شباهنگام کاین عنقای فرتوت
شکم پر کرد ازین یک دانه یاقوت
به دشت انجرک آرام کردند
به نوشانوش، می در جام کردند
در آن صحرا فرو خفتند سرمست
ریاحین زیر پای و باده بر دست
چو روز از دامن شب سر برآورد
زمانه تاج زرین بر سر آورد
بر آن پیروزه تخت آن تاجداران
رها کردند می بر جرعهخواران
وز آن جا تا در دِیر پریسوز
پریدند آن پریرویان به یک روز
در آن مینوی میناگون چمیدند
فلک را رشته در مینا کشیدند
بساطی سبز چون جان خردمند
هوایی معتدل چون مهر فرزند
نسیمی خوشتر از باد بهشتی
زمین را دُر به دریا گُل به کشتی
شقایق سنگ را بتخانه کرده
صبا جعد چمن را شانه کرده
مسلسل گشته بر گلهای حمری
نوای بلبل و آواز قمری
پرنده مرغکان گستاخ گستاخ
شمایل بر شمایل شاخ بر شاخ
به هر گوشه دو مرغک گوش بر گوش
زده بر گل صلای نوش بر نوش
بدان گلشن رسید آن نقشپرداز
همان نقش نخستین کرد آغاز
پریپیکر چو دید آن سبزهٔ خوش
به می بنشست با جمعی پریوش
دگر ره دید چشم مهربانش
در آن صورت که بود آرام جانش
شگفتی ماند از آن نیرنگسازی
گذشت اندیشهٔ کارش ز بازی
دل سرگشته را دنبال برداشت
به پای خود شد آن تمثال برداشت
در آن آیینه دید از خود نشانی
چو خود را یافت بیخود شد زمانی
چنان شد در سخن ناساز گفتن
کزان گفتن نشاید باز گفتن
لعاب عنکبوتان مگسگیر
همایی را نگر چون کرد نخجیر
در آن چشمه که دیوان خانه کردند
پری را بین که چون دیوانه کردند
به چاره هر کجا تدبیر سازند
نه مردم دیو را نخجیر سازند
چو آن گلبرگرویان بر سر خاک
گل صد برگ را دیدند غمناک
بدانستند کآن کار پری نیست
عجب کاری است کاری سرسری نیست
از آن پیشه پشیمانی گرفتند
بر آن صورت ثناخوانی گرفتند
که سر بازی کنیم و جان فشانیم
مگر کاحوال صورت باز دانیم
چو شیرین دید که ایشان راستگویند
به چاره راست کردن چاره جویند
به یاری خواستن بنمود زاری
که یاران را ز یارانست یاری
تو را از یار نگزیرد به هر کار
خدای است آن که بی مثل است و بی یار
بسا کارا که از یاری برآید
بباید یار تا کاری برآید
بدان بتپیکران گفت آن دلآرام
کز این پیکر شدم بیصبر و آرام
بیا تا این حدیث از کس نپوشیم
بدین تمثال نوشین باده نوشیم
دگر باره نشاط آغاز کردند
می آوردند و عشرت ساز کردند
پیاپی شد غزلهای عراقی
بر آمد بانگ نوشا نوش ساقی
بت شیرین نبید تلخ در دست
از آن تلخی و شیرینی جهان مست
به هر نوبت که می بر لب نهادی
زمین را پیش صورت بوسه دادی
چو مستی عاشقی را تنگتر کرد
صبوری در زمان آهنگ در کرد
یکی را زآن بتان بنشاند در راه
که هر کس را که بینی بر گذرگاه
نظر کن تا درین سامان چه پوید
وزین صورت بپرسَش تا چه گوید
بسی پرسیده شد پنهان و پیدا
نمیشد سِرّ آن صورت هویدا
تن شیرین گرفت از رنج سستی
کز آن صورت ندادش کس درستی
در آن اندوه میپیچید چون مار
فشاند از جزعها لولوی شهوار



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
شیرین
هوش مصنوعی: در این بخش از داستان خسرو و شیرین، شاپور برای بار سوم صورت خسرو را به شیرین نشان میدهد. در شب، گروهی از جوانان با نوشیدن میخوش میگذرانند و در دشت انجرک مست میشوند. روز که طلوع میکند، خوشحالی و زیبایی در طبیعت نمایان میشود و پریهای زیبا به شادی و ترانهخوانی میپردازند. شیرین با دیدن این زیباییها دچار حیرت میشود و به فکر چارهای برای جلب توجه خسرو میافتد. او از پریان میخواهد که در این راه به او کمک کنند و خود را در آغوش میگیرد تا از این زیباییها و حال و احوال لذت ببرند. در این میان، عواطف و احساسات عاشقانه و اندوه او را تحتتأثیر قرار میدهد.
