبح به پای آن نمیرسد.
هوش مصنوعی: جامی که از لب لعل تو کام گرفته، تمام عمر از شادی لبش از خنده بسته نمیشود؛ دهانهٔ گشادهٔ پیاله به خنده تشبیه شده است.
هوش مصنوعی: اینکه چهرهٔ او از شراب سرخ و گلگل شده، شور و فریاد بلبلان را هزار برابر میکند.
هوش مصنوعی: به عاقبت خوشِ قطرهای رشک میبرم که مانند شبنمِ روی گل، در راه خورشید فنا شده است؛ اشاره به فنای عاشق در معشوق.
هوش مصنوعی: سری که مانند حباب از هوای (عشق) تو پر شده، گوشهٔ کلاه افتخار را بر دریا شکسته و بر دریا فخر میفروشد؛ حباب از هوا پر است و در دریا کلاهوار مینماید.
هوش مصنوعی: در این باغ، دلی که مانند شبنم آب شده، گلاب پیراهن خورشید گشته است؛ یعنی دلِ گداخته به معشوق میپیوندد و عطر او میشود.
هوش مصنوعی: با غرور تازهبهدولترسیدگان درنیفتید و از خونی که به مشک ناب بدل شده بپرهیزید؛ همانگونه که خونِ آهو مشک شده و تند و تیز است، فرومایهٔ بهمقامرسیده نیز خطرناک است.
هوش مصنوعی: شاید در روز رستاخیز، آن بخشی از عمرم که در خواب گذشته، مرا از شرمساری برهاند؛ چون دستکم در آن هنگام گناهی نکردهام.
هوش مصنوعی: تکلف و تعارفی که در این روزگار رسم شده، دوستان و آشنایان را از هم دور کرده است.
هوش مصنوعی: زمین قلمرو سیل حوادث است؛ در این ویرانه بنای ساختمان استوار مکن و دل به ماندن نبند.
هوش مصنوعی: در این تماشاگاه جهان طرح ماندگاری مریز، زیرا گل هم از شتاب و گرمروی خود به گلاب بدل شده و رفته است.
هوش مصنوعی: ای صائب، جز بلبلِ آتشیننوای من، چه کسی دیگر از نفس گرم خودش کباب شده است؟ یعنی شاعر از سوز سخن خویش میسوزد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
بیا شبی بر من سرخوش از شراب شده
که بهر نقل تو دارم دلی کباب شده
خراب کرده همه عاقلان عالم را
خصلت چو هر سر مه بر سر شراب شده
شب است زلف تو یکسو شده ز رخ، می نوش
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.