بگرد ماه بر از غالیه حصار که کرد
بروی روز بر از تیره شب نگار که کرد
نبود یار بطبع و بجنس ظلمت و نور
بروی خوب تو این هر دو چیز یار که کرد
ترا که کرد بتا از بهار خانه برون
جهان بروی تو بر جان من بهار که کرد
بماه مانی آنگه که تو سوار شوی
چگونه ای عجبی ماه را سوار که کرد
اگر ز عشق تو پر ناز گشت جان و دلم
مرا بگوی رخانت برنگ نار که کرد
گر استوار نبودی ز دور بر دل من
مرا بمهر تو نزدیک و استوار کرد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این قطعه بخشی از تغزلِ آغازینِ یک قصیده است که شاعر در آن زیبایی معشوق را با پرسشهای پیاپیِ «که کرد» میستاید. زلف سیاه بر رخ روشن، همنشینیِ تاریکی و روشنایی، بیرون آمدن بت از بتخانه، و ماهی که سوار میشود از تصویرهای آن است. در پایان، شاعر از سوز عشق خود و سرخی رخسار معشوق و پایداریاش در مهر او سخن میگوید.
هوش مصنوعی: چه کسی گرداگرد ماهِ چهرهٔ تو از غالیه (موی و خطِ سیاه و خوشبو) حصار کشیده است؟ و چه کسی بر چهرهٔ روزمانندت با شبِ تیره نقش زده است؟ یعنی زلف و خط سیاه بر رخسار روشن تو چه کسی پدید آورده است.
هوش مصنوعی: تاریکی و روشنایی در سرشت و جنس با هم سازگار نیستند؛ پس چه کسی این دو را بر چهرهٔ زیبای تو با هم همراه کرده است؟ یعنی زلف سیاه و رخ روشن تو در کنار هم نشستهاند.
هوش مصنوعی: ای بت، چه کسی تو را از بتخانه بیرون آورد؟ و چه کسی جهان را با روی تو برای جان من بهار کرد؟ «بهار» در مصراع نخست به معنای بتخانه است و در مصراع دوم به معنای فصل بهار، و شاعر با این دو معنا بازی کرده است.
هوش مصنوعی: هنگامی که سوار میشوی به ماه میمانی؛ شگفتا، چه کسی ماه را سوار کرده است؟
هوش مصنوعی: اگر جان و دل من از عشق تو پرسوز و آتش شده، پس به من بگو چه کسی گونههای تو را به رنگ انار (یا آتش) سرخ کرده است؟ یعنی سوز از من است، سرخی چهرهٔ تو از کجاست.
هوش مصنوعی: اگر از دور در دلِ من استوار و پایدار نبودی، پس چه کسی مرا در مهرِ تو اینچنین نزدیک و استوار کرد؟ یعنی پایداری من در عشق نشانهٔ جای گرفتن تو در دل من است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
شکوه حیدری آن سان به دان مخنت کرد
که جامه را به تن نحسن خود را ملوث کرد
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.