هوش مصنوعی: در شب، این عنقای پیر (پرندهای افسانهای) با شکم پر، از یک دانه یاقوت سیر شده است.
نوشانوش یعنی گفتن و بانگ نوش، نوش جان، نوش باد، گوارا باد و ...
هوش مصنوعی: در آن دشت، مست از عطر گلها دراز کشیدند و درحالیکه گلها زیر پاهایشان بود، جام شراب را در دست داشتند.
هوش مصنوعی: هنگامی که روز از شب بیرون میآید، زمانه نیز تاج زرینی بر سر میگذارد.
هوش مصنوعی: بر روی آن تخت باشکوه که تاجداران بر آن نشسته بودند، میو نوشیدنی را به جرعهخواران واگذار کردند و رها کردند.
هوش مصنوعی: پریرویان، که به زیبایی مشهور هستند، از آن مکان به سوی دیر (محل عبادت) پریسوز پرواز کردند و این کار را در یک روز انجام دادند.
هوش مصنوعی: در آن میانهای که سر و شکل زیبا و افسانهای داشتند، آسمان را به مانند رشتهای از مینا (یک نوع ظروف لعابی و زیبا) کشیدند.
هوش مصنوعی: جایگاهی زیبا و سرسبز مانند روح خردمندان است و فضایی مطبوع و دلنشین همانند گرمای لطیف خورشید در زندگی فرزندان.
نسیمی دلپذیرتر از بادهای بهشتی، زمین آن صحرا دریادریا دُر داشت و کشتیکشتی گُل.
هوش مصنوعی: نسیم خوشی که به زمین میوزد، شقایقها را به جای بتهای معبودی زیبا میکند و نسیم، موهای چمن را شانه زده و مرتب میکند.
هوش مصنوعی: بسیاری از بلبلان و قمریها به نوبه خود در میان گلهای سرخ آواز میخوانند و نوای دلنوازشان را بهطور مداوم پخش میکنند.
هوش مصنوعی: پرندههای کوچک و زیبا بیپروا و بیمعنا به هم شبیه هستند و در کنار هم و بر روی شاخهها نشستهاند.
در هر گوشه، دو پرنده کنار هم نشستهاند و بر روی گلها آواز خوشی را سر میدهند و میخوانند: بنوش! گوارای تو!
هوش مصنوعی: نقشپرداز (که نشاندهنده مهارت و زیبایی است) دوباره به آن باغ زیبا رسید و کار خود را با همان طرح اولیه شروع کرد.
هوش مصنوعی: وقتی آن جوان زیبا (خسرو) آن سبزهٔ دلنشین و خوشبو را دید، به همراه جمعی از زیبایان، در حال نوشیدن شراب نشسته بود.
هوش مصنوعی: چشم مهربان خسرو، بار دیگر به راهی خیره شده است که در آن چهرهای را مینگرد که آرامش جان اوست.
هوش مصنوعی: شگفتی و حیرت از نیرنگهای او (شاپور) باقی ماند و افکارش از این کار (نیرنگ) فراتر رفت و به بازیهای پیچیدهتری کشیده شد.
هوش مصنوعی: دل آشفته و پریشان او به دنبال تصویرش در آیینه رفت و به همین خاطر آن تصویر را به پای خود گرفت، یعنی به خود او تبدیل شد.
هوش مصنوعی: در آن آینه، تصویری از خودش دید و وقتی که خود را شناخت، مدتی به حالت بیخودی و حیرت فرو رفت.
هوش مصنوعی: خسرو در گفتوگو به گونهای از واژهها استفاده کرد که به نظر میرسید سخنانش ناهماهنگ و بیصلابت است. بهطوری که متوجه شد، گفتن دوباره آن حرفها نادرست است و نباید تکرار شوند.
