گرچه از مشق جنون خواب پریشان شده ام
خط آزادی اطفال دبستان شده ام
خود فروشی است گران بر دل آزاده من
راضی از جوش خریدار به زندان شده ام
منم آن کشتی بی حوصله در بحر وجود
کز گرانباری خود تشنه طوفان شده ام
منت ابر بهارست مرا بر خس و خار
تا درین بادیه از آبله پایان شده ام
شهر افسرده تر از خاک فراموشان است
تا من از شهر چو مجنون به بیابان شده ام
غوطه ها در عرق خود زده ام چون گل صبح
تا سرافراز به یک زخم نمایان شده ام
آب را سرو اگر سر به گلستان داده است
من زمین گیر از آن سرو خرامان شده ام
بی تأمل دل سنگین تو می گردد آب
گر بدانی چه قدر تشنه باران شده ام
دل سیلاب به ویرانی من می سوزد
بس که در حسرت تعمیر تو ویران شده ام
مشق نظاره روی تو مرا منظورست
اگر از جمله خورشید پرستان شده ام
از کلف چهره من چون مه کنعان پاک است
رو سیاه از اثر سیلی اخوان شده ام
مژه در چشم ترم پنجه مرجان شده است
تا نظر باز به آن سیب زنخدان شده ام
می گزم در حرم وصل ز محرومی دست
خشک در بحر چو سرپنجه مرجان شده ام
به زبان آمده صائب در و دیوار به من
تا سخنگوی و سخنساز و سخندان شده ام



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این غزل، صائب از زبان عاشقی دیوانهوار سخن میگوید که مانند مجنون از شهر به بیابان رفته و مانند یوسف زندان را بر خودفروشی ترجیح داده است. او تشنگی خود به لطف معشوق، ویرانیاش در حسرت التفات او و محرومیاش حتی در حریم وصل را با تصویرهایی چون کشتی تشنهٔ طوفان و پنجهٔ خشک مرجان در دریا بیان میکند. در بیت پایانی به توانایی سخنوری خود میبالد و میگوید در و دیوار هم با او همسخن شدهاند.
هوش مصنوعی: هرچند از تمرین دیوانگی مانند خوابی آشفته و پریشان شدهام، برای کودکان مکتب مانند برگهٔ آزادی و تعطیلی شدهام. کودکان به هوای دنبال کردن و سنگ زدن به دیوانه از مکتب رها میشوند.
هوش مصنوعی: خود را فروختن و در معرض بازار گذاشتن بر دل آزادهٔ من سنگین است. از شلوغی و هجوم خریداران به زندان راضی شدهام، همانگونه که یوسف زندان را بر بازار ترجیح داد.
هوش مصنوعی: من آن کشتی بیطاقتی هستم در دریای هستی که از سنگینی بار خود، آرزومند طوفان شده است تا از این بار رها شود.
هوش مصنوعی: از وقتی در این بیابان پایم پرآبله شده، خار و خس مانند ابر بهاری بر من منت دارند. چون خار آبلهها را میترکاند و تشنگی و سوزش پایم را مانند باران تسکین میدهد.
هوش مصنوعی: از وقتی که من مانند مجنون از شهر به بیابان رفتهام، شهر از گورستان فراموششدگان هم افسردهتر و بیرونقتر شده است.
هوش مصنوعی: از وقتی با یک زخم آشکار سربلند و مفتخر شدهام، مانند گل سحرگاهی که غرق شبنم است، از شرم در عرق خود فرورفتهام.
هوش مصنوعی: اگر سرو آب را رها کرده و به سوی گلستان روان ساخته، من از عشق آن سرو خرامان (معشوق) زمینگیر و ناتوان از حرکت شدهام.
هوش مصنوعی: اگر بدانی چه اندازه تشنهٔ باران لطف تو شدهام، دل سنگیات بیدرنگ آب میشود و نرم میگردد.
هوش مصنوعی: آنقدر در آرزوی آبادکردن و التفات تو ویران شدهام که حتی دل سیلاب ویرانگر هم به حال ویرانی من میسوزد.
هوش مصنوعی: اگر از جملهٔ خورشیدپرستان شدهام، مقصودم فقط تمرین تماشای روی توست؛ یعنی خورشید را برای شباهتش به روی تو مینگرم.
هوش مصنوعی: چهرهٔ من مانند یوسف، ماه کنعان، از لکه و عیب پاک است. اگر روسیاه شدهام، از اثر سیلی برادران است، نه از گناه خودم.
هوش مصنوعی: از وقتی به آن چانهٔ سیبمانند معشوق دل باخته و چشم دوختهام، مژه در چشم اشکآلودم از اشک خونین مانند شاخهٔ سرخ مرجان شده است.
هوش مصنوعی: حتی در حریم وصل، از محرومی پشت دست میگزم. مانند پنجهٔ مرجان که در دل دریاست اما خشک است، در کنار معشوق هم بیبهره ماندهام.
هوش مصنوعی: صائب میگوید از وقتی سخنگو و سخنآفرین و سخنشناس شدهام، حتی در و دیوار هم با من به سخن آمدهاند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
باز در میکده سر حلقهٔ رندان شدهام
باز در کوی مغان بی سر و سامان شدهام
نه به مسجد بودم راه و نه در میکده جای
من سرگشته در این واقعه حیران شدهام
بر من خستهٔ بیچاره ببخشید که من
[...]
در فراقت بنگر صورت بیجان شدهام
پایکوب ستم محنت هجران شدهام
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.