نهاد کودک خردی بسر، ز گل تاجی
بخنده گفت، شهان را چنین کلاهی نیست
چو سرخ جامهٔ من، هیچ طفل جامه نداشت
بسی مقایسه کردیم و اشتباهی نیست
خلیقه گفت که استاد یافت بهبودی
نشاط بازی ما، بیشتر ز ماهی نیست
ز سنگریزه، جواهر بسی بتاج زدم
هزار حیف که تختی و بارگاهی نیست
برو گذشت حکیمی و گفت، کای فرزند
مبرهن است که مثل تو پادشاهی نیست
هنوز روح تو ز الایش بدن پاکست
هنوز قلب تو را نیت تباهی نیست
بغیر نقش خوش کودکی نمیبینی
بنقش نیک و بد هستیت، نگاهی نیست
ترا بس است همین برتری، که بر در تو
بساط ظلمی و فریاد دادخواهی نیست
تو، مال خلق خدا را نکردهای تاراج
غذا و آتشت، از خون و اشک و آهی نیست
هنوز گنج تو، ایمن بود ز رخنهٔ دیو
هنوز روی و ریا را سوی تو، راهی نیست
کسی جواهر تاج تو را نخواهد برد
ولیک تاج شهی، گاه هست و گاهی نیست
نه باژبان فسادی، نه وامدار هوی
ز خرمن دگران، با تو پر کاهی نیست
نرفتهای به دبستان عجب و خودبینی
بموکبت ز غرور و هوی، سپاهی نیست
ترا فرشته بود رهنمون و شاهانرا
بغیر اهرمن نفس، پیر راهی نیست
طلا خدا و طمع مسلک و طریقت شر
جز آستانهٔ پندار، سجدهگاهی نیست
قنات مال یتیم است و باغ، ملک صغیر
تمام حاصل ظلم است، مال و جاهی نیست
شهود محکمهٔ پادشاه، دیوانند
ولی بمحضر تو غیر حق، گواهی نیست
تو، در گذر گه خلق خدای نکندی چاه
به رهگذار حیات تو، بیم چاهی نیست
تو، نقد عمر گرانمایه را نباختهای
درین جریدهٔ نو، صفحهٔ سیاهی نیست
به پیش پای تو، گر خاک و گر زر است، چه فرق
بچشم بی طمعت، کوه پر کاهی نیست
در آن سفیه که آز و هویست کشتیبان
غریق حادثه را، ساحل و پناهی نیست
کسیکه دایهٔ حرصش بگاهواره نهاد
بخواب رفت و ندانست کانتباهی نیست
ز جد و جهد، غرض کیمیای مقصود است
وگر نه بر صفت کیمیا گیاهی نیست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به گنجایشی درونی و ارزشهای انسانی کودکانه اشاره میکند. کودکی که تاجی از گل بر سر دارد، با خوشحالی به وضوح پیشرفت و برتریاش نسبت به دیگران را احساس میکند. حکیمی به او میگوید که هنوز از هر فساد و تباهی دور است و گنج درونیاش محفوظ مانده است. شاعر به قدرت ذاتی و پاکی روح کودک تأکید میکند و اشاره میکند که او به جای طمع و حرص، باید به سادگی و صداقت زندگی کند. در نهایت، پیام شعر به این سمت است که وی در مسیر زندگی نباید به حواشی و زرق و برقهای دنیا توجه کند، بلکه باید به ارزشهای واقعی و دروننگری اهمیت دهد.
هوش مصنوعی: کودک کوچک، گلی را به نشانهٔ تاج بر سر خود گذاشت و با خنده گفت که چنین تاجی در دسترس شاهان نیز نیست.
هوش مصنوعی: کودک هیچ گونه لباسی به زیبایی لباس سرخ من نداشت و ما بارها این موضوع را با هم مقایسه کردیم و اشتباهی در این مسأله نیست.
هوش مصنوعی: خلیقه (فردی در مقام مربی یا استاد) گفت که بهبودی و شادابی در بازی ما، بیشتر از حالت ماهی نیست. یعنی نشاط و شادابی ما به اندازهٔ همین نشاط طبیعی و سادهٔ ماهی است.
هوش مصنوعی: از سنگریزهها، گوهر و جواهرهای زیادی به دست آوردم و تاجهایی برای خود ساختم، ولی افسوس که هیچ تخت و بارگاهی برای نشستن و استفاده از آنها ندارم.
هوش مصنوعی: حکیمی از کنار پادشاه میگذرد و به او میگوید، ای فرزند، واضح است که مثل تو هیچ پادشاهی وجود ندارد.
هوش مصنوعی: روح تو هنوز از آلودگیهای بدن پاک است و دل تو هنوز خواستهای ناپسند ندارد.
هوش مصنوعی: جز نقش زیبای کودکی، هیچ چیز دیگری در دنیای وجود تو دیده نمیشود و نگاهی به نیکیها و بدیهای شخصیتت وجود ندارد.
هوش مصنوعی: تو باید به این بسنده کنی که برتریات در این است که هیچگونه ظلم و فریاد دادخواهی در پیش درگاه تو وجود ندارد.
