با چنین رفتن، به منزل کی رسی؟
با چنین خصلت، به حاصل کی رسی؟
بس گرانجانی و بس اشتر تنی
در سبکروحان یکدل کی رسی؟
با چنین رفتن چگونه دم زنی؟
با چنین وصلت به واصل کی رسی؟
چون که اندر سر گشادی نیستی
در گشاد سر مشکل کی رسی؟
همچو آبی اندر این گل مانده ای
پس بیا از آب و از گل کی رسی؟
بگذر از خورشید و از مه چون خلیل
ورنه در خورشید کامل کی رسی؟
چون ضعیفی رو به فضل حق گریز
زان که بی مفضل به مفضل کی رسی؟
بی عنایت های آن دریای لطف
در چنین موجی به ساحل کی رسی؟
بی براق عشق و سعی جبرئیل
چون محمد در منازل کی رسی؟
بی پناهان را پناه خود کنی
در پناه شاه مقبل کی رسی؟
پیش بسم الله بسمل شو تمام
ورنه چون مردی به بسمل کی رسی؟



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل خطابی سرزنشآمیز به سالکِ سنگینجان و تنپرور است که با چنین رفتار و خصلتی به منزل حقیقت نمیرسد. شاعر با تکرار پرسش «کی رسی؟» راه رسیدن را برمیشمارد: گذشتن از تن خاکی، رها کردن روشناییهای گذرا به شیوهٔ ابراهیم، پناه بردن به فضل و عنایت حق، و مرکب عشق مانند معراج پیامبر. در پایان، رسیدن را در قربانی کامل خود در برابر «بسم الله» و فنای خویش میداند.
هوش مصنوعی: با اینگونه راه رفتن سست و نادرست، کی به مقصد میرسی؟ و با این خوی و خصلت، کی به نتیجه و بهرهای دست مییابی؟
هوش مصنوعی: تو بسیار سنگینجان و تنپرور و همچون شتر درشتتنی؛ چگونه میتوانی به سبکروحانِ یکدل و یکرنگ برسی و همراه آنان شوی؟
هوش مصنوعی: با چنین رفتاری چگونه از سلوک دم میزنی؟ با این پیوندِ ناقص و ظاهری، کی به مقام واصلان، یعنی کسانی که به حق رسیدهاند، میرسی؟
هوش مصنوعی: چون در اندیشه و درونت گشایشی نیست، چگونه میتوانی به گشودن راز دشوار و مسئلهٔ پیچیده برسی؟
هوش مصنوعی: تو مانند آبی هستی که در گل گرفتار شده است، یعنی روحت در تن خاکی مانده است؛ پس بیا و بگو چگونه از این آب و گل رهایی مییابی؟
هوش مصنوعی: مانند ابراهیم خلیل که از خورشید و ماه گذشت و آنها را خدا ندانست، تو نیز از این روشناییهای ناپایدار بگذر؛ وگرنه به خورشید کامل، یعنی حقیقت مطلق، نمیرسی.
هوش مصنوعی: چون ناتوانی، به فضل و بخشش خداوند پناه ببر؛ زیرا بدون لطفِ بخشنده نمیتوانی به مقام برتر و نعمت او برسی. واژهٔ «فضل» احتمالاً اشارهای هم به فضلالله، بنیانگذار حروفیه، دارد.
هوش مصنوعی: بدون عنایتهای آن دریای لطف، یعنی خداوند، در میان این موج سهمگین دنیا و سلوک کی به ساحل نجات میرسی؟
هوش مصنوعی: بدون مرکب عشق، همچون براق پیامبر، و بدون همراهی و کوشش جبرئیل، چگونه میتوانی مانند محمد (ص) منزلهای معراج را بپیمایی؟
هوش مصنوعی: اگر بیپناهان و ناتوانان را پناه خود قرار دهی، چگونه به پناه آن شاه نیکبخت و پذیرفته، یعنی راهنمای حقیقی، میرسی؟
هوش مصنوعی: در برابر «بسم الله» یکسره قربانی و ذبحشده شو و از خود بگذر؛ وگرنه با خودِ مردانه و زندهات چگونه به مقام بسملشدن و فنا میرسی؟ میان «بسم الله» و «بسمل» بازی لفظی هست.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
با چنین رفتن به منزل کی رسی
با چنین خصلت به حاصل کی رسی
بس گران جانی و بس اشتردلی
در سبک روحان یک دل کی رسی
با چنین زفتی چگونه کم زنی
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.