عاشقانت گرچه بسیارند، ما زانها یکی
عارف روی تو کم یابند، کم چون ما یکی
چون مؤذن قامت آرم گر ببینم قامتت
چون نیارد سجده پیش آن قد و بالا یکی
هر زمان با چشم و زلفت هست سودایی مرا
جز سر زلف تو در سر نیستم سودا یکی
جنت فردا و حور نسیه را بفروختم
زان جهت کامروز دارم در گرو دل با یکی
پیش قاضی رخت هردم به دعوی دگر
می کشد از هر طرف زلف تو را هر تا یکی
ای که چون پرگار می پویی در انکارم به سر
در محیط خط او چون جوهر فرد آ یکی
ابجد سی و دو حرف از لوح رخسارش بخوان
تا بدانی سر سبحان الذی اسرا یکی
ذات آن معشوق بی همتای من عین من است
زان که موجودی نمی بینم که هست الا یکی
می کشم گه جور زلفت ای صنم گه ناز چشم
عشوه این هردو سودا چون کشد تنها یکی
تا ابد با عشق رویت یکدلیم و یک جهت
زانکه در حسنت نباشد تا ابد همتا یکی
ای نسیمی! منزل وحدت مقام عارفی است
کز سر تحقیق می داند همه اشیا یکی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل عرفانی با ردیف «یکی» عشق به چهرهٔ معشوق را راهی به شناخت وحدت میداند. شاعر بهشت نسیه را به عشق نقد امروز میفروشد و با اشارههای حروفی، مانند سی و دو حرف بر لوح رخسار، چهرهٔ یار را مظهر راز الهی میشمارد. در اوج غزل، ذات معشوق را عین خود میخواند و در مقطع نتیجه میگیرد که عارف حقیقی همهٔ اشیا را یکی میبیند.
هوش مصنوعی: هرچند عاشقان تو بسیارند، ما نیز یکی از آنانیم؛ اما کسی که روی تو را به حقیقت بشناسد کم پیدا میشود و کمتر کسی مانند ما یافت میشود.
هوش مصنوعی: اگر قامت تو را ببینم، مانند مؤذن که «قد قامت الصلاة» میگوید به نماز برمیخیزم؛ چگونه کسی در برابر آن قد و بالا سجده نکند؟ شاعر با «قامت» هم به قد یار و هم به اقامهٔ نماز اشاره دارد.
هوش مصنوعی: هر لحظه با چشم و زلف تو شوق و خیالی دارم؛ جز سودای سر زلف تو هیچ هوس دیگری در سرم نیست.
هوش مصنوعی: بهشت فردا و حوریِ وعدهدادهشده را فروختم، چون امروز دلم در گرو یک معشوق است. یعنی عشق نقد امروز را بر وعدهٔ نسیهٔ آخرت ترجیح دادهام.
هوش مصنوعی: هر تار زلف تو هر لحظه از سویی، با دعوایی تازه، مرا به نزد قاضیِ رخسار تو میکشاند؛ یعنی زلف و رخ یار پیوسته دل عاشق را به محاکمه و گرفتاری میبرند.
هوش مصنوعی: ای کسی که مانند پرگار سرگردان دور خود میچرخی و در انکار من میکوشی، بیا و در دایرهٔ خط و چهرهٔ او مانند جزء تقسیمناپذیر، یگانه و ثابت شو؛ یعنی از کثرت و انکار دست بکش و به وحدت برس.
هوش مصنوعی: سی و دو حرف را، که اساس هستی است، از لوح چهرهٔ او بخوان تا راز آیهٔ «سبحان الذی اسری» و معراج را یکجا دریابی. این اشارهٔ حروفی است: چهرهٔ انسان مظهر حروف الهی است.
هوش مصنوعی: ذات آن معشوق بیمانند عین ذات من است، چون در هستی جز یک وجود نمیبینم؛ بیانی از وحدت وجود.
هوش مصنوعی: ای بت زیبا، گاهی ستم زلف تو را تحمل میکنم و گاهی ناز چشمت را؛ کسی که تنهاست چگونه میتواند عشوهٔ این دو سودا را با هم تاب بیاورد؟
هوش مصنوعی: تا ابد در عشق روی تو یکدل و یکجهت هستیم، زیرا در زیبایی تا ابد هیچکس همتای تو نخواهد بود.
هوش مصنوعی: ای نسیمی، منزل وحدت جایگاه عارفی است که از روی تحقیق و شناخت راستین همهٔ چیزها را یکی میداند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.