هوش مصنوعی: تو مال و اموال مردم را به غارت نبردهای و در واقع غذا و آتش تو بر پایهٔ خون و اشک و آه دیگران نیست.
هوش مصنوعی: گنج تو هنوز از نفوذ دیوان (نماد شر و بدی) در امان است و در حال حاضر هیچ راهی برای فریب و تظاهر به سمت تو وجود ندارد.
هوش مصنوعی: هیچکس جواهر تاج تو را نخواهد دزدید، اما باید بدانید که تاج پادشاهی ممکن است هر زمان وجود داشته باشد یا نباشد.
هوش مصنوعی: تو نه فاسدی که از هوسهای زودگذر آسیب ببینی و نه به کسی وابسته هستی؛ از دست دیگران چیزی نگرفتهای که اکنون بخواهی در دلت چیز ناچیزی را احساس کنی.
هوش مصنوعی: تو به دبستان علم و دانش نرفتهای، و این تعجبآور است که از خودپسندی و غرور، سپاهی در درونت نیست.
هوش مصنوعی: تو را فرشتهای راهنمایی میکند و برای شاهان، غیر از شیطان نفس، هیچ راهنمای دیگری وجود ندارد.
هوش مصنوعی: طلا به معنای خدا و طمع به عنوان یک راه و روش زندگی، هیچ ارزشی جز در آستان پندار ندارد و نمیتوان آن را سجدهگاه حقیقی دانست.
هوش مصنوعی: مالکیت قنات (آبراه زیرزمینی) متعلق به یتیمان است و باغ نیز برای کودکانی است که هنوز به سن قانونی نرسیدهاند. همه این اموال به ناحق و از طریق ظلم به دست آمدهاند و در واقع هیچ ارزش قانونی یا اجتماعی ندارند.
هوش مصنوعی: شهادتها و شواهدی که در دادگاه پادشاه ارائه میشود، برای او (پادشاه) ارزشمند است، اما در محضر تو (خدا) فقط حق و حقیقت اهمیت دارد و هیچ چیزی غیر از آن مورد تأیید نیست.
هوش مصنوعی: تو در زندگی مردم، مانع نشدهای که دیگران به راحتی عبور کنند و در مسیر حیاتت هیچ خطری نیست.
هوش مصنوعی: تو در این زندگی ارزشمند، عمر گرانبهایت را هدر ندادهای و در این دفتر جدید زندگی، هیچ چیزی بیارزش و تیره وجود ندارد.
هوش مصنوعی: هر چیزی که در مقابل تو باشد، چه خاک باشد و چه طلا، برای کسی که از دنیا و مال دنیا بینیاز است، تفاوتی ندارد؛ زیرا در نهایت، چیزی به ارزش کوه کاه نمیرسد.
هوش مصنوعی: کسی که جاهطلب و بیخود از خواستههای دنیا است، مثل کشتیبان بیتجربهای است که در دریا غرق میشود و برایش نه ساحل امنی وجود دارد و نه جایی برای پناه بردن.
هوش مصنوعی: کسی که دایهٔ حرص و طمعش را در گهواره گذاشته و به خواب رفته، نفهمیده که آن حرص و طمع، راه به تباهی میبرد و فایدهای ندارد.
هوش مصنوعی: مقصود از تلاش و کوشش، به دست آوردن چیزی ارزشمند و باارزش است، وگرنه هیچ چیزی که به کیمیا (طلا) میماند، در طبیعت وجود ندارد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
مرا به عشق تو جز نالهای و آهی نیست
به حال زار من خستهات نگاهی نیست
طریق راه و روش در غم تو بسپردم
عزیز من چه کنم چون سرت به راهی نیست
غم تو بر دل تنگ منست پیوسته
[...]
جُز آسْتان تواَم در جَهان، پَناهی نیست
سَرِ مَرا بهجُز این دَر، حَوالِهگاهی نیست
عَدو چو تیغ کِشَد، مَن سِپَر بیندازَم
که تیغِ ما، بهجُز از نالهای و آهی نیست
چِرا زِ کویِ خَرابات روی بَرتابَم؟
[...]
نرنجم از تو گرت سوی ما نگاهی نیست
گناه بخت من است این ترا گناهی نیست
تو هیچ داد دل من نمیدهی چه کنم؟
کجا روم که به غیر از تو پادشاهی نیست
خوشم به چهره کاهی که دارم از غم تو
[...]
کجا روم که مرا جز درت پناهی نیست
به جز عنایت تو هیچ عذرخواهی نیست
سرم فدای رهت باد تا نگویندت
که در طریقهٔ عشق تو سر به راهی نیست
دلا ز باده پرستی خجل مشو کاین جرم
[...]
مرا که جز به خرابات عشق راهی نیست
به غیر درگه پیر مغان پناهی نیست
ز بهر سجده بتی گر طلب کنم چه عجب
به غیر بت چو سرم را حواله گاهی نیست
به قتل من چه کشد غمزه ات صف مژگان
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.