هوش مصنوعی: به لعاب تارهای عنکبوت که مگسها را به دام میاندازند، بنگر که چگونه شکار را به دام میآورد.
هوش مصنوعی: در آن چشمهای که دیوان، محلی برای زندگی خود ساختهاند، به پری نگاه کن که چگونه دیوانه و بیخود شده است.
هوش مصنوعی: هر جا که بخواهند برای حل مشکلی تدبیری بیاندیشند، نمیتوانند دیو را به دام بیندازند و از بین ببرند.
هوش مصنوعی: وقتی که گلبرگرویان، چهرهی زیبای خسرو را بر روی خاک مشاهده کردند، بسیار غمگین شدند.
هوش مصنوعی: آنها فهمیدند که این کار، کار یک پری نیست و عجیب است، زیرا این کار کماهمیت و سطحی نیست.
هوش مصنوعی: از آن کار پشیمان شدند و به خاطر آن چهره، ستایش و تعریف کردند.
هوش مصنوعی: اگر قرار است بازی کنیم و جانمان را فدای آن کنیم، باید از حال و وضعیت چهره آگاه شویم.
هوش مصنوعی: شیرین وقتی دید که آنها راست میگویند، به دنبال راهی برای حل مشکل برآمدند.
هوش مصنوعی: شخصی در حال درخواست یاری و کمک است و زاری میکند که یاری از یاران، فقط در سایهٔ دوستی و محبت به یکدیگر ممکن است.
هوش مصنوعی: خداوندی که بیهمتاست و نیازی به یار ندارد، تو را در هر کاری از یار برتری میدهد.
هوش مصنوعی: بسیاری از کارها فقط با وجود یار انجام میشود؛ بنابراین، برای تحقق آن کارها به یار نیاز است.
هوش مصنوعی: شاپور به آن زیبا که دلش آرامش میدهد گفت که از این صورت، من بیصبر و آرام شدهام.
هوش مصنوعی: بیایید این داستان را از کسی پنهان نکنیم و با این تصویر زیبا، بادهای بنوشیم.
هوش مصنوعی: مردم دوباره شاد و سرخوش شدند و به جشن و شادی پرداختند، در حالی که نوشیدنی میآوردند و ساز و آواز برپا کردند.
هوش مصنوعی: غزلهای زیبا و دلنشین عراقی مدام در حال خوانده شدن بود و صدای ساقی که شراب خوشمزهای را میریزد، بلند میشد.
مصرع دوم: جهان از زیبایی و شیرینی شیرین و تلخی می مست.
هوش مصنوعی: هر بار که از روی عشق و شوق، لب خود را بر زمین گذاشتی، گویا به خاطر زیبایی صورت شیرین، آن جا را بوسهباران کردی.
هوش مصنوعی: عاشق وقتی مستی و خوشحالیاش بیشتر شد، طاقت و صبرش کمتر میشود و در این حال، زمان را به تنگنای آهنگ و غم تبدیل میکند.
هوش مصنوعی: شخصی را از میان آن معشوقها در راه مینشانند و به او میگویند که هر کسی را که در این مسیر ببینی، در حال عبور است.
هوش مصنوعی: نظری بینداز به این وضع و ببین چه تحولی در حال رخ دادن است و از این چهره بپرس که چه چیزی به تو خواهد گفت.
هوش مصنوعی: بسیار پرسیده شد که راز و حقیقت آن چهرهی خسرو چه چیزی است، اما هیچکس نتوانست ماهیت و اسرار آن چهره را کشف کند.
هوش مصنوعی: تن شیرین از رنج و زحمتی که به خاطر آن صورت (خسرو) احساس میکند و در واقع از محبت و اشتیاقی که دارد، ضعیف و ناتوان شده است، به گونهای که کسی نتوانسته او را درک کند یا به او کمک کند.
هوش مصنوعی: او در آن اندوه به شدت غمگین و پیچیده بود، بهگونهای که از شدت ناراحتی مانند ماری که خود را بر میپیچد و در حال غصه کشیدن در هم میپیچید.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۱۰ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.